Uzasadnienie
We wniesionej skardze kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie (sygn. akt I SA/Kr 1963/14) z dnia 24 lutego 2015 r. M.. i S. P. zawarli wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Krakowie z dnia 23 października 2014 r.
We wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji małżonkowie wyjaśniają, że obecnie skarżący, w związku z niedawnym zakończeniem pełnienia funkcji publicznych, nie jest nigdzie zatrudniony ani nie prowadzi działalności gospodarczej. Egzekucja wynikającej z decyzji organów podatkowych kwoty zobowiązania podatkowego (tj. 538.789 zł) byłaby de facto możliwa wyłącznie poprzez sprzedaż posiadanych przez skarżących nieruchomości. Wskazują, że sprzedaż zajmowanego przez nich domu pociągałaby za sobą trudne do odwrócenia skutki w postaci utraty miejsca zamieszkania zaś sprzedaż lokalu biurowego spowoduje utratę przez nich źródła utrzymania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), dalej: P.p.s.a., mającym odpowiednie zastosowanie w postępowaniu kasacyjnym na podstawie art. 193 powołanej ustawy, wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże na wniosek skarżącego sąd może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.
W orzecznictwie wielokrotnie podkreślano, że podstawą badania zasadności wstrzymania wykonania decyzji lub aktu jest prawidłowo uzasadniony wniosek oraz zwracano uwagę na obowiązki ciążące w tym zakresie na wnioskodawcy. Dla przykładu, w postanowieniu z dnia 3 lipca 2014 r., sygn. akt II OZ 661/14, NSA stwierdził, że obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu spoczywa na stronie skarżącej, tak aby przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Nie wystarcza przy tym jedynie złożenie wniosku, a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonywania orzeczenia.
Jednocześnie brak uzasadnienia takiego wniosku nie jest brakiem, którego uzupełnienia winien żądać sąd. Sąd musi bowiem dysponować wiarygodnie wykazanymi faktami, które pozwolą mu na zastosowanie przedmiotowej instytucji, która – co należy podkreślić – stanowi wyjątek od zasady wynikającej z art. 61 § 1 P.p.s.a.
W rozpatrywanej sprawie znaczna wysokość egzekwowanego zobowiązania jest oczywista. Niemniej jednak sama wysokość kwoty dochodzonej w postępowaniu egzekucyjnym nie może przesądzać o wstrzymaniu wykonania decyzji, jeżeli nie wykazano wpływu egzekucji na możliwości płatnicze i bytowe strony (por. np. post. NSA z 25 lutego 2015 r., I FSK 2069/14, CBOSA). Skarżący nie przedstawili żadnych dokumentów obrazujących ich sytuację materialną. Wskazali jedynie, że obecnie podatnik nie jest nigdzie zatrudniony ani nie prowadzi działalności gospodarczej. Dodali, że egzekucja dochodzonej przez organy podatkowe należności byłaby możliwa wyłącznie poprzez sprzedaż posiadanych przez skarżących nieruchomości. Te informacje nie są jednak w żaden sposób udokumentowane. Nie jest wiadome jak kształtują się dochody i wydatki miesięczne małżonków, czy skarżąca jest gdzieś zatrudniona, czy posiadają oni inne, oprócz wymienionych, nieruchomości, ruchomości o znacznej wartości itp.
Nawet niewiadomym Sądowi jest jaka jest wysokość osiąganych dochodów z wynajmu lokalu biurowego. Aby wniosek mógł być uwzględniony, strona musi wskazać konkretne zagrożenia płynące z wykonania decyzji. To w interesie skarżących leży takie sformułowanie wniosku, by był on precyzyjny i dotyczył konkretnych zagrożeń. Również w ich interesie leży poparcie tychże twierdzeń stosownymi dokumentami; sąd musi mieć wiedzę o okolicznościach uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji oraz mieć możliwość zweryfikowania tejże wiedzy. Uprawdopodobnienie okoliczności nie oznacza gołosłownego stwierdzenia przez podmiot na nią się powołujący, że okoliczność ta istnieje.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego oświadczeniom przedstawionym w rozpoznawanym wniosku, że niewstrzymanie wykonania decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz trudnych do odwrócenia skutków, przeczy treść akt sprawy, z których wynika, że był w stanie opłacić we wskazanym przez Sąd terminie zarówno wpis od skargi w kwocie 5.388 zł (k. 42 akt), jak i od skargi kasacyjnej w kwocie 2.694 zł (k. 135 akt). Skarżący są ponadto reprezentowani przez profesjonalnych pełnomocników, przy czym z akt sprawy nie wynika, aby pomoc prawna była świadczona nieodpłatnie. Analiza akt podatkowych również nie pozwoliła ustalić jaka jest obecnie sytuacja finansowa strony. Stąd też uznać należy, że możliwości płatnicze skarżących nie są w istocie znane, bowiem przyjęcie w tym zakresie ustaleń wynikających z jego oświadczeń wyklucza treść akt sprawy.
W takiej sytuacji w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uznać należy, że nie wystąpiły w sprawie okoliczności, które wskazywałyby na wystąpienie przesłanki: niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody, czy też spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Z tych powodów orzeczono jak w sentencji, na postawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 P.p.s.a.