Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 18 września 2013 r., sygn. akt II SO/Wa 56/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił wniosek E.F. o wymierzenie grzywny Ministrowi Obrony Narodowej za nieprzekazanie skargi, odpowiedzi na skargę i akt administracyjnych.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, iż w dniu 25 czerwca 2013 r. E.F. złożył w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie wniosek o wymierzenie grzywny Ministrowi Obrony Narodowej za niewywiązanie się z obowiązków przewidzianych w art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 207 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a.
W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że organ dopuścił się rażącego naruszenia obowiązków w zakresie przekazania Sądowi akt, ponieważ nie przekazał do akt sprawy o sygn. akt II SA/Wa 561/13 dwóch wezwań złożonych do Ministra Obrony Narodowej, a mianowicie wezwania z dnia 23 i 25 kwietnia 2013 r. Dodatkowo skarżący zarzucił organowi, że w odpowiedzi na jego skargę z dnia 27 lutego 2013 r. udzieloną w ww. sprawie dokonał błędnego oznaczenia przedmiotu i w sposób nieuprawniony zmienił żądanie skargi, w ten sposób, że zamiast faktycznej podstawy wznowienia postępowania opartej na przepisie art. 274 P.p.s.a. wpisał inny przedmiot żądania, czym wprowadził WSA w Warszawie w błąd. Skarżący ten ostatni zarzut rozwinął w piśmie procesowym z dnia 19 lipca 2013 r. i 2 sierpnia 2013 r.
W odpowiedzi na wniosek, Minister Obrony Narodowej wniósł o jego oddalenie.
Uzasadniając tak zajęte stanowisko procesowe, organ podniósł m.in., że skarga o wznowienie z dnia 27 lutego 2013 r. została przekazana wraz z wymaganą dokumentacją do WSA w Warszawie w ustawowym terminie, przy piśmie z dnia 19 marca 2013 r., natomiast pisma skarżącego, które wymienia w ramach zarzutów wniosku o wymierzenie grzywny, zostały sporządzone już po upływie terminu przewidzianego w art. 54 § 3 P.p.s.a. i w świetle art. 45 i art. 46 P.p.s.a. winny być kierowane bezpośrednio do sądu, jako pisma procesowe składane do sprawy już przed Sądem zawisłej.
Wydając zaskarżone postanowienie Sąd pierwszej instancji wskazał, iż z akt sprawy ze skargi E.F. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lutego 2013 r., sygn. akt II SA/Wa 88/13, oddalającym jego skargę na postanowienie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 grudnia 2012 r. nr 6379 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu (sygn. akt II SA/Wa 561/13) wynika, że organ przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę wraz z odpowiedzią na skargę w dniu 20 marca 2013 r., a zatem w terminie trzydziestodniowym przewidzianym na wykonanie obowiązku określonego w art. 54 § 3 P.p.s.a. Sporządzona bowiem przez E.F., w dniu 27 lutego 2013 r., skarga wpłynęła do organu w dniu 4 marca 2013 r.
Oznacza to, że w sprawie nie zaistniały okoliczności uzasadniające wymierzenie organowi grzywny. Skarżący żądanie wymierzenia grzywny łączy z nieprzekazaniem przez organ dwóch pism, które skarżący skierował do organu, a nie do Sądu. Toteż pisma te nie były objęte obowiązkiem przekazania Sądowi wraz ze skargą o wznowienie. Co więcej, rozpoznając wniosek E.F. o wymierzenie grzywny nie można pominąć szczególnego charakteru postępowania sądowoadministracyjnego, którego wniosek o wymierzenie grzywny dotyczy. Postępowanie prowadzone przez Sąd pod sygn. II SA/Wa 561/13 wywołane zostało skargą o wznowienie postępowania sądowego i zakończyło się postanowieniem Sądu z dnia 29 maja 2013 r. odrzucającym skargę.
