Prosto w prawo Skróty klawiszowe⌘KCtrl KPrzejdź do przepisu, ustawy albo sygnatury/Pole pytania albo wyszukiwania na stronie← →Poprzedni i następny artykuł albo strona listyCKopiuj przypis; z zaznaczonym tekstem cytat z przypisemLKopiuj linkFUkryj albo pokaż spis treści ustawyEscZamknij panel, menu albo okno?Lista skrótów Dla profesjonalistyPro
Spis treści, przepisy i wyszukiwarka

Powołane przepisy 1

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 13 stycznia 2009 r., sygn. akt II FSK 857/08

prawomocnyRozstrzygnięcie: za organemTekst u wydawcy: CBOSA

Metryka

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Skład
Przewodniczący: Sędzia NSA Włodzimierz Kubiak, Sędziowie: NSA Jacek Brolik (sprawozdawca), NSA del. Anna Maria Świderska
Paweł Koluch protokolant
Rozpoznanie
w dniu 13 stycznia 2009 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w G.
Od orzeczenia
od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 22 stycznia 2008 r. sygn. akt I SA/Gd 873/07
Sprawa
w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 22 czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2005 r.

Sentencja

  1. 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości,
  2. 2) oddala skargę,
  3. 3) zasądza od J. K. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w G. kwotę 650 (sześćset pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 22 stycznia 2008 r., sygn. akt I SA/Gd 873/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżoną przez J. K. decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w G. z dnia 22 czerwca 2007 r., w przedmiocie odmowy pomniejszenia należnego zobowiązania podatkowego o kwotę ulgi uczniowskiej.

W uzasadnieniu orzeczenia wskazano, że skarżący w zeznaniu PIT-38 za 2005 r. wykazał przychód z odpłatnego zbycia papierów wartościowych, deklarując należny z tego tytułu podatek w kwocie 3.413 zł. W piśmie z dnia 7 kwietnia 2006 r. J. K. wystąpił do Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w G. z wnioskiem o pomniejszenie podatku należnego za 2005 r. o kwotę ulgi uczniowskiej, do której nabył prawo przed dniem 1 stycznia 2004 r., a która nie znalazła pokrycia w podatku za lata ubiegłe.

Decyzją z dnia 8 marca 2007 r. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w G. odmówił pomniejszenia należnego za 2005 r. zobowiązania podatkowego o kwotę ulgi uczniowskiej.

Po rozpoznaniu odwołania, Dyrektor Izby Skarbowej w G., decyzją z dnia 22 czerwca 2007 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.

Organ odwoławczy, przywołując treść art. 27c ust. 1 i 2 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2003 r. - Dz. U. Nr 14, poz. 176 ze zm., zwanej dalej u.p.d.o.f.), wyjaśnił, że ulga uczniowska została zniesiona z dniem 1 stycznia 2004 r. W myśl art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 12 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 202 poz. 1956 ze zm. – zwanej dalej: "ustawą nowelizującą") podatnikom, którzy przed 1 stycznia 2004 r. nabyli prawo do obniżki podatku dochodowego o kwotę ulgi uczniowskiej w zakresie i na zasadach określonych w art. 27c u.p.d.o.f., w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2004 r., a odliczenia te nie znalazły pokrycia w podatku dochodowym obliczonym za lata poprzedzające 2004 r., przysługuje prawo do dokonywania tych odliczeń na zasadach określonych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2004 r.

Organ drugiej instancji podkreślił, że podatnicy, którym przysługuje prawo do skorzystania z ulgi po dniu 31 grudnia 2003 r. mają prawo do obniżenia podatku opłaconego na zasadach określonych w art. 27 u.p.d.o.f., pod warunkiem, że kwoty te nie zostały odliczone od podatku opłaconego w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych lub w formie karty podatkowej. Tymczasem dochody ze zbycia papierów wartościowych – stosownie art. 30b u.p.d.o.f. – zostały opodatkowane według 19% stawki podatku i nie podlegają łączeniu z dochodami opodatkowanymi zgodnie z art. 27 u.p.d.o.f.

