Postanowienie NSA z 4 marca 2015 r., I OSK 421/15

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 4 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku T. F. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji

Sprawa

w sprawie ze skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 26 listopada 2014 r., sygn. akt II SA/Rz 499/14 w sprawie ze skargi T. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie postanawia: oddalić wniosek o wstrzymanie.

Skład

Sędzia NSA Jan Paweł Tarno przewodniczący

Uzasadnienie

Wyrokiem z 26 listopada 2014 r., II SA/Rz 499/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę T. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnobrzegu z [...] grudnia [...] r., nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie.

We wniesionej skardze kasacyjnej od tego wyroku, T. F. zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji z [...] grudnia 2013 r. utrzymującej w mocy decyzję Starosty Tarnobrzeskiego z [...] października 2013 r. w przedmiocie skierowania na badania lekarskie. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że oczywiste jest, że wykonanie niesłusznej i krzywdzącej w jego ocenie decyzji spowoduje przede wszystkim szkodę niemajątkową i uczyni zainicjowane postępowanie bezcelowym. Wydany wyrok, nawet jeżeli będzie zgodny z wnioskiem skarżącego, nie przywróci stanu pierwotnego. Skarżący podniósł, że abstrahując od wyniku badań, wykonanie decyzji poprzez przeprowadzenie szeregu badań, w tym z zakresu psychologii, psychiatrii przed prawomocnym zakończeniem postępowania sądowoadministracyjnego wywoła u niego stan upokorzenia niemożliwy do zniwelowania oraz kompensaty.

Podkreślono, że w postanowieniu z 20 grudnia 2004 r., GZ 138/04 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że podstawową przesłanką wstrzymania wykonania decyzji jest wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę majątkową a także niemajątkową, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, a który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu lub zdrowiu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Wniosek o wstrzymanie nie zawierał usprawiedliwionych podstaw.

Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z przyjętej wykładni powołanego przepisu wynika, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności dopuszczalne jest również na etapie postępowania kasacyjnego (por. uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 kwietnia 2007 r., I GPS 1/07, ONSAiWSA z 2007 r., nr 4, poz. 77).

Samo wniesienie skargi na decyzję nie skutkuje wstrzymaniem jej wykonania (art. 61 § 1 p.p.s.a.). Tak samo jest w przypadku skargi kasacyjnej. Warunki wstrzymania wykonania aktu lub czynności określa art. 61 § 3 cyt. ustawy i nie są one powiązane z przekonaniem strony o tym, że zaskarżona decyzja jest "niesłuszna i krzywdząca" i w związku z tym skarga (skarga kasacyjna) powinna być uwzględniona. O zasadności skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny wypowiada się w wyroku, natomiast w postanowieniu w przedmiocie wstrzymania rozważane jest, czy w związku z wykonaniem zaskarżonej decyzji zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (art. 61 § 3 p.p.s.a.).

We wniosku skarżący kasacyjnie podkreślił, że wykonanie "decyzji spowoduje przede wszystkim szkodę niemajątkową i uczyni zainicjowane postępowanie bezcelowym", ewentualny wyrok podzielający rację skarżącego "z oczywistych względów nie przywróci stanu pierwotnego", a także, że "wykonanie decyzji poprzez przeprowadzenie szeregu badań, w tym z zakresu psychologii, psychiatrii przed prawomocnym zakończeniem postępowania sądowoadministracyjnego wywoła u niego stan upokorzenia niemożliwy do zniwelowania oraz kompensaty". Jednakże, po pierwsze, nie wykazano na czym miałaby polegać szkoda majątkowa i czy miałaby charakter znaczny, po drugie nie wykazano z jakich powodów "stan upokorzenia" mógłby spowodować trudne do odwrócenia skutki lub też "znaczną szkodę".

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie wykazano, że naruszenie dóbr, na które powołuje się skarżący, było związane ze szkodą lub trudnymi do odwrócenia skutkami w taki sposób, żeby przeważało nad bezpieczeństwem ruchu drogowego – w tym nie tylko samego skarżącego, ale i innych uczestników tego ruchu. W uzasadnieniu dołączonego do akt postanowieniu z [...] czerwca 2013 r., [...] Sąd Rejonowy w Tarnobrzegu w II Wydziale Karnym wskazał, że dopuszczony został dowód z opinii biegłego psychiatry celem ustalenia stanu zdrowia psychicznego obwinionego (którym był w tym postępowaniu T. F.). Biegły w opinii z [...] maja 2013 r. po przeprowadzeniu jednorazowego badania psychiatrycznego i zapoznaniu się z dokumentacją medyczną stwierdził, że T. F. jest chory [...] i był nim w czasie popełnienia czynu.

Wreszcie po trzecie, skarżący nie wykazał, że wykonanie badań – w przypadku uwzględnienia jego racji przez sąd – spowodowałoby niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jak już podkreślono, samo wniesienie skargi na decyzję nie skutkuje wstrzymaniem jej wykonania i odpowiednio – wniesienie skargi kasacyjnej od wyroku nie skutkuje wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji. Z oczywistych względów strona nie jest skłonna zastosować się do obowiązku przewidzianego w decyzji, którą zaskarżyła do sądu administracyjnego. Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. określa jednak szczególne przypadki, w których zaskarżone decyzja lub akt mogą zostać wstrzymane. W niniejszej sprawie skarżący nie wykazał takich okoliczności. Biorąc pod uwagę podnoszone przez skarżącego we wniosku argumenty, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie ma podstaw aby uznać, że zaistniały przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 i § 5 w zw. z art. 193 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.