Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 11 maja 2017 r., sygn. akt II FZ 232/17

Uzasadnienie

1. 1. Postanowieniem z dnia 21 lutego 2017 r. o sygn. I SO/Rz 1/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odmówił skarżącemu A. Z. (dalej: skarżący) przywrócenia terminu do wniesienia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie (dalej: organ odwoławczy) z dnia 22 sierpnia 2016 r. o nr [...] w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia podano art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.; dalej: p.p.s.a.). Postanowienie jest dostępne na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/.
2. 2. Przebieg postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Rzeszowie.
3. 2.1. Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia podał, że skarżący w dniu 3 stycznia 2017 r. złożył osobiście do organu odwoławczego wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję organu odwoławczego z dnia 22 sierpnia 2016 r. W uzasadnieniu wniosku podał, że decyzja ta nie została mu doręczona, jak również nie otrzymał żadnego awiza pocztowego informującego o przesyłce. O decyzji skarżący dowiedział się dopiero z pisma Prezydenta Miasta Krosna z dnia 25 listopada 2016 r. W reakcji na powyższe pismo zwrócił się do organu odwoławczego o doręczenie zaskarżonej decyzji, którą otrzymał w dniu 28 grudnia 2016 r. W tym dniu na podstawie informacji przesłanej przez organ odwoławczy (z dnia 12 grudnia 2016 r.) dowiedział się, że skuteczne doręczenie zaskarżonej decyzji nastąpiło w dniu 8 września 2016 r. w trybie doręczenia zastępczego. W ocenie WSA w Rzeszowie skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu, poprzestając na gołosłownych twierdzeniach o braku otrzymania pierwszego i drugiego awiza, które nie znajdują odzwierciedlenia w treści zwrotnego potwierdzenia odbioru zaskarżonej decyzji.
4. 3. Stanowisko skarżącego w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
5. 3.1. Skarżący wniósł zażalenie na postanowienie WSA w Rzeszowie, w którym sformułował wniosek o jego zmianę i przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W uzasadnieniu podał, że nie wie dlaczego w sierpniu i wrześniu 2016 r. nie otrzymał żadnego awiza.
6. 4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
7. 4.1. Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw, a zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, zatem zażalenie podlega oddaleniu. Podkreślić należy, że przepisy art. 86 i 87 p.p.s.a określają ustawowe przesłanki przywrócenia terminu, które muszą wystąpić łącznie, aby wniosek mógł zostać uwzględniony. Przesłankami tymi są: brak winy strony w uchybieniu terminu, spowodowanie ujemnych skutków dla strony w zakresie postępowania sądowego, a także złożenie wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności w terminie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu i jednoczesne ze złożeniem wniosku dokonanie czynności uchybionej. Z kolei art. 73 p.p.s.a. wskazuje na jedną z form tzw. doręczeń zastępczych, kiedy to przesyłka nie zostaje doręczona bezpośrednio do rąk jej adresata, lecz przyjmuje się fikcję prawną, że takie doręczenie nastąpiło. W myśl art. 73 § 2 p.p.s.a. zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe.
8. 4.2. W rozpatrywanej sprawie przesyłka zawierająca decyzję organu odwoławczego została nadana przesyłką poleconą rejestrowaną w dniu 24 sierpnia 2016 r. Według adnotacji pracownika operatora pocztowego umieszczonych na kopercie, w której decyzja została przesłana skarżącemu na podany przez niego adres zamieszkania, przesyłka została prawidłowo dwukrotnie awizowana w daniach: 25 sierpnia 2016 r. i 2 września 2016 r. Przesyłkę pozostawiono w urzędzie pocztowym, o czym poinformowano skarżącego poprzez umieszczenie zawiadomienia na drzwiach mieszkania adresata. Przesyłkę – jako niepodjętą w terminie – zwrócono do nadawcy w dniu 9 września 2016 r.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, WSA w Rzeszowie prawidłowo uznał, że doręczenie zastępcze decyzji z dnia 22 sierpnia 2016 r. organu odwoławczego na podstawie art. 73 p.p.s.a. było zgodne z prawem. Argumenty zażalenia skarżącego, w którym ten kwestionuje awizację korespondencji nadanej przez organ odwoławczy są chybione. Twierdzenie skarżącego, że awiza nie otrzymał, może być uznane jedynie za przypuszczenie, jednak aby przyznać mu charakter faktu, adresat przesyłki musiałby uprawdopodobnić, że tak rzeczywiście było, czego jednak nie uczynił. Jedną z możliwości, służącą obaleniu fikcji doręczenia zastępczego może być przeprowadzenie procedury reklamacyjnej.

Skarżący jednak zrezygnował z tego środka stwierdzając, że "ściganie listonosza nie ma sensu, bo nie przyzna się do popełnienia wykroczenia". Co do zasady brak woli przeprowadzenia procedury reklamacyjnej uniemożliwia skuteczne obalenie domniemania doręczenia pisma w trybie awizowania (B. Dauter, w: B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2016, s. 400). Obalenie fikcji doręczenia tylko na podstawie twierdzenia, że awiza nie pozostawiono, prowadziłoby do nieuzasadnionego podważenia instytucji z art. 73 p.p.s.a. W każdej sytuacji strona mogłaby bowiem obalić domniemanie doręczenia przesyłki w trybie awizo poprzez zwykłe oświadczenie, że awizo nie zostało umieszczone w skrzynce pocztowej lub zaginęło.

1. 4.2. Mając na uwadze powyższą argumentację Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.