Z tych względów organ odwoławczy uznał, że na gruncie niniejszej sprawy brak jest podstaw do odliczenia niewykorzystanej ulgi uczniowskiej od podatku należnego od dochodów z tytułu odpłatnego zbycia papierów wartościowych.

W skardze skierowanej do Sądu administracyjnego J. K. domagał się uchylenia decyzji organu drugiej instancji. W jego ocenie, organ podatkowy bezpodstawnie zastosował wykładnię rozszerzającą ograniczając prawo obniżenia podatku dochodowego o nierozliczoną ulgę uczniowską wyłącznie do źródeł przychodów opodatkowanych na zasadach ogólnych tj. stosownie do art. 27 ust. 1 u.p.d.o.f. Zdaniem skarżącego, organy podatkowe nie uwzględniły faktu, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy chodzi o podatnika, który zakończył już prowadzenie działalności gospodarczej i z tego względu zastosowane normy prawne (art. 13 ust. 1 i 4 ustawy nowelizującej) nie są adekwatne do stanu faktycznego sprawy.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

Uchylając, na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), zaskarżoną decyzję, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku skonstatował, że uprawnienie do realizacji ulgi uczniowskiej przysługiwało skarżącemu niezależnie od formy opodatkowania uzyskanych dochodów.

Zdaniem Sądu, samoistną podstawą prawną skorzystania z ulgi uczniowskiej po dacie jej likwidacji na zasadzie praw nabytych jest art. 13 ust. 1 ustawy nowelizującej. W powołanym przepisie w sposób klarowny wprowadzono zasadę kontynuacji prawa do zastosowania ulgi już nabytej i jeszcze nie wykorzystanej pomimo formalnego jej uchylenia. Zastosowany przez organ odwoławczy ust. 4 art. 13 cytowanej ustawy stanowi wyjątek od ogólnej zasady i odnosi się wyłącznie do podatników prowadzących działalność gospodarczą, którzy podatek opłacają w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych albo opodatkowanych w formie karty podatkowej. Skoro zaś tylko w tym przepisie - mającym charakter regulacji szczególnej - jest mowa o opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 u.p.d.o.f., to wymogu tego nie można odnosić do innych podatników uprawnionych do ulgi. Niedopuszczalne jest bowiem dokonywanie rozszerzającej wykładni wyjątków.

Z powyższych względów skład orzekający ocenił jako błędny pogląd organu podatkowego, że podstawy prawnej zastosowania ulgi uczniowskiej w odniesieniu do dochodów uzyskanych ze zbycia papierów wartościowych należy poszukiwać w przepisach regulujących zasady opodatkowania dochodów z tego źródła. Nie powinno bowiem budzić wątpliwości, że skoro ustawodawca w art. 13 ust. 1 ustawy nowelizującej stwierdził, iż prawo do kontynuacji ulgi odbywać się ma na zasadach określonych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2004 r., to strona skarżąca może dokonać stosownego odliczenia właśnie na takich zasadach, bez względu na aktualnie obwiązujące unormowanie w tej materii.

W skardze kasacyjnej Dyrektor Izby Skarbowej w G. wniósł o uchylenie powyższego wyroku w całości i rozpoznanie skargi; względnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy od ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, a także o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono:

1/ naruszenie prawa materialnego (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.), to jest:

