Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 26 kwietnia 2018 r. sygn. akt II SA/Kr 148/18 na podstawie art. 86 § 1 w zw. z art. 87 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017, poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.) odmówił przywrócenia terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi E. D. i B. D. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2017 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość.
W uzasadnieniu wskazano, że skarżący we wniosku o przywrócenie terminu podnieśli, iż w czasie, kiedy braki skargi miały być uzupełnione, jeden z nich E. D. przebywał w szpitalu, a dokumenty były u niego w mieszkaniu, w miejscu nieznanym drugiej skarżącej B. D.. W ocenie Sądu skarżący nie uprawdopodobnili, że E. D. nie był w stanie podpisać skargi w okresie pobytu w szpitalu.
Zażalenie na to postanowienie złożył E. D., podnosząc, że w czasie siedmiu dni przeznaczonych na uzupełnienie skargi przebywał w szpitalu z powodu bezwładności kończyn i uszkodzonego wzroku, co uniemożliwiało mu podjęcie jakiegokolwiek działania, nawet zlecenia komuś prowadzenia sprawy lub podpisania dokumentów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018, poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.) jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2).
Podkreślić należy, że brak winy w uchybieniu terminu winien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis 2012, s. 270, uw. 5; M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda w: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod redakcją R. Hausera, M. Wierzbowskiego, C. H. Beck 2013, s. 444-446, nb 4; postanowienie NSA z 12.6.2008 r., II OZ 580/08). Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenie uchybionego terminu może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Powołując się na postanowienie Sądu Najwyższego z 6 października 1998 r., II CKN 8/98, Lex nr 50679, należy wskazać, że przy ocenie winy lub jej braku w uchybieniu terminowi do dokonania czynności procesowej, należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu.
W niniejszej sprawie zarządzeniem z dnia 5 lutego 2018 r. starszy referendarz sądowy WSA w Krakowie wezwał skarżących do uzupełnienia braku formalnego wniesionej skargi przez nadesłanie jednego jej odpisu poświadczonego za zgodność z oryginałem lub własnoręcznie podpisanego przez oboje skarżących w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi. W zarządzeniu zawarto pouczenie, że uzupełnienie braku przez jednego ze skarżących zwalnia z tego obowiązku drugiego skarżącego. Wezwanie zostało skutecznie doręczone skarżącym (wraz z wezwaniem o uiszczenie wpisu sądowego) w dniu 5 marca 2018 r. (k. 31 i 32). Pozostało jednak bez odpowiedzi. Pismem nadanym w dniu 16 kwietnia 2018 r. E. D. i B. D. wnieśli o przywrócenie im terminu do dokonania tej czynności, wskazując, że w czasie, kiedy brak skargi powinien być uzupełniony E. D. przebywał w szpitalu, zaś B. D. nie miała dostępu do dokumentów złożonych w jego mieszkaniu. Do wniosku dołączono kartę informacyjną, z treści której wynika, że E. D. w okresie od 21 lutego 2018 roku do 30 kwietnia 2018 roku przebywał w Szpitalu Wojewódzkim im. [...] SP ZOZ w T., najpierw na Oddziale Neurologii z Pododdziałem Udarowym, a potem na Pododdziale Rehabilitacji Neurologicznej Oddziału Rehabilitacji (k. 49).
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego trafnie Sąd I instancji uznał, że skarżący nie uprawdopodobnili braku swojej winy w uchybieniu terminowi do nadesłania brakującego odpisu skargi. W szczególności nie sposób uznać za uprawdopodobniony brak zawinienia skarżącej B. D.. Nie są zrozumiałe twierdzenia zawarte we wniosku, że skarżąca nie mogła wykonać wezwania Sądu, bowiem nie miała dostępu do dokumentów znajdujących się w mieszkaniu skarżącego E. D.. Strony nie podjęły się wyjaśnienia, o jakie dokumenty chodziło ani dlaczego były one niezbędne do wykonania wezwania. Jedynym dokumentem potrzebnym do wykonania wezwania był dodatkowy egzemplarz skargi, którym jednak skarżący - jak sam twierdzi - nie dysponował (por. treść wniosku, k. 48). Warto zaznaczyć, że to B. D. osobiście odebrała wezwanie do uzupełnienia przedmiotowego braku formalnego. W takiej sytuacji skarżącej nie były potrzebne żadne dodatkowe dokumenty. Jeżeli skarżąca nie dysponowała żadnym egzemplarzem skargi, mogła niezwłocznie po otrzymaniu wezwania zwrócić się do Sądu o sporządzenie i przesłanie jej kopii skargi znajdującej się w aktach sprawy w celu sporządzenia odpisu tego pisma poświadczonego za zgodność z oryginałem i nadania go do Sądu w przepisanym terminie (por. postanowienie NSA z dnia 14 września 2017 r. sygn. akt I OZ 1344/17). Podkreślenia wymaga, że skarżąca wraz z wezwaniem do uzupełnienia przedmiotowego braku odebrała też wezwanie do uiszczenia należnego wpisu sądowego (zarówno swoje jak i E. D.). Wpis sądowy został w przepisanym, siedmiodniowym terminie uiszczony. Wobec tego, nie sposób uznać za uprawdopodobnione, że skarżąca nie mogła wykonać drugiego wezwania.
Niezależnie od powyższego, wskazać należy, że wniosek skarżących nie mógł zostać uwzględniony również z uwagi na złożenie go po 7- dniowym terminie wskazanym w art. 87 § 1 p.p.s.a. Przyczyna uchybienia terminu podana we wniosku, tj. pobyt E. D. w szpitalu, ustała z dniem 30 marca 2018 r., zaś wniosek o przywrócenie terminu został nadany przeszło dwa tygodnie później, tj. 16 kwietnia 2018 r.
W konsekwencji powyższego zażalenie należało oddalić na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.