Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 6 lipca 2016 r., sygn. akt I OSK 1987/14

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 17 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SA/Ol 155/14 oddalił skargę S. Ż. na decyzję Wojewody [..] z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości.

W uzasadnieniu powyższego wyroku zawarto następujące ustalenia faktyczne i ocenę prawną:

P. S.A. z siedzibą w K. (zwane dalej "inwestorem") wnioskiem z dnia [...] września 2013 r. wystąpiły do Starosty O. o wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania przez S. Ż. i D. Ż. z części nieruchomości nr [...] (opisanej poniżej) w związku z budową napowietrznej linii elektroenergetycznej [...].

Starosta O. decyzją z dnia [...] października 2013 r., nr [...], na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651, z późn. zm. zwanej dalej "ustawą") ograniczył sposób korzystania z części nieruchomości położonej w obrębie W., gmina W., składającej się z działki nr [...] przez zezwolenie inwestorowi na założenie i przeprowadzenie napowietrznej dwutorowej linii elektroenergetycznej [...], polegającej na wybudowaniu 1 stanowiska słupa, podwieszenie napowietrznych przewodów linii o długości ok. 330 m na wysokości nie mniejszej niż 13,4 m, a także na funkcjonowanie linii po wybudowaniu na części nieruchomości w pasie technologicznym linii o szerokości 2x35 m o powierzchni 19440 m² (pkt 1). Wskazał, że ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości opisanej w pkt 1 polega na uprawnieniu inwestora do wstępu na nieruchomość w celu wykonania w obszarze pasa technologicznego prac budowlano-montażowych związanych z budową napowietrznej linii elektroenergetycznej [...] oraz wykonania czynności związanych z konserwacją, usuwaniem awarii i eksploatacją przedmiotowej linii elektroenergetycznej (pkt 2).

Organ zobowiązał inwestora do przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego niezwłocznie po założeniu i przeprowadzeniu linii, a jeżeli byłoby to niemożliwe albo powodowałoby nadmierne trudności lub koszty, do zapłaty odszkodowania odpowiadającego wartości poniesionych szkód (pkt 4). Ponadto organ nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności (pkt 5).

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w sprawie zostały spełnione przesłanki ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, określone w art. 124 ust. 1 ustawy. Planowana inwestycja jest inwestycją celu publicznego i ma ona zwiększyć pewność i jakość zasilania w energię elektryczną północno-wschodni obszar kraju, umożliwiając wymianę transgraniczną energii elektrycznej z sąsiednimi krajami w ramach Unii Europejskiej. Jest ona zgodna z zapisami Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego dla dwutorowej, napowietrznej linii elektroenergetycznej [...] na terenie gminy W. uchwalonym uchwałą Rady Gminy W. Nr [...] z dnia [...] czerwca 2013 r. Inwestor przeprowadził bezskuteczne próby polubownego ustalenia warunków umowy z właścicielami nieruchomości w sprawie udostępnienia nieruchomości i uzyskania zgody na budowę linii elektroenergetycznej [...]. Na przedstawione natomiast przez inwestora warunki uzyskania zgody na wykonanie prac, właściciele nieruchomości nie wyrazili zgody.

D. Ż. i S. Ż. wnieśli od powyższej decyzji odwołanie, domagając się jej uchylenia oraz wydania decyzji odmawiającej udzielenia inwestorowi zezwolenia na przeprowadzenie przez należącą do nich działkę napowietrznej linii elektroenergetycznej. Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie: art. 3051 i art. 3052 kc przez nieuwzględnienie faktu, że na należącej do skarżących działce nie została ustanowiona służebność przesyłu na rzecz inwestora; art. 7, art. 77 i art. 80 kpa przez nierozpatrzenie całego materiału dowodowego i pominięcie zastrzeżeń skarżących odnośne przeprowadzenia linii oraz art. 107 § 1 kpa przez niewskazanie w uzasadnieniu decyzji powodów niewzięcia pod uwagę zgłoszonych zastrzeżeń przy rozstrzyganiu sprawy.