  1. - naruszenie art. 13 ust. 1 w związku z art. 13 ust. 4 ustawy nowelizującej poprzez błędną wykładnię w związku z przyjęciem, że artykuł ten stanowi samoistną podstawę prawną skorzystania z ulgi uczniowskiej po dacie jej likwidacji na zasadzie praw nabytych oraz w związku z przyjęciem, że skoro ustawodawca stwierdził w tym artykule, że prawo do kontynuacji ulgi odbywać się ma na zasadach określonych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2004 r., to strona skarżąca może dokonać stosownego odliczenia właśnie na takich zasadach, bez względu na aktualnie obowiązujące unormowania w tej materii,
  2. - naruszenie art. 13 ust. 4 w związku z art. 13 ust. 1 ustawy nowelizującej przez błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że przepis ten stanowi wyjątek od ogólnej zasady i odnosi się tylko i wyłącznie do podatników prowadzących działalność gospodarczą, którzy podatek opłacają w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych albo w formie karty podatkowej, a skoro wyłącznie w tym przepisie mowa jest o opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 u.p.d.o.f., to wymogu tego nie można odnosić do innych podatników uprawnionych do ulgi,
  3. - naruszenie art. 20 ustawy nowelizującej poprzez niewłaściwe jego zastosowanie w sprawie (zalecenie zastosowania a contrario) w związku z przyjęciem, że ustawodawca ustanawiając w tym przepisie wyjątek od zasady kontynuacji nabytego prawa do ulg, ograniczył pewnej kategorii podatników (opodatkowanych w sposób określony w art. 30c u.p.d.o.f.) prawo do dokonywania odliczeń i zwolnień od dochodu oraz od podatku, w tym tych określonych w art. 13 tej ustawy. Z uwagi na to, że jest to wyjątek od zasady kontynuacji nabytego prawa do ulgi uczniowskiej, to nie można takiego ograniczenia rozszerzać na innych podatników niż określonych w tym przepisie i w krąg takich podatników zaliczyć do innych niż wskazanych w art. 20 w/w ustawy, 2/ naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.) przez to, że z uwagi na wyżej podniesione podstawy kasacyjne brak było podstaw prawnych do uchylenia decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w G. z powołaniem się na naruszenie prawa materialnego.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że zapis art. 13 ust. 4 ustawy nowelizującej jednoznacznie stwierdza, iż podatnikom, o których mowa między innymi w art. 13 ust. 1 tej ustawy, przysługuje prawo do obniżenia podatku opłacanego na zasadach określonych w art. 27 ustawy wymienionej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą. W ocenie organu podatkowego, oczywistym jest, że ustawodawca nie ograniczył możliwości odliczenia ulgi uczniowskiej wyłącznie do przypadku uzyskiwania dochodów z pozarolniczej działalności gospodarczej. Jednakże dając prawo do obniżenia podatku dochodowego od dochodów z innych źródeł wyraźnie wskazał, że ulgę tę można stosować poprzez obniżenie podatku od dochodów opodatkowanych wyłącznie na zasadach ogólnych, to jest według skali podatkowej.

Zatem w przypadku zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej podatnikowi przysługuje prawo dokonywania odliczeń niewykorzystanej ulgi z tytułu wyszkolenia uczniów od podatku dochodowego należnego z innego źródła dochodów, jakie uzyskuje obecnie lub będzie uzyskiwał w przyszłości, pod warunkiem opodatkowania na zasadach określonych w art. 27 u.p.d.o.f. Ten sposób opodatkowania (według progresywnej skali podatkowej) nie ma jednak zastosowania do przychodu z odpłatnego zbycia papierów wartościowych (art. 30b ust. 1 i ust. 5 u.p.d.o.f.).

Autor skargi kasacyjnej kwestionował również stanowisko Sądu, zgodnie z którym art. 13 ust. 4 ustawy nowelizującej stanowi wyjątek od zasady ogólnej i dotyczy jedynie podatników prowadzących działalność gospodarczą, którzy opłacają podatek w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych albo w formie karty podatkowej.

Organ podatkowy zwrócił ponadto uwagę, że kwestię ulgi uczniowskiej w przypadku osób prowadzących działalność gospodarczą opodatkowaną w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych albo w formie karty podatkowej regulowały odrębne przepisy: do dnia 31 grudnia 2003 r. art. 53 ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. Nr 144, poz. 930 ze zm.), a od dnia 1 stycznia 2004 r. art. 4 ust. 4 ustawy z dnia 12 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne oraz ustawy – Przepisy wprowadzające ustawę o działalności pożytku publicznego i wolontariacie (Dz. U. Nr 202, poz. 1958).

W piśmie z dnia 25 marca 2008 r. zatytułowanym "uzupełnienie skargi kasacyjnej" Dyrektor Izby Skarbowej podniósł dodatkowo zarzut naruszenia art. 145 § 1pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 13 ust. 1 i 13 ust. 4 oraz art. 20 ustawy nowelizującej przez to, że w przedmiotowej sprawie brak było podstaw prawnych do uchylenia przez Sąd pierwszej instancji zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w G. z powołaniem się na naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną J. K. wniósł o jej oddalenie, wskazując na brak zrozumienia ze strony organów podatkowych istoty ochrony praw nabytych (nabytego przez podatnika prawa do skorzystania z ulgi uczniowskiej).