Sąd uznał bowiem, że żądanie wznowienie postępowania sądowego dotyczyło, wbrew treści art. 270 P.p.s.a., postępowania niezakończonego prawomocnym orzeczeniem. Z powyższego wynika, że skoro skarga o wznowienie jest skierowana wobec innego postępowania sądowego, a jej przedmiotem nie jest działanie, bezczynność, czy przewlekłość organu, to w postępowaniu wznowieniowym uruchamianym na skutek skargi przeciwnikiem skarżącego jest de facto sąd administracyjny, gdyż przeciwko jego orzeczeniu skierowana jest skarga (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 16 października 2009 r., sygn. akt I OSK 1239/09, Lex nr 573242). Z tego też powodu, przepis art. 54 § 3 P.p.s.a. w postępowaniu wywołanym skargą o wznowienie stosuje się odpowiednio, jak wprost stanowi art. 276 P.p.s.a. Organ nie ma bowiem obowiązku przekazania akt sprawy, ponieważ rozpoznanie skargi o wznowienie następuje przede wszystkim na podstawie akt sądowych zakończonego postępowania sądowego.
Organ zaś ma obowiązek terminowego ustosunkowania się do żądań, twierdzeń i wniosków skargi o wznowienie w odpowiedzi na skargę. Organ obowiązku tego dochował. Z kolei drugi postawiony przez skarżącego zarzut uzasadniający, jego zdaniem, wymierzenie grzywny dotyczy twierdzeń organu zamieszczonych w odpowiedzi na skargę. W tym zakresie skarżący zdaje się nie dostrzegać, że to Sąd dokonuje oceny stanowisk stron w orzeczeniu kończącym postępowanie, a wniosek o wymierzenie grzywny nie jest środkiem do zwalczania stanowiska strony przeciwnej, lecz jest środkiem dyscyplinująco – represyjnym wobec organu, które celem jest rozpoznanie sprawy wszczętej skargą przez sąd administracyjny.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł E.F. nie zgadzając się z zapadłym rozstrzygnięciem i wnosząc o jego uchylenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 54 §1 i §2 P.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia.
W niniejszej sprawie organ skarżący złożył w siedzibie organu skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lutego 2013 r., sygn. akt II SA/Wa 88/13 w dniu 4 marca 2013 r., natomiast organ przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę wraz z odpowiedzią na skargę w dniu 20 marca 2013 r., a zatem w terminie trzydziestodniowym określonym w art. 54 §2 P.p.s.a.
Należy podnieść, iż jedyną przesłanką do wymierzenia grzywny jest sam fakt nieprzekazania skargi sądowi administracyjnemu. W orzecznictwie sądowym nie budzi wątpliwości, że grzywna wymierzana w oparciu o powołany art. 55 § 1 P.p.s.a. ma przede wszystkim charakter dyscyplinujący, jednak dodatkowo ma spełniać funkcję represyjną i prewencyjną. Głównym celem wskazanej regulacji jest więc "przymuszenie" organu do przekazania sądowi skargi, odpowiedzi na nią i akt sprawy. Skoro w niniejszej sprawie organ wykonał ciążący na nim obowiązek, to jak słusznie stwierdził Sąd pierwszej instancji brak było podstaw do wymierzenia organowi grzywny.
Za prawidłowe należy także uznać stanowisko Sądu pierwszej instancji odnośnie charakteru prawnego żądania skarżącego tj. wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego. Organ w takim przypadku nie ma obowiązku przekazania Sądowi akt sprawy, gdyż rozpoznanie skargi o wznowienie następuje przede wszystkim na podstawie akt sądowych zakończonego postępowania sądowego Organ ma z kolei obowiązek terminowego ustosunkowania się do żądań, twierdzeń i wniosków skargi o wznowienie w odpowiedzi na skargę, czego w niniejszej sprawie dokonał. Brak było również podstaw do wymierzenia organowi grzywny z powodu twierdzeń organu zamieszczonych w odpowiedzi na skargę, gdyż brak jest ku temu podstaw prawnych. Żądanie wymierzenia grzywny za nieprzekazanie skargi do sądu nie stanowi środka służącego polemice ze stanowiskiem organu.
Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 §2 p.p.s.a.