Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia 25 marca 2015 r. (data wpływu: 30 marca 2015 r.) R. A. wniósł o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 13 grudnia 2013 r. w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 r. Powyższa decyzja została przez podatnika zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach (sygn. akt I SA/Gl 182/14), który wyrokiem z dnia 8 grudnia 2014 r. oddalił skargę. W dniu 5 marca 2015 r. pełnomocnik strony wniósł od wyroku Sądu pierwszej instancji skargę kasacyjną.
We wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji pełnomocnik podatnika wskazał, że jedną z podstaw skargi kasacyjnej jest zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), dalej: P.p.s.a. poprzez oddalenie skargi mimo naruszenia przez organy podatkowe przepisów postępowania art. 208 § 1 w związku z art. 59 § 1 pkt 9, art. 70 § 6 pkt 1 oraz art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) Wyjaśnił, że Rzecznik Praw Obywatelskich wystąpił z wnioskiem do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie zgodności z Konstytucją RP przepisu art. 70 § 6 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) i w ocenie pełnomocnika jest wysoce prawdopodobne, że zostanie on uznany za sprzeczny z Konstytucją RP.
Odnosząc się zaś do sytuacji materialnej skarżącego i jaki będzie miał wpływ na nią wykonanie zaskarżonej decyzji wyjaśnił, że podatnik na skutek tej decyzji utracił zaufanie kontrahentów z branży, w której prowadził działalność gospodarczą. Dodał, że obecnie skarżący poza figurowaniem w rejestrze, nie prowadzi żadnej działalności w ramach spółki jawnej N.. W celu zapłaty zobowiązań w grudniu 2013 r. dokonano sprzedaży maszyn w spółce na kwotę 160.138,13 zł. Środki na utrzymanie siebie i rodziny uzyskuje z udziałów w spółce kapitałowej oraz z jednoosobowej działalności gospodarczej. W jego ocenie w przypadku egzekucji zobowiązania podatkowego być może nastąpi stała niewypłacalność i konieczność zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej. Do wniosku o wstrzymanie załączono decyzję z dnia 16 marca 2015 r., na podstawie której Naczelnik Urzędu Skarbowego w T. wydał decyzję zmieniającą decyzję z dnia 27 marca 2014 r. w części dotyczącej zapłaty ostatniej raty w kwocie 175.560,64 zł poprzez jej rozłożenie na 12 rat zapłaty ww. kwoty zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. wraz z odsetkami za zwłokę.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 61 § 1 P.p.s.a., mającym odpowiednie zastosowanie w postępowaniu kasacyjnym na podstawie art. 193 powołanej ustawy, wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże na wniosek skarżącego sąd może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.
W orzecznictwie wielokrotnie podkreślano, że podstawą badania zasadności wstrzymania wykonania decyzji lub aktu jest prawidłowo uzasadniony wniosek oraz zwracano uwagę na obowiązki ciążące w tym zakresie na wnioskodawcy. Dla przykładu, w postanowieniu z dnia 3 lipca 2014 r., sygn. akt II OZ 661/14, NSA stwierdził, że obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu spoczywa na stronie skarżącej, tak aby przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Nie wystarcza przy tym jedynie złożenie wniosku, a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonywania orzeczenia.
Jednocześnie brak uzasadnienia takiego wniosku nie jest brakiem, którego uzupełnienia winien żądać sąd. Sąd musi bowiem dysponować wiarygodnie wykazanymi faktami, które pozwolą mu na zastosowanie przedmiotowej instytucji, która – co należy podkreślić – stanowi wyjątek od zasady wynikającej z art. 61 § 1 P.p.s.a.
Przede wszystkim należy podkreślić, że w będącej przedmiotem rozpoznania niniejszej sprawy wpadkowej, bez wpływu na rozstrzygnięcie pozostają wywody pełnomocnika o prawdopodobieństwie uznania przez Trybunał Konstytucyjny przepisu art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Naczelny Sąd Administracyjny skupia się tylko i wyłącznie na tym czy brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Niezgodność decyzji z prawem, która jest przedmiotem oceny sądu w toku rozprawy, i ochrona tymczasowa wynikająca z art. 61 to dwie różne kwestie. Oparcie wniosku o ochronę tymczasową na niezgodności decyzji z prawem, a zwłaszcza rozstrzygnięcie sądu w tym zakresie, niweczyłoby kontrolę sądową legalności decyzji administracyjnej (por. postanowienie NSA z dnia 28 kwietnia 2005 r., II OZ 184/05, LEX nr 302251).
W rozpatrywanej sprawie znaczna wysokość egzekwowanego zobowiązania jest oczywista. Niemniej jednak sama wysokość kwoty dochodzonej w postępowaniu egzekucyjnym nie może przesądzać o wstrzymaniu wykonania decyzji, jeżeli nie wykazano wpływu egzekucji na możliwości płatnicze i bytowe strony (por. np. post. NSA z 25 lutego 2015 r., I FSK 2069/14, CBOSA). Skarżący poza decyzją organu podatkowego o rozłożeniu na raty ostatniej raty zaległości podatkowej nie przedstawi żadnych dokumentów obrazujących jego sytuację materialną. Wskazał jedynie, że obecnie poza figurowaniem w rejestrze nie prowadzi żadnej działalności w ramach spółki jawnej N., środki na utrzymanie siebie i rodziny uzyskuje z udziałów w spółce kapitałowej oraz z jednoosobowej działalności gospodarczej. Te informacje nie są jednak w żaden sposób udokumentowane np. nie jest wiadoma wysokość otrzymanego dochodu z działalności ani z udziałów w spółce, nie są znane również koszty utrzymania.
Aby wniosek mógł być uwzględniony, strona musi wskazać konkretne zagrożenia płynące z wykonania decyzji. To w interesie skarżącego leży takie sformułowanie wniosku, by był on precyzyjny i dotyczył konkretnych zagrożeń. Również w jego interesie leży poparcie tychże twierdzeń stosownymi dokumentami; sąd musi mieć wiedzę o okolicznościach uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji oraz mieć możliwość zweryfikowania tejże wiedzy. Uprawdopodobnienie okoliczności nie oznacza gołosłownego stwierdzenia przez podmiot na nią się powołujący, że okoliczność ta istnieje.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego oświadczeniom przedstawionym w rozpoznawanym wniosku, że niewstrzymanie wykonania decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz trudnych do odwrócenia skutków, przeczy treść akt sprawy, z których wynika, że był w stanie opłacić we wskazanym przez Sąd terminie zarówno wpis od skargi w kwocie 5.269 zł (k. 58 akt), jak i od skargi kasacyjnej w kwocie 2.635 zł (k. 176 akt). Skarżący jest ponadto reprezentowany przez pełnomocników zatrudnionych w jednej ze spółek doradztwa podatkowego, przy czym z akt sprawy nie wynika, aby pomoc prawna była świadczona nieodpłatnie. Analiza akt podatkowych również nie pozwoliła ustalić jaka jest obecnie sytuacja finansowa strony. Stąd też uznać należy, że możliwości płatnicze skarżącego nie są w istocie znane, bowiem przyjęcie w tym zakresie ustaleń wynikających z jego oświadczeń wyklucza treść akt sprawy.
W takiej sytuacji w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uznać należy, że nie wystąpiły w sprawie okoliczności, które wskazywałyby na wystąpienie przesłanki: niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody, czy też spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Z tych powodów orzeczono jak w sentencji, na postawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 P.p.s.a.