Wojewoda [...], po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r. utrzymał w mocy pkt 1-4 decyzji organu pierwszej instancji oraz uchylił pkt 5 decyzji organu dotyczący nadania jej rygoru natychmiastowej wykonalności.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że prawidłowo organ pierwszej instancji ograniczył w trybie art. 124 ustawy sposób korzystania z prawa własności przedmiotowych działek. Wskazał, że wynikające z powyższego przepisu uprawnienie starosty do ograniczenia sposobu korzystania z prawa właściciela ma charakter wyjątkowy i może być realizowane tylko wówczas, gdy negocjacje właściciela z inwestorem nie doprowadziły do uzgodnienia warunków wejścia inwestora na daną nieruchomość. Podkreślił, że pismem z dnia [...] lipca 2013 r. inwestor zaprosił do rokowań S. i D. Ż w związku z brakiem porozumienia co do ustanowienia służebności przesyłu na ich działce Ponadto w dniu [...] października 2013 r. została przeprowadzona z udziałem stron rozprawa administracyjna, podczas której właściciele nieruchomości nie wyrazili zgody na zawarcie porozumienia i zażądali wykupu całej nieruchomości o łącznej powierzchni [...] ha.

Zdaniem organu odwoławczego, przedstawione działania świadczą, że rokowania w tej sprawie zostały przeprowadzone, lecz nie doszło do zawarcia porozumienia. W załączonych dokumentach znajduje się również kopia uchwały Rady Gminy W. z dnia [...] czerwca 2013 r., Nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla dwutorowej, napowietrznej linii elektroenergetycznej [...] na terenie gminy W., z której wynika przebieg tej inwestycji przez nieruchomość odwołujących się.

Organ uchylił natomiast pkt 5 decyzji organu pierwszej instancji dotyczący nadania jej rygoru natychmiastowej wykonalności, wskazując, że rygor taki może być nadany decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości.

S. Ż. wniósł na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji w pkt 1 oraz decyzji jej poprzedzającej w pkt 1-4 i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonym decyzjom zarzucił m. in. naruszenie: art. 124 ust. 1 i 3 ustawy przez udzielenie zezwolenia, mimo że nie przeprowadzono wcześniej rokowań z właścicielem nieruchomości; art. 124 ust. 4 ustawy przez nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego, które wykazałoby, że podmiot występujący o zezwolenie dopełni obowiązku przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego oraz art. 125 ust. 5 ustawy przez niepoinformowanie strony, że zgodnie z art. 128 ust. 4 ustawy przysługuje jej roszczenie o wykup tej nieruchomości lub odszkodowanie za szkodę i utratę wartości, jeżeli przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego jest niemożliwe albo powoduje nadmierne trudności lub koszty.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Powołanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm., zwanej dalej "ppsa") skargę oddalił.

W ocenie Sądu pierwszej instancji, organy prawidłowo uznały, że inwestycja w postaci budowy dwutorowej linii elektroenergetycznej [...] planowana przez inwestora jest celem publicznym, o którym mowa w art. 6 pkt 2 ustawy. Cel ten jest jednocześnie zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego uchwalonym przez Radę Gminy W. w dniu [...] czerwca 2013 r., Nr [...] dla dwutorowej, napowietrznej linii elektroenergetycznej [...] na terenie gminy W. Sąd pierwszej instancji podzielił argumenty organu, wbrew stanowisku skarżącego, że w sprawie przeprowadzone zostały rokowania, zgodnie z art. 124 ust. 3 ustawy. Przemawiają za tym, znajdująca się w aktach administracyjnych sprawy korespondencja prowadzona pomiędzy inwestorem a skarżącym, jak również wcześniejsze wyjaśnienia, które były udzielane przez inwestora właścicielom nieruchomości w związku z podnoszonymi zastrzeżeniami. Brak natomiast porozumienia stron w tym zakresie był powodem do złożenia przez inwestora wniosku o wydanie decyzji w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości.