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy i dlatego zaskarżony wyrok podlega uchyleniu.

Sąd I instancji dokonał bowiem wadliwej interpretacji treści art. 13 ust. 1 i 4 ustawy nowelizującej i w konsekwencji błędnie zastosował przepis art. 13 ust.1 powołanej ustawy. Na wstępie rozważań w sprawie niniejszej należy zauważyć, że błędna wykładnia przepisów prawa materialnego polega w istocie na mylnym rozumieniu treści określonej normy prawnej, czyli innymi słowy na nieprawidłowym odczytaniu treści prawa (por.: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15.10.2001 r., sygn. I CKN 102/99, publ. [w:] J. P. Tarno - "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. Praw. LexisNexis W - wa 2006 r., str. 367; wyrok NSA z dnia 31.05.2004 r., sygn. FSK 103/04 [w:] T. Woś, H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska - "Prawo o postępowaniu...", op. cit., str. 541). Wynik podjętych w sprawie zabiegów interpretacyjnych może być zatem uznany za błędny wówczas, gdy w efekcie przeprowadzonej wykładni treść normy prawnej ustalona została wadliwie, a także wtedy, gdy z wyjaśnianego przepisu wyprowadzono treści w nim nie zawarte.

W rozstrzyganej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny mylnie zrozumiał treść i znaczenie przepisu art. 13 ust. 1 i 4 ustawy nowelizującej, a także intencje ustawodawcy. Skutkiem tego podczas sądowej kontroli przestrzegania prawa niewłaściwie zastosował normę prawa materialnego, co skutkowało błędną subsumcją, a więc wadliwym odniesieniem ustalonego w sposób niesporny stanu faktycznego do abstrakcyjnego stanu faktycznego zawartego w normie prawnej ujętej w art. 13 ust 1 ustawy nowelizującej.

W skardze kasacyjnej będącej przedmiotem oceny w sprawie niniejszej organ podatkowy prawidłowo skonstruował i trafnie podniósł zarzut dokonania przez Sąd I instancji błędnej wykładni powołanych przepisów prawa materialnego. Zbędne było natomiast powoływanie jako naruszonego przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. bowiem Sąd administracyjny samodzielnie stosuje w zawisłej przed nim sprawie przepisy prawa materialnego. Dlatego też uznając, iż przedmiotowa skarga kasacyjna oparta została w istocie na zasługującym na uwzględnienie zarzucie naruszenia prawa materialnego, w oparciu przepis art. 188 p.p.s.a Naczelny Sądu Administracyjny uchylając zaskarżony wyrok dokonał merytorycznej oceny skargi podatnika uznając ją za niezasadną.

Przechodząc do analizy przepisów prawa materialnego mających zastosowanie w sprawie niniejszej wskazać należy, że stosownie do treści art.13 ust.1 ustawy nowelizującej podatnikom, którzy przed dniem 1 stycznia 2004 r. nabyli prawo do obniżki podatku dochodowego o kwotę ulgi uczniowskiej, w zakresie i na zasadach określonych w art. 27c u.p.d.o.f., w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2004 r., a odliczenia te nie znalazły pokrycia w podatku dochodowym obliczonym za lata poprzedzające rok 2004, przysługuje prawo do dokonywania tych odliczeń na zasadach określonych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2004 r., zaś zasady korzystania z ulgi uczniowskiej określone zostały w przepisie art. 27 c obowiązującym do dnia 31 grudnia 2003 roku. Zgodnie z tym przepisem podatnicy uzyskujący przychody wymienione w art. 10 ust. 1 pkt 3 mogą korzystać z ulgi polegającej na obniżeniu podatku dochodowego z tytułu szkolenia uczniów.

