Uzasadnienie
Zarządzeniem z dnia 22 marca 2011 r., sygn. akt I SA/GL 700/09 Przewodniczący Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, działając na podstawie art. 234 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., zarządził przymusowe ściągnięcie od skarżącego J. P. na rzecz Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach kwoty 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem nieuiszczonej opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku z uzasadnieniem doręczony na skutek żądania zgłoszonego w terminie siedmiodniowym od ogłoszenia tego orzeczenia.
W uzasadnieniu zarządzenia wskazano, że wyrokiem z dnia 26 stycznia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę J. P. wniesioną na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 30 czerwca 2009 r.
W dniu 1 lutego 2010 r. do Sądu pierwszej instancji wpłynął wniosek skarżącego o sporządzenie uzasadnienia wyżej wskazanego wyroku, o przyznanie skarżącemu prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Postanowieniem z dnia 14 czerwca 2010 r. Sąd I instancji odmówił przyznania prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2010 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 14 czerwca 2010 r. o odmowie przyznania skarżącemu prawa pomocy.
Wobec powyższego, na podstawie zarządzenia Zastępcy Przewodniczącego Wydziału z dnia 10 września 2010 r., wezwano skarżącego do uiszczenia opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł za odpis orzeczenia z uzasadnieniem sporządzanym na skutek zgłoszonego żądania.
W odpowiedzi na powyższe skarżący złożył ponownie wniosek o przyznanie mu prawa pomocy. Następnie na skutek cofnięcia przedmiotowego wniosku, postanowieniem z dnia 1 grudnia 2010 r. Referendarz sądowy umorzył postępowanie prowadzone w tym zakresie. Tożsame rozstrzygnięcie, wydane zostało przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w dniu 10 stycznia 2011 r., a to wobec złożenia przez J. P. sprzeciwu od wskazanego orzeczenia Referendarza.
W dalszej kolejności, w związku z uprawomocnieniem się zarządzenia Zastępcy Przewodniczącego Wydziału z dnia 10 września 2010 r. o wezwaniu do uiszczenia opłaty kancelaryjnej, zarządzeniem z dnia 10 lutego 2011 r., wezwano skarżącego do jego wykonania w terminie 7 dni pod rygorem przymusowego ściągnięcia opłaty. Wezwanie w wyżej wskazanym przedmiocie, skutecznie doręczono skarżącemu w dniu 16 lutego 2011 r. Opłata kancelaryjna nie została uiszczona.
W związku z powyższym Przewodniczący Wydziału, wskazując na treść art. 234 § 2 p.p.s.a. uznał, że zachodzą przesłanki przymusowego ściągnięcia opłaty kancelaryjnej.
Strona skarżąca pismem z dnia 30 marca 2011 r. wniosła zażalenie na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia 22 marca 2011 r. żądając jego uchylenia. W uzasadnieniu wskazano, że w niniejszej sprawie uzasadnienie powinno zostać doręczone stronie z urzędu, za co nie pobiera się opłaty kancelaryjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 141 § 2 p.p.s.a. w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Zgodnie z § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych (Dz. U. Nr 221, poz. 2192), dalej: rozporządzenie RM z dnia 16 grudnia 2003 r., odpis orzeczenia z uzasadnieniem podlega opłacie kancelaryjnej w wysokości 100 zł. W myśl natomiast art. 234 § 2 p.p.s.a. opłatę kancelaryjną za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, doręczonego na skutek żądania zgłoszonego w terminie siedmiodniowym od ogłoszenia orzeczenia, pobiera się przy zgłoszeniu wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia i jego doręczenie. Jeżeli opłata nie została uiszczona, przewodniczący zarządza ściągnięcie jej od strony, która złożyła wniosek. Zatem jedyną przesłanką do wydania przez przewodniczącego wyżej wymienionego zarządzenia jest nieopłacenie wniosku o doręczenie odpisu orzeczenia wraz z uzasadnieniem.
W przedmiotowej sprawie skarżący, pomimo prawidłowego wezwania, opłaty tej nie uiścił. J. P. odmówiono ponadto przyznania prawa pomocy. Przewodniczący Wydziału miał zatem podstawy do wydania zaskarżonego zarządzenia
Sygn. akt II FZ 175/11 z dnia 22 marca 2011 r. o ściągnięciu opłaty kancelaryjnej w trybie egzekucji sądowej, gdyż art. 234 § 2 p.p.s.a. jednoznacznie stanowi, że jeżeli opłata nie zostanie uiszczona przewodniczący zarządzi ściągnięcie jej od strony, która złożyła wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku i jego doręczenie, o jakim mowa w art. 141 § 2 p.p.s.a.
Za uzasadnione i zgodne z prawem należy zatem uznać zarządzenie nakazujące ściągnięcie w postępowaniu egzekucyjnym kwoty 100 zł., gdyż skarżący do dnia wydania zarządzenia nie uiścił żądanej kwoty.
W zażaleniu na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału podniesiono, że w niniejszej sprawie uzasadnienie powinno zostać doręczone stronie z urzędu, za co nie pobiera się opłaty kancelaryjnej. Wobec jednoznacznego brzmienia art. 141 § 2 p.p.s.a. argumentacja ta jest całkowicie chybiona. W sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się bowiem wyłącznie na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Wniosek podlega opłacie kancelaryjnej w wysokości 100 zł (§ 2 rozporządzenia RM z dnia 16 grudnia 2003 r.).
Z kolei art. 234 § 2 p.p.s.a. nie pozostawia przewodniczącemu swobody w zakresie orzekania o ściągnięciu nieuiszczonej opłaty kancelaryjnej, nakładając obowiązek podjęcia zarządzenia o jej ściągnięciu w drodze egzekucji sądowej. Powyższe wynika wyraźnie z użytego we wskazanym przepisie sformułowania: "przewodniczący zarządzi ściągnięcie jej od strony, która złożyła wniosek".
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.