Za niezasadny Sąd pierwszej instancji uznał również zarzut dotyczący braku rozpoznania przez starostę, przy rozpatrywaniu wniosku o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości gruntowych, wniosku o przejęcie tej nieruchomości na własność, stosownie do art. 124 ust. 5 ustawy. Zgodnie bowiem z art. 124 ust. 5 ustawy, dopiero jeżeli założenie lub przeprowadzenie ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w ust. 1, uniemożliwia właścicielowi albo użytkownikowi wieczystemu dalsze prawidłowe korzystanie z nieruchomości w sposób dotychczasowy albo w sposób zgodny z jej dotychczasowym przeznaczeniem, właściciel lub użytkownik wieczysty może żądać, aby odpowiednio starosta, wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej, lub występujący z wnioskiem o zezwolenie, o którym mowa w ust. 2, nabył od niego na rzecz Skarbu Państwa, w drodze umowy, własność albo użytkowanie wieczyste nieruchomości.

Zatem z takim żądaniem można wystąpić dopiero po założeniu lub przeprowadzeniu przewodów i urządzeń i stwierdzeniu, że na skutek ich budowy doszło do uniemożliwienia właścicielowi dalszego prawidłowego korzystania z nieruchomości, co oznacza brak dopuszczalności rozpoznania takiego wniosku na etapie podejmowania przez starostę decyzji w trybie art. 124 ust. 1 ustawy. Również ewentualne kwestie związane z ustanowieniem służebności oraz z odszkodowaniem przysługującym na rzecz strony, wobec której dokonano ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości nie należą do postępowania prowadzonego na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy.

Od powyższego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł S. Ż. Zaskarżając wyrok w całości, jako podstawę kasacyjną wskazał na naruszenie:

