Uzasadnienie
W skardze kasacyjnej wywiedzionej od wyroku WSA w Warszawie z dnia 16 lutego 2015 r., sygn. akt III SA/Wa 1717/14, S. M. wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 18 marca 2014 r., podnosząc, że charakter zarzutów podniesionych przez skarżącego, tj. dających podstawę do wznowienia postępowania, jak i uchybień w postępowaniu organów podatkowych, może mieć istotny wpływ na odmienny dla skarżącego wynik sprawy, zaś podjęcie przez organy podatkowe czynności zmierzających do wyegzekwowania należności wynikających z zaskarżonej decyzji (w kwocie ponad 100.000 zł) w sytuacji uznania zarzutów podniesionych przez skarżącego za zasadne, wyrządziłoby mu znaczną i niepowetowaną szkodę.
Skarżący podniósł również, że okoliczności faktyczne przedstawiające jego sytuację rodzinną i majątkową, które podniósł w skardze do WSA w Warszawie, pozostają w dacie składania skargi kasacyjnej nadal aktualne.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
W myśl art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a." po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zauważyć należy, że sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli została spełniona co najmniej jedna z ustawowych przesłanek, uregulowana w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. gdy stwierdzono, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody albo niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody nie musi mieć charakteru materialnego. Chodzi więc o taką szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu (por.: np. postanowienie NSA z dnia 26 lutego 2013 r., sygn. akt II FSK 1064/12; dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych – orzeczenia.nsa.gov.pl – zwana dalej: CBOSA).
Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por.: postanowienie NSA z dnia 30 kwietnia 2010 r., sygn. akt II FZ 110/10, CBOSA).
W świetle powyższych uwag należy stwierdzić, że użyte przez ustawodawcę nieostre pojęcia – "znaczna szkoda" lub "trudne do odwrócenia skutki" wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie zgromadzonym materiale dowodowym, który powinien w szczególności przedstawić wnioskodawca (por. postanowienie NSA z dnia 26 września 2013 r., sygn. akt II FSK 2540/13 i powołane tam orzecznictwo, CBOSA). Sam wniosek, bez wskazania, na czym polegałoby spełnienie się którejś z ustawowych przesłanek w realiach konkretnej sprawy, w żaden sposób nie uzasadnia żądania. Na wnioskodawcy spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku. Obowiązkiem sądu jest wszechstronna i wnikliwa ocena argumentów przedstawionych przez wnioskodawcę, jak również wynikających z akt sprawy. W sytuacji, gdy strona nie wskazuje we wniosku okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie można przenosić całego ciężaru poszukiwania tych okoliczności na sąd.
Naczelny Sąd Administracyjny zwraca uwagę na lakoniczność wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Skarżący zdawkowo odniósł się do przesłanek omawianej regulacji, ograniczając się w zasadzie do stwierdzenia, że okoliczności faktyczne przedstawiające jego sytuację rodzinną i majątkową, które podniósł w skardze do WSA w Warszawie, pozostają w dacie składania skargi kasacyjnej nadal aktualne. Ukazany natomiast w skardze obraz sytuacji rodzinnej i majątkowej skarżącego skupia się na podkreśleniu choroby jego syna i związanych z nią kosztów, przedstawionych w nawiązaniu do zarobków skarżącego i małżonki, a kolejno zestawieniu ich do kwot należności do wyegzekwowania. Jakkolwiek, jak wskazał WSA w Warszawie w postanowieniu z dnia 14 lipca 2014 r., sygn. akt III SA/Wa 1717/14, którym wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji, jej wykonanie może mieć negatywny wpływ na możliwości utrzymana się skarżącego i jego rodziny, a przy tym mieć wpływ na ograniczenie możliwości finansowania leczenia syna z wadą serca, to Naczelny Sąd Administracyjny uznaje, że wobec niewystarczającego udokumentowania wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, nie sposób stwierdzić, iż takie niebezpieczeństwo zachodzi.
Skarżący nie dołączył do wniosku (do czego był zobowiązany) dokumentów potwierdzających zaistnienie przewidywanych skutków wykonania zaskarżonej decyzji. Nie przedstawił jakie koszty w związku z chorobą syna jest zmuszony ponosić i jak mają się one do jego sytuacji majątkowej, która – choć również niedostatecznie przedstawiona we wniosku – wydaje się całkiem dobra. Wskazując, że zachodzi niebezpieczeństwo, o którym mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. skarżący mógł przedstawić zestawienie dotychczasowych wydatków, które rzutowałoby na ocenę jego obecnej czy przyszłej sytuacji.
Podkreślić trzeba, że uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających stwierdzić, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Jego twierdzenia w tym zakresie powinny zostać poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej oraz majątkowej zmierzającymi do wykazania istnienia przesłanek. Wniosek nieuzasadniony w ten sposób uniemożliwia Sądowi dokonania jego merytorycznej oceny.
W takiej sytuacji, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, uznać należy, że nie wystąpiły w sprawie okoliczności, które wskazywałyby na wystąpienie przesłanki: niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody, czy też spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Naczelny Sąd Administracyjny zaznacza, iż strona może złożyć ponowny wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, wykazując okoliczności bądź też załączając dokumenty umożliwiające Sądowi pierwszej instancji ponowne rozważenie możliwości wstrzymania wykonania decyzji, zgodnie z dyspozycją art. 61 § 4 p.p.s.a.
Z tego względu na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.