Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 13 listopada 2014 r., sygn. akt III SA/Wa 839/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A. M. D. (dalej jako "skarżący") na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 20 grudnia 2013 r. w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności byłego prezesa zarządu wraz ze spółką za zaległości podatkowe spółki w podatku dochodowym od osób fizycznych za wrzesień i październik 2008 r.
W skardze kasacyjnej wywiedzionej od powyższego wyroku skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika, zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 20 grudnia 2013 r. na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") w zw. z art. 193 p.p.s.a.
W uzasadnieniu wniosku wskazano, że egzekucja nałożonych opłat, przy niezwykle trudnej sytuacji finansowej skarżącego, może narazić go na znaczną szkodę, której skutki mogą okazać się niezwykle trudne od odwrócenia. Trudna sytuacja finansowa skarżącego w powiązaniu z możliwością wszczęcia egzekucji może w efekcie doprowadzić do konieczności ogłoszenia upadłości. Podkreślono również, że wykonanie zaskarżonej decyzji skutkujące zakończeniem prowadzonej działalności gospodarczej, a w konsekwencji utratą przez skarżącego jedynego źródła utrzymania dla niego i jego rodziny, stanowi spełnienie obu przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
W myśl art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zauważyć należy, że sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli została spełniona co najmniej jedna z ustawowych przesłanek, uregulowana w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. gdy stwierdzono, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody albo niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody nie musi mieć charakteru materialnego. Chodzi więc o taką szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu (por.: np. postanowienie NSA z dnia 26 lutego 2013 r., II FSK 1064/12; publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/).
Trudne do odwrócenia skutki, to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por.: postanowienie NSA z dnia 30 kwietnia 2010 r., II FZ 110/10, publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/).
W świetle powyższych uwag należy stwierdzić, że użyte przez ustawodawcę nieostre pojęcia – "znaczna szkoda" lub "trudne do odwrócenia skutki" wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie zgromadzonym materiale dowodowym, który powinien w szczególności przedstawić wnioskodawca (por. postanowienie NSA z dnia 26 września 2013 r., II FSK 2540/13 i powołane tam orzecznictwo, publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Samo powołanie się przez niego na ustawowe przesłanki bez wskazania, na czym one polegają w realiach konkretnej sprawy, w żaden sposób nie uzasadnia żądania wniosku. Na wnioskodawcy spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku. Obowiązkiem sądu jest wszechstronna i wnikliwa ocena argumentów przedstawionych przez wnioskodawcę, jak również wynikających z akt sprawy. W sytuacji, gdy strona nie wskazuje we wniosku okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie można przenosić całego ciężaru poszukiwania tych okoliczności na sąd.
Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę na lakoniczność uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Argumentacja sprowadzała się jedynie do ogólnikowego wskazania na trudną sytuację finansową skarżącego oraz na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, której skutki mogą okazać się niezwykle trudne do odwrócenia, w przypadku kiedy miałoby dojść do egzekucji nałożonych na skarżącego opłat. Efektem czego miałaby być konieczność ogłoszenia upadłości.
Z powyższego wynika, że skarżący przesłanki do zastosowania ochrony tymczasowej upatruje de facto w trudnej sytuacji finansowej, na którą się powołał.
Rozpatrujący niniejszy wniosek Sąd pragnie zauważyć, że trudna sytuacja materialna oraz dotkliwości egzekucji, nie mieszczą się wśród przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. (por. post. NSA z dnia 6 maja 2013 r., I FZ 159/13).
Ponadto skarżący nie przedłożył żadnych dokumentów, które uwiarygodniłyby jego twierdzenie, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje dla skarżącego trudne do odwrócenia skutki, czy groźbę wystąpienia znacznej szkody. Tym samym skarżący uniemożliwił Sądowi zapoznanie się oraz dokonanie pełnej oceny jego stanu majątkowego i możliwości finansowych, co jest niezbędne przy badaniu zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Należy także podkreślić, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanych. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowej instytucji, jaką jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym (por. postanowienie NSA z dnia 18 października 2011 r., sygn. akt II GSK 1799/11).
Z uwagi na to, że skarżący nie wykazał w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, Naczelny Sąd Administracyjny postanowił oddalić jego wniosek na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a.