Uzasadnienie
G. K. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...], którą utrzymano w mocy decyzję Burmistrza [...] z dnia [...] maja 2014 r., nr [...] o odmowie przyznania G. K. zasiłku okresowego.
Do skargi dołączone było oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania, zawarte na urzędowym formularzu według wzoru określonego w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2006 r. w sprawie określenia wzoru oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania osoby fizycznej ubiegającej się o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu cywilnym (Dz.U. z 2006 r. Nr 27, poz. 200 ze zm.).
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 października 2014 r. skarżąca wezwana została do wypełnienia przesłanego jej urzędowego formularza PPF – w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Powyższe wezwanie zostało doręczone skarżącej w dniu 29 października 2014 r.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie, w piśmie z dnia 5 listopada 2014 r. (k-15 akt sądowych) skarżąca poinformowała, że stosowny druk wraz ze wszystkimi dokumentami złożyła przy skardze wniesionej za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. Postanowieniem z dnia 29 stycznia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, działając na podstawie art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270, ze zm., dalej "P.p.s.a."), pozostawił wniosek G. K. o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Jak wskazał Sąd, zgodnie z art. 252 § 2 P.p.s.a., wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru, który określony został w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu dokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz.U.
Nr 227, poz. 2245). Skarżąca została wezwana do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu zarządzeniem z dnia 9 października 2014 r. i do chwili obecnej go nie złożyła. Warunku tego spełniać nie może złożenie wniosku na formularzu innym niż wymagany przepisami prawa, tj. powołanym rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r.
Na powyższe postanowienie G. K. wniosła zażalenie, podnosząc, że Sąd, przesyłając jej urzędowy formularz wniosku PPF, nie wspomniał, iż wcześniej złożony przez nią formularz wniosku był nieprawidłowy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 6 P.p.s.a. sąd administracyjny powinien udzielać stronom występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczać ich o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań. Należy podzielić stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w postanowieniu z dnia 19 stycznia 2010 r., sygn. akt II OSK 1956/09 wskazał, że: "Istotne jest w szczególności to, aby potrzebne wskazówki rozumiane były jako wskazówki wyartykułowane przez sąd w ten sposób, aby strona nie korzystając z profesjonalnego pełnomocnika nie została pozbawiona możliwości wpływu na toczący się proces i w ten sposób zrealizowania własnych uprawnień" (dostępne na: orzeczenia.nsa.gov.pl).
W rozpoznawanej sprawie doszło do naruszenia przez Sąd pierwszej instancji ogólnej zasady udzielania stronom niezbędnej pomocy prawnej, sformułowanej w powołanym wyżej art. 6 P.p.s.a. Za niewystarczające w świetle powyższej zasady należało bowiem uznać wezwanie skarżącej do wypełnienia przesłanego jej urzędowego formularza PPF bez jednoczesnego pouczenia jej, że załączone przez nią do skargi oświadczenie zawarte na urzędowym formularzu określonym w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2006 r. jako dotyczące ubiegania się o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu cywilnym nie może być uznane za skuteczne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym.
Powyżej sformułowana ocena w kwestii naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 6 P.p.s.a. jest tym bardziej uzasadniona, że jak wynika z akt sądowych, w odpowiedzi na wezwanie Sądu o wypełnienie przesłanego formularza PPF, skarżąca poinformowała w piśmie z dnia 5 listopada 2014 r., iż stosowny druk wraz ze wszystkimi dokumentami złożyła już przy skardze wniesionej za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. Z pisma tego, jak również zażalenia skarżącej, wynika wyraźnie, że przyczyną braku wypełnienia i przesłania przez nią urzędowego formularza PPF był brak świadomości co do tego, że załączony przez nią do skargi wypełniony druk oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania był nieprawidłowy.
W takiej sytuacji, wobec naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zasady udzielania stronom niezbędnej pomocy prawnej zawartej w art. 6 P.p.s.a., czego skutkiem było w konsekwencji naruszenie uprawnienia skarżącej do skutecznego złożenia, a następnie rozpoznania przez Sąd wniosku o przyznanie prawa pomocy – należało uchylić zaskarżone postanowienie z dnia 29 stycznia 2015 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku G. K. o przyznanie prawa pomocy.
Niejako na marginesie zauważyć także należy, że w przesłanych do Naczelnego Sądu Administracyjnego aktach Sądu pierwszej instancji o sygn. III SA/Kr 1698/14 brak jest przedmiotowego oświadczenia skarżącej o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania, które zostało załączone przez nią do skargi. Tymczasem jak wynika z § 26 ust. 2 zarządzenia Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 listopada 2003 r. w sprawie ustalenia zasad biurowości w sądach administracyjnych – w razie rozłączenia spraw (co miało miejsce w sprawie ze skargi G. K.) - należy w miarę potrzeby wyłączyć poszczególne części niezbędne do założenia osobnych akt lub sporządzić w tym celu uwierzytelnione odpisy.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.