Uzasadnienie
Wnioskiem z 15 maja 2009 r. w oparciu o art. 55 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2002 r., nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) skarżąca spółka wystąpiła o wymierzenie Wójtowi Gminy T. grzywny wobec niezastosowania się do wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a. obowiązku przekazania Sądowi skargi wraz z aktami sprawy w ustawowym terminie 30 dni od dnia jej wniesienia.
Jak wynika z akt sprawy, skarga na bezczynność Wójta Gminy T. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej P. w W., wpłynęła do organu w dniu 10 kwietnia 2009 r. Powyższą skargę wraz z odpowiedzią organ złożył w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu w dniu 9 czerwca 2009 r. W piśmie z 4 czerwca 2009 r. Wójt Gminy T. odpowiadając na wezwanie Sądu z 28 maja 2009r., wskazał, że opóźnienie w przekazaniu skargi na bezczynność wyniknęło z nieobecności pracowników i natłoku zadań.
Wobec powyższego postanowieniem z dnia 23 czerwca 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wymierzył Wójtowi Gminy T. grzywnę w wysokości 2943,88 zł. Jak wskazał Sąd w niniejszej sprawie organ przyznał, że uchybił ustawowemu terminowi do wykonania obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. Wyjaśnienia przywołane w piśmie z 4 czerwca 2009r. nie mogą mieć wpływu na ustalenie winy w naruszeniu obowiązku. Organizacja pracy organu, oraz urzędu go wspomagającego nie może bowiem odbijać się ujemnie na realizacji ustawowych obowiązków dyscyplinujących organ i usprawniających kontrolę sądowoadministracyjną. Stąd też wobec spełnienia się przesłanek z art. 55 § 1 p.p.s.a. Sąd wymierzenie grzywny uznał za uzasadnione. Zdaniem Sądu grzywna w kwocie 2943,88 złotych, stanowiącej jednokrotność przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w 2008 r. jest adekwatna do stopnia zaniedbania obowiązków przez organ w niniejszej sprawie. W ocenie Sądu o zawinieniu organu stanowi przede wszystkim fakt, że skargę przekazano dopiero na skutek wezwania do nadesłania odpowiedzi na wniosek skarżącej spółki z dnia 28 maja 2009 r.
Na powyższe postanowienie Wójt Gminy T. wniósł zażalenie, domagając się jego uchylenia i zarzucając niewłaściwą interpretację przepisów postępowania, które doprowadziło do niewłaściwego zastosowania art. 55 § 1 p.p.s.a. W uzasadnieniu zażalenia podniesiono, że przepis art. 55 § 1 p.p.s.a. zezwala Sądowi, a nie nakazuje wymierzenie organowi grzywny w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a. Przepis ten pozwala wywieść, że grzywna ta ma charakter przede wszystkim dyscyplinujący i jej głównym celem jest wymuszenie na organie wykonania ciążącego na nim obowiązku.
Skarżący wykonał obowiązek, co prawda z uchybieniem ustawowego terminu, ale przed wymierzeniem grzywny. Przekazując skargę usprawiedliwił opóźnienie i wykazał, że nie wynikało ono z jego celowego działania. W tej sytuacji wymierzenie grzywny jako sankcji wydaje się środkiem zbyt dotkliwym i w tym konkretnym stanie faktycznym niecelowym.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 55 § 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o jakich mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., tj. przekazania skargi sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia, sąd może na wniosek skarżącego orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Przy czym, w przypadku skarg dotyczących udostępnienia informacji publicznej termin ten, stosownie do art. 21 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), wynosi 15 dni. Zatem powołane przepisy przewidują wyłącznie dwa warunki, których spełnienie pozwala sądowi na wymierzenie takiej grzywny, tj. stwierdzenie uchybienia przez organ terminowi do przekazania sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę oraz złożenie przez stronę wniosku o wymierzenie grzywny.
Podkreślenia wymaga, że sformułowanie zawarte w art. 55 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nakazuje przyjąć, że grzywna, o jakiej mowa w powyższym przepisie ma charakter mieszany tj. dyscyplinująco - represyjny. Na przyjęcie bowiem wyłącznie dyscyplinującego charakteru grzywny wskazanej w art. 55 § 1 p.p.s.a. nie pozwala dyspozycja tego przepisu w zestawieniu z art. 54 § 2 p.p.s.a. Zawarte w art. 55 § 1 p.p.s.a. stwierdzenie "w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd (...) może orzec o wymierzeniu organowi grzywny (...)" oznacza, że wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. Do obowiązków, o jakich mowa w art. 54 § 2 w/w ustawy należy przekazanie przez organ: skargi, akt sprawy, odpowiedzi na skargę, przy czym wszystkie te dokumenty winny być przedstawione sądowi w terminie 30 dni, zaś w przypadku spraw dotyczących udostępnienia informacji publicznej w terminie 15 dni od dnia wniesienia skargi. To, jakie przyczyny spowodowały nieprzekazanie skargi sądowi, pozostaje bez znaczenia w sprawie samego wymierzenia grzywny, może mieć jedynie wpływ na jej wysokość.
Za wymierzeniem w sprawie niniejszej grzywny w wysokości ustalonej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu przemawia stosunkowo długi okres opóźnienia organu w przekazaniu Sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę oraz fakt, że organ wypełnił swój obowiązek dopiero na skutek wezwania Sądu do nadesłania odpowiedzi na skargę pismem z dnia 28 maja 2009 r. Ponadto należy podkreślić, że w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjęty jest pogląd, że organ nie wykonując w terminie obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a. nie może skutecznie zasłaniać się wewnętrznymi problemami organizacyjnymi (por. postanowienie NSA z dnia 29 kwietnia 2005 r., sygn. akt I OZ 360/05, [numer dowodu zakryty]).
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) postanowił zażalenie oddalić.