Postanowienie NSA z 4 lutego 2015 r., I OZ 70/15

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 4 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Miasta Stołecznego Warszawy na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 listopada 2014 r., sygn. akt I SA/Wa 2913/14 wstrzymujące wykonanie decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] lipca 2014 r., nr: [...]

Sprawa

w sprawie ze skargi Centrum Onkologii – Instytutu im. Marii Skłodowskiej – Curie w Warszawie na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] lipca 2014 r., nr: [...] w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości i ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.

Skład

Sędzia NSA Joanna Banasiewicz przewodniczący

Uzasadnienie

Centrum Onkologii – Instytut im. Marii Skłodowskiej – Curie w Warszawie wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] lipca 2014 r., nr [...] w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości i ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość. W skardze wnioskodawca zamieścił również wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 4 listopada 2014 r., sygn. akt I SA/Wa 2913/14, na podstawie art. 61 § 3 i 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej "p.p.s.a."), wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.

Sąd wskazał, że materialnoprawną podstawę dla wydania zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r., o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. nr 102, poz. 651 ze zm.– dalej jako "u.g.n."). W myśl przepisu art. 9 u.g.n. w sprawach, o których mowa w przepisach działu III tej ustawy, z wyłączeniem art. 97 ust. 3 pkt 1, art. 122, art. 124 ust. 1a, art. 124b ust. 1, art. 126 i art. 132 ust. 1a u.g.n., w przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego organ, który wydał decyzję, wstrzymuje z urzędu jej wykonanie, w drodze postanowienia, na które nie przysługuje zażalenie. Sąd I instancji zauważył, że w niniejszej sprawie decyzja organu I instancji, to jest Starosty Warszawskiego Zachodniego została wydana na podstawie przepisu art. 112, art. 113 ust. 1 i ust. 3, art. 119 ust 1, art. 123, art. 128 ust. 1, art. 129 ust. 1, art. 130, art. 132 ust. 1, ust 3 i ust 5 u.g.n., a zatem na podstawie przepisów Działu III tejże ustawy. Wobec tego Sad uznał, że skoro organ nie wydał postanowienia w trybie przepisu art. 9 u.g.n., konieczne stało się ustanowienie w niniejszej sprawie ochrony tymczasowej, zaszły bowiem przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Na powyższe postanowienie zażalenie złożyło Miasto Stołeczne Warszawa, reprezentowane przez Prezydenta m. st. Warszawy, zastępowane przez radcę prawnego, wnosząc o jego uchylenie w całości i o przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie:

1. art. 61 § 3 zd. 1 p.p.s.a., poprzez wydanie postanowienia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji w sytuacji, gdy wykonanie tej decyzji nie stwarza dla uczestnika niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków,
2. art. 9 u.g.n., przez wskazanie go jako materialnoprawnej podstawy rozstrzygnięcia Sądu, podczas gdy art. 9 u.g.n., po pierwsze daje kompetencje do wstrzymania zaskarżonej decyzji wyłącznie organowi administracji publicznej i, po drugie, jego zastosowanie jest wyłączone w sytuacji wydania przez organ administracyjny odrębnej decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości w trybie art. 122 u.g.n.,
3. art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez brak uzasadnienia istotnych motywów rozstrzygnięcia, tzn. wskazania, jakie konkretnie niebezpieczeństwo dla uczestnika wyniknęłoby na skutek wykonania zaskarżonej decyzji Wojewody Mazowieckiego.

W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, że w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki negatywne z art. 122 u.g.n. do wstrzymania z urzędu zaskarżonej decyzji – przejawem tego jest decyzja organu I instancji z dnia 31 lipca 2014 r. o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości wydana na podstawie art. 122 u.g.n.

Wskazano także, iż nie zachodzą w sprawie przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., gdyż w żaden sposób nie stwarza ona dla uczestnika niebezpieczeństwa wyrządzenia szkody, ani też trudnych do odwrócenia skutków.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:.

Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z konstrukcji wskazanego przepisu wynika, iż to na stronie spoczywa obowiązek wykazania we wniosku przesłanek zawartych w powołanym przepisie, to jest przedstawienia konkretnych zdarzeń, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie zaskarżonej decyzji faktycznie spowoduje znaczną szkodę lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków.

W niniejszej sprawie zawarty w skardze wniosek został wyłącznie uzasadniony poprzez odwołanie się do obowiązków Wojewody Mazowieckiego wynikających z art. 9 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Zgodnie z treścią tego przepisu, w sprawach, o których mowa w przepisach działu III, z wyłączeniem art. 97 ust. 3 pkt 1, art. 122, art. 124 ust. 1a, art. 124b ust. 1, art. 126 i art. 132 ust. 1a, wykonanie decyzji następuje po upływie 14 dni od dnia, w którym upłynął bezskutecznie trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi na decyzję do sądu administracyjnego. W przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego w tych sprawach organ, który wydał decyzję, wstrzymuje z urzędu jej wykonanie, w drodze postanowienia, na które nie przysługuje zażalenie.

Mając na uwadze podstawę prawną zaskarżonej decyzji oraz okoliczność, że Wojewoda Mazowiecki nie wydał w sprawie postanowienia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji w trybie art. 9 u.g.n., co potwierdził w piśmie z dnia 22 października 2014 r., Sąd I instancji orzekł o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji. Takie stanowisko Sądu znajduje potwierdzenie w licznych orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego (m. in. postanowienie z dnia 8 października 2008 r., sygn. akt I OZ 770/08, z dnia 8 marca 2012 r., sygn. akt I OZ 133/12, z dnia 14 listopada 2014 r., sygn. akt I OZ 1041/13 i z dnia 17 września 2014 r., sygn. akt I OSK 2232/14), w których przyjęto, że w sytuacji, gdy organ administracyjny nie wykonał obowiązku nałożonego przez art. 9 powołanej ustawy o gospodarce nieruchomościami, to w przypadku skierowania do Sądu wniosku o wstrzymanie zaskarżonej decyzji niedopuszczalna jest odmowa jego uwzględnienia. Nawet, gdy wniosek strony o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji skierowany do sądu sformułowany jest lakonicznie, to okoliczność, że organ, mimo zobowiązania zawartego w art. 9 ustawy o gospodarce nieruchomościami, nie wstrzymał wykonania decyzji, znajduje do zaskarżonej decyzji zastosowanie art. 61 § 3 p.p.s.a.

Jednak – jak podano w zażaleniu – w niniejszej sprawie organ I instancji w dniu [...] lipca 2014 r. wydał na podstawie art. 122 u.g.n. decyzję o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie wywłaszczonej nieruchomości. Okoliczność ta winna być wyjaśniona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przy ponownym rozpoznawaniu wniosku, a następnie Sąd powinien rozważyć, czy występuje w sprawie możliwość zastosowania art. 9 u.g.n.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.

Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o kosztach postępowania zażaleniowego, o co wnoszono w zażaleniu, ponieważ przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują możliwości orzeczenia zwrotu kosztów w postępowaniu zażaleniowym.