Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 22 marca 2005 r. sygn. akt II SA/Gd 393/02, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, po rozpoznaniu skargi E. G. na decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia [...] nr [...], stwierdził nieważność tej decyzji. Wydana ona była w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości w związku z inwestycją systemu gazociągów tranzytowych, realizowaną przez System Gazociągów Tranzytowych [...] S.A., która wystąpiła z wnioskiem o takie ograniczenie wobec tego, iż E. G., która w wyniku darowizny nieruchomości przez R. i K. G., została jej właścicielką, nie wyraziła zgody na to ograniczenie, mimo iż jej poprzedni właściciele na to się zgodzili. Ww. decyzja była poprzedzona orzeczeniami organów administracji i wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 września 2002 r., który stwierdził, że zgoda poprzedniego właściciela nie wiąże obecnego i organ może wydać decyzję w trybie art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, po którym Starosta Powiatu [...] decyzją z dnia [...] lipca 2001 r. nr [...] odmówił zezwolenia na ograniczenie ze względu na to, że do wykonania pozostały tylko prace rekultywacyjne, którą to decyzję Wojewoda Kujawsko-Pomorski utrzymał w mocy, decyzją z dnia [...] października 2001 r. nr [...].
Na skutek skargi Spółki [...] Wojewoda Kujawsko-Pomorski wydał ww. decyzję z dnia [...] grudnia 2001 r. w trybie art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zm.), którą uchylił decyzję swoją i Starosty i ograniczył sposób korzystania z nieruchomości. Skargę na tę decyzję wniosła E. G., zarzucając naruszenie art. 156 § 1 pkt 4 kpa i domagając się stwierdzenia jej nieważności i podnosząc, iż dnia 18 października 2001 r. sprzedała nieruchomość będącą przedmiotem postępowania bratu – A. G. Stwierdzając nieważność zaskarżonej decyzji, Wojewódzki Sąd podniósł, że z aktu notarialnego z dnia 18 października 2001 r. wynika, że chociaż E. G. sprzedała przedmiotową nieruchomość bratu, a nastąpiło to przed wydaniem decyzji przez Wojewodę w dniu [...] października 2001 r., utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji o odmowie, a także przed wydaniem decyzji w trybie autokorekty, ale zachowała interes prawny do zaskarżenia decyzji, jako jej adresat. Jednak kierowanie do niej zaskarżonej decyzji pomimo singularnej sukcesji praw powoduje, że decyzja ta narusza art. 156 § 1 pkt 4 kpa – stwierdził Sąd.
Skargę kasacyjną od tego wyroku wniosła S.A. System Gazociągów Tranzytowych [...], reprezentowana przez radcę prawnego, domagając się uchylenia wyroku w całości i zarzucając naruszenie prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, tj. art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że decyzja wydana na podstawie tego przepisu jest skierowana do właściciela nieruchomości oraz naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, tj. art. 156 § 1 kpa oraz art. 145 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez przyjęcie, że wskazanie w treści decyzji Wojewody E. G. – poprzedniej właścicielki nieruchomości – stanowi przypadek skierowania decyzji do osoby niebędącej stroną w sprawie i stwierdzenie na tej podstawie nieważności tej decyzji.
W uzasadnieniu skargi podniosła, że decyzja została skierowana do skarżącej Spółki, jako adresata zezwolenia, a z art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami wynika, że podmiot, który uzyskał zwolnienie jest uprawniony do korzystania z nieruchomości niezależnie od tego czyją ona stanowi własność, a choć oczywiście właściciel nieruchomości jest stroną postępowania toczącego się na podstawie tego przepisu i organ powinien mu zapewnić w nim udział, to w razie zmiany właściciela nieruchomości i nieuwzględnienia tego przez organ sytuację należy oceniać w świetle przepisów o wznowieniu postępowania, a nie o stwierdzeniu nieważności decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Oczywistym jest, że właściciel nieruchomości jest stroną postępowania administracyjnego, toczącego się na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.), a co za tym idzie również adresatem decyzji kończącej to postępowanie. Faktu posiadania przymiotu strony przez właściciela nie neguje sama skarżąca Spółka Zagadnienie to nie wymaga żadnej analizy w świetle tego przepisu i nie czyni tego również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, zatem nie można zaskarżonemu wyrokowi postawić zarzutu naruszenia prawa materialnego, tj. art. 124 ust. 1 cyt. ustawy, bowiem nie było to przedmiotem rozważań.
E. G. nieruchomość będącą przedmiotem postępowania toczącego się na podstawie ww. przepisu zbyła aktem notarialnym z dnia 18 października 2001 r. i od tej daty przestała być stroną tego postępowania. Jest nią bowiem osoba posiadająca tytuł prawny do nieruchomości, a ten E. G. zbyła. Wobec tego decyzja dot. ograniczenia korzystania z nieruchomości powinna być skierowana do jej aktualnego właściciela, a tym nie była E. G. Zasadnie zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznał, iż skierowanie do niej zaskarżonej decyzji powoduje, że decyzja ta jest dotknięta wadą, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 4 kpa, będąc skierowaną do osoby niebędącej stroną w sprawie.
Ustosunkowując się do zarzutu, iż w niniejszej sprawie powinien zostać zastosowany tryb wznowienia postępowania, a nie stwierdzenia nieważności decyzji, wyjaśnić należy, że istotnie, jeżeli osoba będąca stroną w sprawie nie brała udziału w postępowaniu właściwy jest tryb wznowienia postępowania. Jednakże wdrożenia takiego postępowania mógłby się domagać właściciel nieruchomości, który nie brał udziału w postępowaniu, zatem A. G. Jeśli idzie o jego osobę, to rzeczywiście można by mówić o wadzie postępowania wymienionej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Co do E. G. zachodzi jednak przypadek, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 4 kpa, gdyż ona nie będąc stroną postępowania wobec zbycia nieruchomości, została adresatem decyzji, która powinna być skierowana do aktualnego właściciela tej nieruchomości.
Wobec powyższego skargę kasacyjną, jako nieposiadającą usprawiedliwionych podstaw, należało oddalić i Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).