Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 16 maja 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił skargę G. G. jako wniesioną z uchybieniem terminu oraz oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie kosztów sądowych z uwagi na oczywistą bezzasadność skargi. Powyższe postanowienie zostało doręczone skarżącemu w dniu 27 maja 2013 r.
Pismem z dnia 20 maja 2013 r. Dyrektor Izby Skarbowej w S. przekazał do Sądu wniosek skarżącego z dnia 13 maja 2013 r. o przywrócenie terminu do złożenia skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia 20 grudnia 2012 r. w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 r. od dochodów nieznajdujacych pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych. W motywach wniosku skarżący powołał się na szereg w jego ocenie niezawinionych przez niego okoliczności faktycznych, które wystąpiły w trakcie postępowania odwoławczego, jak i przed i po wydaniu zaskarżonej decyzji z dnia 20 grudnia 2012 r., które uniemożliwiły mu jej wcześniejsze odebranie, a związanych z podróżą i pobytem poza granicami kraju (w tym hospitalizacją na terenie Gruzji) w okresie od 9 grudnia 2012 r. do 26 stycznia 2013 r. Skarżący wskazał również, że ostatecznie odebrał decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. w dniu 25 lutego 2013 r. Do wniosku skarżący dołączył dokumenty potwierdzające pobyt za granicą oraz skargę z dnia 27 marca 2013 r.
Organ odwoławczy wniósł o odrzucenie przedmiotowego wniosku jako niedopuszczalnego, ewentualnie o jego oddalenie.
Pismami z dnia 24 czerwca 2013 r. i z dnia 17 lipca 2013 r. skarżący został wezwany do uzupełnienia złożonego wniosku w terminie siedmiodniowym poprzez wskazanie daty ustania przyczyny uchybienia terminu do wniesienia skargi, tj. wskazania daty, w której dowiedział się, że zaskarżona decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia 20 grudnia 2012 r. została mu doręczona w trybie zastępczym w dniu 4 stycznia 2013 r. Skarżący, odpowiadając na wezwanie, w pismach z dnia 8 lipca 2013 r. i z dnia 5 sierpnia 2013r. wskazał, że jest to dzień 25 lutego 2013r., w którym odebrał osobiście ww. decyzję z dnia 20 grudnia 2012 r.
Postanowieniem z dnia 10 września 2013 r., sygn. akt I SA/Sz 368/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Odnosząc się w uzasadnieniu do dyspozycji art. 86 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.", Sąd podniósł, iż skarżący, dwukrotnie wezwany zarządzeniem z dnia 24 czerwca 2013 r. i z dnia 17 lipca 2013 r. do wskazania w jakiej dokładnie dacie ustała przyczyna, która była powodem uchybienia terminu do wniesienia skargi z dnia 27 marca 2013 r. podał, że przyczyna ta ustała w dniu 25 lutego 2013 r. Stąd też siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu upłynął w dniu 4 marca 2013 r. (poniedziałek). Tymczasem w rozpoznawanym przypadku skarżący z wnioskiem o przywrócenie terminu wystąpił dopiero w dniu 13 maja 2013 r., a więc przeszło z dwumiesięcznym uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego należało w tej sprawie odrzucić przedmiotowy wniosek.
Na powyżej powołane rozstrzygnięcie skarżący wniósł zażalenie, domagając się zmiany zaskarżonego postanowienia, ewentualnie uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie. W uzasadnieniu podatnik podniósł, iż Sąd pierwszej instancji dopuścił się wielu rażących błędów w ustaleniach faktycznych jak i w rozważaniach skutkujących ferowanie zaskarżonego postanowienia. Ponadto, w ocenie skarżącego, Sąd nie uwzględnił dodatkowych wniosków dowodowych składanych przez stronę, co czyni zaskarżone postanowienie błędnym i przedwczesnym.