1. 1) art. 7 kpa przez prowadzenie całego postępowania bez uwzględniania interesu obywateli w tym interesu skarżącego przez nieuwzględnienie jego zarzutów podniesionych w całym postępowaniu, również co do kwestii powstania szkód w drzewostanie i złoża kruszywa naturalnego przez wydane decyzje organu administracji publicznej;
2. 2) art. 8 kpa przez prowadzenie sprawy niezgodnie z zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa przez nieustalenie co było przyczyną niewyrażenia zgody na ustanowienie służebności przesyłu ze strony skarżącego i niewykazanie w toku postępowania, że inwestor dążył do zawarcia w tej kwestii porozumienia, nieudostępnienie stronom do wglądu dokumentacji w tej sprawie, niezapewnienie możliwości zapoznania się z nowymi dokumentami, protokołem z rozprawy, brak rozważenia w decyzji zarzutów stron postępowania;
3. 3) art. 9 kpa przez nienależyte informowanie strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które miały wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków, w tym niepoinformowanie, że przed złożeniem wniosku o wydanie decyzji ograniczającej, inwestor powinien był wykazać, że prowadził negocjacje, a nie jak wynika z materiału zgromadzonego w sprawie narzucał jedynie swoją wolę;
4. 4) art. 49 kpa przez przeprowadzenie rozprawy w sposób budzący zastrzeżenia, przez niedopuszczenie do głosu skarżącego, nieogłaszanie wszystkich istotnych dla stron informacji, brak informowania stron o możliwości zapoznania się z dokumentacją, która w trakcie postępowania była uzupełniania;
5. 5) art. 80 kpa przez prowadzenie postępowania z naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów przez ustalenie, że inwestycja nie wymaga przeprowadzenia badań w zakresie środowiskowych uwarunkowań i oparcie się jedynie na podstawie oświadczenia złożonego przez inwestora, pomimo wniesienia wielu zasadnych zastrzeżeń do sposobu postępowania w sprawie, przede wszystkim wniesienia zastrzeżeń co do oddziaływań kumulatywnych linii średniego napięcia i wysokiego 2x400kV, zgłoszenia zastrzeżeń do przedłożonego operatu szacunkowego, który pomija istniejący drzewostan i złoże kruszywa;
6. 6) niezobowiązanie inwestora do przedłożenia raportu oddziaływania na środowisko pomimo możliwości znaczącego oddziaływania inwestycji na środowisko;
7. 7) art. 107 § 1 i § 3 kpa poprzez niepełne wyjaśnienie uznanych dowodów w sprawie oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom Sąd pierwszej instancji odmówił wiarygodności i mocy dowodowej w sytuacji gdy zostało wniesionych wiele uwag i zastrzeżeń; pominięcie istotnego faktu, że MPZP dla całej inwestycji nie jest uchwalony dla przebiegu całej linii 2x400kV, stąd nie jest wiadome, czy linia objęta decyzjami będzie z nim kolidowała;
8. 8) art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2012 r. poz. 647, z późn. zm.) w związku z art. 6 ustawy przez jego niewłaściwe zastosowanie, podczas gdy planowana inwestycja nie należy do inwestycji celu publicznego i jest sprzeczna z obowiązującym Planem Zagospodarowania Przestrzennego dla Województwa;
9. 9) art. 124 ust. 1 i 3 ustawy przez udzielenie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, mimo niepoprzedzenia go rokowaniami z właścicielem nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w ust.
10. 1. Zgodnie z art. 124 ust. 3 ustawy rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie, a do wniosku należało dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań, w niniejszym przypadku inwestor przedłożył jedynie nieracjonalne żądania z jego strony i nie wykazał, by kiedykolwiek zareagował na wnioski właściciela nieruchomości, stąd takiej postawy nie można określić jako negocjacji;
11. 10) art. 124 ust. 4 ustawy przez nieprzeprowadzenie żadnego postępowania dowodowego, które wskazywałoby, że osoba lub jednostka organizacyjna występująca o zezwolenie dopełni obowiązek przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego, niezwłocznie po założeniu lub przeprowadzeniu ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w ust. 1, a mimo to nakazano jej w decyzji przywrócenie stanu poprzedniego, gdzie po przeprowadzeniu tej konkretnej inwestycji jej przywrócenie do stanu sprzed jej przeprowadzenia nie będzie już nigdy możliwe;
12. 11) art. 124 ust. 5 ustawy przez niepoinformowanie strony, że jeżeli przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego jest niemożliwe albo powoduje nadmierne trudności lub koszty, stosuje się odpowiednio art. 128 ust. 4 ustawy, zgodnie z którym przysługuje jej roszenie o wykup tej nieruchomości lub odszkodowanie za szkody i utratę na wartości;
13. 12) art. "104" przez niepełne uzasadnienie decyzji o kwestię uzasadnienia czy pisma inwestora i jaka ich treść była poczytana za negocjacje i wyjaśnienie żądań skarżącego, pominięcie na etapie rokowań odszkodowania dla skarżącego, gdzie przysługuje ono również za szkody powstałe wskutek zdarzeń, o których mowa w art. 120 i 124-126. Odszkodowanie powinno odpowiadać wartości poniesionych szkód. Jeżeli wskutek tych zdarzeń zmniejszy się wartość nieruchomości, odszkodowanie powiększa się o kwotę odpowiadającą temu zmniejszeniu;
14. 13) art. 21 i 64 Konstytucji przez naruszenie prawa własności i prawa do słusznego wynagrodzenia za korzystanie z cudzej nieruchomości i bez zobowiązania inwestora - pod tytułem darmym wydawanie prawa do dysponowania nieruchomością prywatną, podczas gdy takie działanie zostało zanegowane przez Unię Europejską w przypadku działania w ww. sposób na Litwie.

W konkluzji skargi kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz zaskarżonej decyzji i decyzji organu pierwszej instancji oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania kasacyjnego. Ponadto wniesiono o przeprowadzenie rozprawy w obecności pełnomocnika skarżącego oraz przeprowadzenie dowodów z dokumentów powołanych w uzasadnieniu w skargi.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną inwestor wniósł o jej odrzucenie z powodu niespełnienia warunków formalnych przewidzianych w art. 174 ppsa, ewentualnie o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

W myśl art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 718, zwanej dalej: "ppsa") skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem według art. 183 § 1 ppsa rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jedynie pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie wyliczone w art. 183 § 2 ppsa przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego nie występują. Związanie natomiast Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym zdaniem skarżącego – uchybił Sąd, uzasadnienia ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego - wskazania dodatkowo, że wytknięte naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Rozpoznawana skarga kasacyjna w żadnym razie nie czyni zadość wszystkim wskazanym wyżej wymaganiom. W skardze tej nie sprecyzowano konkretnie na jakich podstawach kasacyjnych, o których mowa w art. 174 ppsa została ona oparta, tj. czy na naruszeniu prawa materialnego, czy też przepisów postępowania, których naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarżący ograniczył się jedynie w tym zakresie do wymienienia kolejno poszczególnych przepisów. Mając jednak na uwadze treść uchwały pełnego składu tego Sądu, podjętej w dniu 26 października 2009 r., sygn. akt I OPS 10/09 (ONSAiWSA 2010/1/1), a przede wszystkim wynikający z niej obowiązek merytorycznego odniesienia się do wszystkich zarzutów kasacyjnych, w tym także twierdzeń sformułowanych celem ich potwierdzenia, Naczelny Sąd Administracyjny, pomimo braku oznaczenia w skardze kasacyjnej postaci zjawiskowej naruszonych przepisów, postanowił się do nich odnieść.

