Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 21 października 2010 r., sygn. akt I SA/Wa 1614/10, odrzucił skargę Związku Harcerstwa Polskiego Chorągiew [...] im. [...] na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] maja 2010 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że Związek Harcerstwa Polskiego Chorągiew [...] im. [...] pismem nadanym w dniu 28 czerwca 2010 r. (data stempla pocztowego) wniósł bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] maja 2010 r. Natomiast Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w dniu 7 lipca 2010 r. (data stempla pocztowego) przesłał przedmiotową skargę do tego organu.
Sąd podkreślił, że zasada wnoszenia skargi za pośrednictwem organu administracji ustalona w art. 54 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: "P.p.s.a.") oznacza, że w przypadku wniesienia skargi bezpośrednio do sądu administracyjnego, sąd powinien przekazać ją właściwemu organowi administracji publicznej. Wówczas o zachowaniu terminu do wniesienia skargi decyduje data nadania skargi przez sąd pod adresem właściwego organu administracji publicznej.
Jak wynika z akt administracyjnych, zaskarżona decyzja została doręczona stronie skarżącej w dniu 1 czerwca 2010 r., a zatem termin do wniesienia na nią skargi upływał w dniu 1 lipca 2010 r. Wobec zaistniałych w sprawie okoliczności, Sąd uznał, że skarga została wniesiona z uchybieniem trzydziestodniowego terminu i na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. ją odrzucił.
Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wniósł Związek Harcerstwa Polskiego – Chorągiew [...] im. [...], opierając zarzuty na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a., wskazując na naruszenie art. 54 P.p.s.a.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że zasadą jest, iż strona wnosząc skargę do sądu administracyjnego powinna korzystać z pośrednictwa organu administracji, jak to wskazuje art. 54 § 1 P.p.s.a., niemniej jednak należy wziąć pod uwagę sytuację, w której strona może się pomylić i omyłkowo skierować skargę bezpośrednio do sądu, zwłaszcza jeżeli działa bez fachowego pełnomocnika. Podkreślono, że rola organu administracji, którego działania lub bezczynność skarga dotyczy, ogranicza się do pośrednictwa w przekazaniu skargi do właściwego sądu i przekazania akt sprawy. Skoro zatem skarga została skierowana bezpośrednio do tego sądu, to powinna być przez niego rozpoznana.
W konkluzji skargi kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przyjęcie skargi do merytorycznego rozpoznania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 54 § 1 P.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi. Następnie organ ten jest obowiązany przekazać skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia (§ 2). Mając powyższe na uwadze, wniesienie skargi bezpośrednio do sądu nie powoduje wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego, gdyż nie został zachowany tryb pośredniego jej wniesienia, przewidziany we wskazanym wyżej artykule.
W zaistniałej w niniejszej sprawie sytuacji procesowej, spowodowanej nieprawidłowym działaniem skarżącego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie – w ramach ogólnej zasady wynikającej z art. 6 P.p.s.a. polegającej na udzielaniu stronom występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych i pouczeń o skutkach tych czynności oraz zaniedbań - poza procesowo przekazał wniesioną skargę właściwemu organowi administracji publicznej.
O zachowaniu terminu do wniesienia skargi decyduje wówczas data nadania skargi w urzędzie pocztowym przez sąd - który działa w tym przypadku jako pośrednik, zastępując działanie skarżącego - a nie data nadania jej do sądu (por. T. Woś, (w:) T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2008, s. 284; B. Adamiak, J. Borkowski "Metodyka pracy sędziego w sprawach administracyjnych", Warszawa 2009, s. 150 oraz postanowienia NSA z dnia 14 września 2010 r., sygn. akt II OSK 1651/10; z dnia 21 lipca 2010 r., sygn. akt II FSK 1453/10; z dnia 20 lipca 2010 r., sygn. akt II OSK 1362/10; z dnia 18 czerwca 2009 r., sygn. akt II OSK 892/09, z dnia 17 marca 2009 r., sygn. akt II OSK 386/09, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.nsa.gov.pl).
Mając powyższe na uwadze należy zauważyć, że podstawy skargi kasacyjnej nie znajdują swojego usprawiedliwienia, ponieważ Sąd pierwszej instancji nie naruszył w żadnej mierze art. 54 P.p.s.a. w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zaistniała sytuacja procesowa została wywołana – jak wskazuje sama strona wnosząca skargę kasacyjną - jej nieprawidłowym działaniem, które doprowadziło do wniesienia skargi z uchybieniem terminu.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.