W piśmie z dnia 7 października 2013 r., zatytułowanym: "Uzupełnienie uzasadnienia do zażalenia z dnia 26 września 2013 r." skarżący wskazał, iż Sąd pierwszej instancji bezkrytycznie, bez oceny dokumentów podjął swoją decyzję na posiedzeniu niejawnym i nie przeprowadził postępowania dowodowego, które Dyrektorowi Izby Skarbowej zajęło dwa lata. W piśmie tym skarżący opisał również stan faktyczny sprawy, wskazując iż 25 lutego 2013 r. udał się do Izby Skarbowej i odebrał decyzję z dnia 20 grudnia 2012 r. Jednakże podatnik twierdzi, iż błędnie, na wezwanie Sądu, wskazał datę 25 luty 2013 r. jako moment, w którym dowiedział się o doręczeniu zastępczym. Prawidłowo powinna to być data 6 maja 2013 r., kiedy to otrzymał wezwanie z dnia 29 kwietnia 2013 r.
Naczelny Sad Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Mając na uwadze treść złożonego zażalenia, należy na wstępie zaznaczyć, że przedmiotem kontroli instancyjnej dokonywanej w postępowaniu zażaleniowym przez Naczelny Sąd Administracyjny jest zgodność z prawem orzeczeń wydawanych przez wojewódzkie sądy administracyjne. W toku niniejszego postępowania Naczelny Sąd Administracyjny nie rozpoznaje wniosku ponownie merytorycznie, a jedynie bada, czy przy wydaniu zaskarżonego orzeczenia (tj. postanowienia z dnia 10 września 2013 r., sygn. akt I SA/Sz 368/13) nie doszło do naruszenia przepisów obowiązującego prawa. Przedmiotem rozstrzygnięcia Naczelnego Sądu Administracyjnego w postępowaniu zażaleniowym jest zatem ocena legalności zaskarżonego postanowienia.
Wobec powyższego zadaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego jest zatem ustalenie, czy WSA prawidłowo stwierdził, że złożony przez skarżącego wniosek o przywrócenie terminu był spóźniony i w konsekwencji – czy prawidłowo Sąd pierwszej instancji postąpił odrzucając ten wniosek. Dla dokonania oceny w tym zakresie bez znaczenia są wskazywane w zażaleniu okoliczności odnoszące się do terminu wniesienia skargi.
Niemniej jednak mając na uwadze charakter postępowania zażaleniowego należy przypomnieć, że stosownie do art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminowi. Stosownie zaś do § 3 powołanego artykułu, wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi. Natomiast spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym (art. 88 zd. 1 p.p.s.a.).
Zasadnicze znaczenie dla oceny terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu ma więc ustalenie, kiedy ustała przyczyna uchybienia terminu, przy czym to strona skarżąca zobowiązana jest wskazać, co stanowiło przeszkodę dla terminowego dokonania czynności w postępowaniu. W niniejszej sprawie WSA trafnie wskazał, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony z uchybieniem terminu przyjmując, że ostatnim dniem terminu na wystąpienie z wnioskiem był dzień 4 marca 2013 r. Przyczyna uchybienia terminu ustała bowiem w dniu 25 lutego 2013 r. (tj. w dacie odebrania przez skarżącego decyzji Dyrektora Izby Skarbowej), co obligowało WSA do przyjęcia, że wniosek wniesiony w dniu 13 maja 2013 r. naruszał termin określony w art. 87 § 1 p.p.s.a., co wiązało się z koniecznością jego odrzucenia na podstawie art. 88 p.p.s.a. Nietrafny jest podniesiony w zażaleniu argument, że termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi winien być liczony od dnia doręczenia skarżącemu wezwania Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 29 kwietnia 2013 r. Wprawdzie w wezwaniu tym wskazano na złożenie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z uchybieniem terminu, ale termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu liczony jest od dnia ustania przyczyny jego uchybienia. Skoro skarżący sporządził i wniósł skargę 27 marca 2013 r., to znaczy, że przed tą datą ustała przyczyna niemożności sporządzenia skargi.
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.