Powyższa ulga uczniowska stosownie do treści art. 27 c ust. 2 przysługiwała osobom fizycznym prowadzącym działalność gospodarczą. W świetle przedstawionej regulacji prawnej za nieuprawniony uznać należy pogląd Sądu I instancji, iż przepis art. 13 ust. 1 stanowić może samodzielną przesłankę realizacji przez skarżącego niewykorzystanej ulgi uczniowskiej niezależnie od przepisów obowiązujących w tym zakresie w roku 2005. Przyjęcie tej koncepcji de facto pozbawiałoby bowiem podatnika prawa do realizacji przyznanej ulgi w związku z zakończeniem prowadzenia działalności gospodarczej i nie uzyskiwaniem w 2005 roku przychodów o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f.

Wskazać także należy, iż dokonując wykładni przepisów prawa podatkowego nie można pomijać jego istotnej treści normatywnej. Zgodnie zaś z przepisem art. 13 ust. 4 ustawy nowelizującej podatnicy, o których mowa w ust. 1, którym przysługuje prawo do korzystania z ulgi uczniowskiej po dniu 31 grudnia 2003r. mają prawo do obniżenia podatku opłacanego na zasadach określonych w art. 27 u.p.d.o.f., w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, pod warunkiem, że kwoty te nie zostały odliczone od podatku opłacanego w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych lub w formie karty podatkowej. Zapis art. 13 ust. 4 ustawy nowelizującej jednoznacznie wskazuje, że podatnikom na podstawie praw nabytych przysługuje prawo do obniżenia podatku opłacanego na zasadach określonych w art. 27 u.p.d.o.f. w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą. Racje należy przyznać więc stanowisku Dyrektora Izby Skarbowej, który wskazał, iż intencją ustawodawcy nie było ograniczanie możliwości odliczenia ulgi uczniowskiej, jak miało to miejsce do końca roku 2003 wyłącznie do podatku przypadającego od dochodów z pozarolniczej działalności gospodarczej, lecz wyraźnie wskazał, że ulgę tę można stosować poprzez obniżenie podatku dochodowego ustalonego od dochodów opodatkowanych na zasadach ogólnych tj. według skali podatkowej przywidzianej przepisem art. 27 ust. 1 u.p.d.o.f.

Dlatego w przypadku zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej podatnikowi przysługuje (na zasadzie ochrony praw nabytych) prawo dokonywania odliczeń niewykorzystanej ulgi z tytułu wyszkolenia uczniów od podatku dochodowego należnego z innego źródła przychodów, jakie uzyskuje obecnie opodatkowanego na zasadach określonych w art. 27 u.p.d.o.f., aż do pełnego wykorzystania tej ulgi.

Wbrew stanowisku podatnika powyższa interpretacja przepisów ustawy nowelizującej i u.p.d.o.f. obowiązującej w 2005 roku nie narusza konstytucyjnej zasady ochrony praw nabytych. Skarżący zachowuje bowiem prawo do odliczenia nabytej ulgi uczniowskiej, jednak prawo to może zrealizować jedynie w odniesieniu do dochodów ze źródeł podlegających opodatkowaniu na zasadach ogólnych, przy wykorzystaniu progresywnej skali podatkowej określonej przepisem art. 27 ust. 1 u.p.d.o.f., a wiec np.: w odniesieniu do dochodu z tytułu posiadanej aktualnie, po zakończeniu działalności gospodarczej emerytury.

Za całkowicie chybioną uznać należy argumentację Sądu I instancji odwołującą się do przepisu art. 20 ustawy nowelizującej, a dokonaną przy jej użyciu wykładnię uznać należy za wykładnię contra legem. Trzeba przy tym zwrócić uwagę na fakt, że przepis ten reguluje nową, powoływaną do życia przepisami tej ustawy, formę opodatkowania dochodów z pozarolniczej działalności gospodarczej na zasadzie podatku liniowego. Tak więc dotyczy on dochodów z konkretnego wskazanego w nim źródła i reguluje nowe zasady ich opodatkowania wyrażające się miedzy innymi w braku możliwości korzystania z jakichkolwiek przewidzianych ustawą o podatku dochodowym zwolnień podatkowych. Tym samym w żadnej mierze przepis ten nie może przemawiać za przyznaniem prawa do realizacji nabytej ulgi uczniowskiej wszystkim niewymienionym w nim podatnikom.