W skardze kasacyjnej wskazano na przepisy procesowe – art. 7, art. 8, art. 9, art. 49, art. 80 i art. 107 § 1 i § 3 kpa oraz przepisy prawa materialnego – art. 124 ust. 1, ust. 3, ust. 4, ust. 5 ustawy, art. 2 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 21 i art. 64 Konstytucji RP. Powołano również art. 104, nie określając o przepis jakiej ustawy chodzi.

Zauważyć ponownie należy, że zgodnie z art. 176 ppsa skarga kasacyjna powinna zawierać m.in. wskazanie i uzasadnienie podstaw kasacyjnych. Wymóg ten oznacza w szczególności, że skarżący kasacyjnie, powinien przytoczyć określony przepis prawa jako podstawę kasacyjną, nadto przedstawić interpretację takiego przepisu oraz skonfrontować jego treść z zaskarżonym orzeczeniem sądu pierwszej instancji. Prawidłowe skonstruowanie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie pozwala na wykazanie, że Sąd pierwszej instancji naruszył dany przepis prawa materialnego przez jego nieprawidłowe zastosowanie lub jego błędną wykładnię (art. 174 pkt 1 ppsa). Co się natomiast tyczy przewidzianego w art. 174 pkt 2 ppsa naruszenia przepisów postępowania, to może mieć ono taką samą postać jak naruszenie prawa materialnego. Naruszenie to stanowi jednak podstawę kasacyjną, jeżeli uchybienie przepisom postępowania mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

A zatem pomiędzy uchybieniem procesowym a wydanym w sprawie orzeczeniem podlegającym zaskarżeniu musi zachodzić związek przyczynowy. Wobec tego rzeczą skarżącego jest wykazanie możliwości takiego związku, czego skarżący w swojej skardze kasacyjnej prawidłowo nie uczynił.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej w zarzutach naruszenia przepisów postępowania wskazuje się wprawdzie na niewłaściwe ich zastosowanie przez organy administracji publicznej, polegające na niewyjaśnieniu sprawy i przyjęciu wadliwych ustaleń organów za miarodajne, lecz zarzut ten nie może odnieść oczekiwanego rezultatu, skoro w podstawach swej skargi kasacyjnej skarżący nie wskazał, że naruszenie ich miało istotny wpływ na wynik sprawy. A przecież tylko poprawne ujęcie zarzutu mogłoby pozwolić Sądowi drugiej instancji na przeprowadzenie w ramach kontroli instancyjnej oceny, czy Wojewódzki Sąd Administracyjny, wydając zaskarżony wyrok naruszył przepisy o postępowaniu w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. W taki sposób wadliwe sformułowana podstawa kasacyjna z art. 174 pkt 2 ppsa uniemożliwiała Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, jako kontrolującemu orzeczenie Sądu pierwszej instancji, pełne odniesienie się do podniesionego w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia przepisów postępowania i oceny jego zasadności.

Przyjąć zatem należy za bezpodstawne zarzuty dotyczące naruszenia art. 7, art. 8, art. 9, art. 49, art. 80 i art. 107 § 1 i § 3 kpa, bowiem Sąd pierwszej instancji prawidłowo uznał, że decyzje organów w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości zostały wydane zgodnie z powołanymi wyżej przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego.

Natomiast co się tyczy podstawy kasacyjnej dotyczącej prawa materialnego, to też nie zasługuje ona na uwzględnienie.

