Uzasadnienie
W dniu 7 sierpnia 2015 r. Gmina Miasta Toruń wniosła skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 czerwca 2015 r., sygn. akt I SA/Wa 383/15 oddalającego skargę Gminy Miasta Toruń na decyzję Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej.
W skardze kasacyjnej zawarto jednocześnie wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że postanowieniem z dnia 16 kwietnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie udzielił Gminie tymczasowej ochrony i wstrzymał wykonanie powyższej decyzji, w uzasadnieniu wskazując że wprawdzie decyzja o stwierdzeniu nieważności decyzji zalicza się do aktów o charakterze deklaratoryjnym, to jednak nie można pominąć następstw prawnych powstałych w wyniku wydania takiego aktu. W realiach przedmiotowej sprawy decyzją z dnia [...] października 1991 r. stwierdzono nabycie z mocy prawa nieodpłatnie własności nieruchomości. Trzeba mieć zatem na względzie, że decyzja stwierdzająca nieważność tej decyzji spowoduje zmianę stosunków prawnorzeczowych. Istnieje bowiem niebezpieczeństwo obrotu prawnego opisaną nieruchomością, a co za tym idzie możliwość spowodowania nieodwracalnych skutków oraz wyrządzenia znacznej szkody.
Ponadto wskazano, że okolicznościami przemawiającymi za wstrzymaniem wykonania powyższych decyzji jest niebezpieczeństwo wyrządzenia Gminie znacznej szkody poprzez pozbawienie jej własności nieruchomości i możliwość spowodowania nieodwracalnych skutków prawnych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", który na podstawie art. 193 tej ustawy ma zastosowanie w postępowaniu kasacyjnym przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie wnioskującej o ochronę tymczasową w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Z przyjętej wykładni art. 61 § 3 P.p.s.a. wynika, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności dopuszczalne jest również na etapie postępowania kasacyjnego (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz, LexiNexis, Warszawa 2006 r., s. 191, uchwała składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2007 r. sygn. akt I GPS 1/07, publ. ONSAiWSA 2007/4/77). Oznacza to, że nie jest wyłączone stosowanie art. 61 § 3 P.p.s.a. w przypadku, gdy strona wniosła skargę kasacyjną i wystąpiła z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Zaakcentować również należy, że ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658) dokonano zmiany art. 61 § 6 P.p.s.a. Zgodnie z nowym brzmieniem tego przepisu "wstrzymanie wykonania aktu lub czynności traci moc z dniem: 1) wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę;
2) uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę". Pomimo, że przepis ten wszedł w życie z dniem 15 sierpnia 2015 r., to nie ma on zastosowania do spraw, takich jak rozpatrywana, w których zarówno postanowienie o wstrzymaniu oraz wyrok Sądu I instancji wydano w starym stanie prawnym. Również ponowny wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji został złożony przed dniem 15 sierpnia 2015 r.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w postanowieniu z dnia 16 kwietnia 2015 r. ocena co do zasadności wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji pozostaje aktualna również na obecnym etapie postępowania. Wykonanie zaskarżonej decyzji może bowiem doprowadzić do zmiany stosunków prawnorzeczowych i obrotu prawnego nieruchomością. W przypadku stwierdzenia nieważności decyzji przywrócone zostaną prawa byłych właścicieli, którzy mogą podjąć działania zmierzające do realizacji przysługującego im prawa własności, jeszcze przed dokonaniem wpisu w księdze wieczystej.
Z powyższych względów, Naczelny Sąd Administracyjny uznał za zasadne uwzględnić wniosek skarżącej kasacyjnie, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 P.p.s.a.