Odnośnie zasad opodatkowania dochodów z tytułu odpłatnego zbycia papierów wartościowych obowiązujących w 2005 roku należy na wstępie zauważyć, iż zgodnie z art. 9 ust. 1 u.p.d.o.f. opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52 i 52 a oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku. Ustawodawca precyzuje także, iż na dochód w przypadku posiadania więcej niż jednego źródła przychodu (dochód ogólny) składa się suma dochodów ze wszystkich źródeł przychodów (dochodów cząstkowych). Dla celów określenia podstawy opodatkowania nie łączy się zatem przychodów, a dochody. Przywołane wyżej przepisy wskazują na to, iż ustawodawca dla celów podatku dochodowego od osób fizycznych nakazuje traktować każde ze źródeł przychodu oddzielnie, zaś przypisanie przychodu do konkretnego źródła przychodu ma istotne znaczenie dla wymiaru podatku.

W art. 10 ust.1 u.p.d.o.f. ustawodawca wymienił źródła przychodu. W punkcie 3 za źródło takie uznana została pozarolnicza działalność gospodarcza, zaś w punkcie 7- kapitały pieniężne i prawa majątkowe Przychody uzyskane ze zbycia papierów wartościowych zaliczyć należy do przychodów z kapitałów pieniężnych, o których mowa w art. 17 ust.1 pkt 6 u.p.d.o.f.. Przychody te są opodatkowane 19% podatkiem dochodowym na zasadach określonych w art. 30b u.p.d.o.f.. Stanowisko takie znajduje uzasadnienie w treści art. 10 ust 1 pkt 7 u.p.d.o.f. Przepis ten rozróżniając poszczególne źródła przychodów wskazuje między innymi na kapitały pieniężne i prawa majątkowe. Jak już zostało podkreślone od zakwalifikowania zaś przychodu do danego źródła zależy sposób jego opodatkowania, co jest cechą konstrukcyjną podatku dochodowego od osób fizycznych.

W świetle przepisów ustawy podatkowej art. 27 ust. 1 i art. 30 b ust. 5 obowiązujących od dnia 1 stycznia 2004 roku dochodów z tytułu zbycia papierów wartościowych nie łączy się z innymi dochodami i podatek od nich pobiera się w formie ryczałtu. Nie znajduje do nich zastosowania przewidziana przepisem art. 27 ustawy skala podatkowa.

W świetle powyższego należy zgodzić się ze stanowiskiem Dyrektora Izby Skarbowej, że przychód ze sprzedaży papierów wartościowych jest przychodem z kapitałów pieniężnych, o których mowa w art. 17 ust 1 pkt 6 ustawy. Konsekwencją zaliczenia przychodów ze sprzedaży papierów wartościowych do przychodów z kapitałów pieniężnych jest natomiast brak możliwości opodatkowania ich w formie progresywnej skali podatkowej, a w konsekwencji brak jest podstaw do obniżenia należnego z tytułu ich zbycia podatku o ulgę uczniowską rozliczaną na zasadach określonych w art. 27 u.p.d.o.f., do której podatnik nabył prawo przed 2004 rokiem.

Skoro zatem wykładnia powołanych wyżej przepisów przyjęta przez Sąd pierwszej instancji była błędna, to zaskarżony wyrok podlegał uchyleniu. Równocześnie jednak, skoro w sprawie doszło jedynie do naruszenia prawa materialnego, a nie występują naruszenia przepisów postępowania Naczelny Administracyjny władny był, na podstawie art. 188 p.p.s.a., uchylając zaskarżone orzeczenie orzec co do istoty sprawy. Orzekając zatem na podstawie stanu faktycznego przyjętego w zaskarżonym wyroku uznał, że skargę podatnika należało oddalić.

O kosztach postępowania kasacyjnego Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 203 pkt 2 p.p.s.a.

Treść dosłownie; przetworzyliśmy: podział na sekcje, układ według wzoru orzeczenia (metryka, punkty sentencji, nagłówki ze zdań sądu), linki do przepisów, wyróżnienia i zakrycie numerów PESEL, dowodów, paszportów i rachunków, których anonimizacja u wydawcy nie objęła.