Zarzut naruszenia art. 124 ust. 1 ustawy, przez przyjęcie, że przepis ten uprawnia do zezwolenia na funkcjonowanie linii po jej wybudowaniu nie ma usprawiedliwionych podstaw. Nie ulega wątpliwości, ze decyzja o zezwoleniu na czasowe zajęcie nieruchomości służy temu, by bez konieczności odebrania prawa własności lub użytkowania wieczystego dotychczasowym podmiotom tych praw, uzyskać czasowy tytuł prawny do władania nieruchomością na cele budowlane, po to by wybudować określone urządzenia infrastruktury technicznej, które po ich wybudowaniu pozostaną na nieruchomości jako odrębny od gruntu przedmiot własności. Zezwolenie na zajęcie nieruchomości wydane na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy jest zatem równoznaczne z przyznaniem szczególnego prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Mając jednak na uwadze, że urządzenia, o których mowa w tym przepisie stanowią po ich wybudowaniu własność inwestora (nie stanowią części składowych gruntu), zasadny jest wniosek, że ograniczenia dotyczące właściciela nieruchomości wynikające z decyzji podjętej na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy odpowiadają w swej istocie służebności gruntowej.

Wynika to także z treści art. 124 ust. 5 – 7 ustawy, określających obowiązki właściciela lub użytkownika wieczystego z jednej strony i jednostki występującej o zezwolenie z drugiej strony. Biorąc w szczególności pod uwagę fakt, że zgodnie z art. 124 ust. 6 ustawy właściciel nieruchomości (jej użytkownik wieczysty) ma obowiązek udostępniać nieruchomość w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ciągów, przewodów i innych urządzeń infrastruktury technicznej, można zasadnie przyjąć, iż przedmiotowa decyzja stanowi również zezwolenie na eksploatację wybudowanej w tym trybie inwestycji liniowej. W każdym bądź razie, w istniejącym stanie faktycznym i prawnym, można przyjąć, że zawarte w decyzji organu pierwszej instancji zezwolenie na funkcjonowanie linii po jej wybudowaniu pozostaje bez wpływu na wynik sprawy.

Za chybiony należy także uznać zarzut naruszenia art. 124 ust. 3 ustawy przez przyjęcie, że rokowania pomiędzy stronami zostały zakończone. Przywołany przepis nie określa formy prowadzenia rokowań, ani dokumentów, z jakimi inwestor musi wystąpić do właściciela gruntu w celu uzyskania zgody na udostępnienie nieruchomości, ani też nie nakłada na inwestora obowiązku poinformowania właściciela na piśmie, że rokowania w sprawie uważa za zakończone. Strony zmierzające do załatwienia sprawy w sposób określony w art. 124 ust. 3 ustawy nie są związane jakimikolwiek regułami w zakresie przeprowadzenia rokowań oprócz obowiązku zainicjowania ich przez przedstawienie przez jedną z nich stronie przeciwnej stosownego odszkodowania. Z materiału dowodowego sprawy wynika, że inwestor wystąpił do skarżącego z konkretną ofertą, ale ta jednak nie została przez niego przyjęta.

Z kolei propozycja skarżącego nie została zaakceptowana przez inwestora, który uznał, że nie prowadzi ona do osiągnięcia zamierzonego skutku i w konsekwencji wystąpił ze stosownym wnioskiem do Starosty O. o udzielenie mu zezwolenia na przeprowadzenie na przedmiotowej nieruchomości dwutorowej, napowietrznej linii elektroenergetycznej [...].

Również zarzut naruszenia art. 21 i art. 64 Konstytucji RP dotyczących ochrony prawa własności nie jest usprawiedliwiony. Ograniczenie bowiem prawa własności, o którym mowa w art. 64 ust. 3 Konstytucji RP, powinno następować gdy organ wykaże, że jest to konieczne dla ochrony interesu publicznego. W niniejszej sprawie organ w sposób należyty przyjął, że wydanie decyzji na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy było działaniem niezbędnym z punktu widzenia ochrony interesu publicznego. Nie było zatem innego sposobu pogodzenia wchodzących w grę wartości. Stąd podstawy kasacyjne wywodzone z wskazanych przepisów konstytucyjnych należy uznać za nieusprawiedliwione.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za niemającą usprawiedliwionych podstaw i na podstawie art. 184 ppsa, orzekł jak w sentencji.