Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 30 czerwca 2015 r., sygn. akt I SA/Sz 355/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odmówił B. i B. K. (dalej: "skarżący") wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu Sąd podniósł, że skarżący nie wykazali, iż zaistniały okoliczności świadczące o możliwości wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W swym wniosku wskazali jedynie na prawdopodobieństwo wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący nie zawarli żadnych twierdzeń odnoszących się wprost do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Nie powołali się także na żadne konkretne fakty i zdarzenia, które świadczyłyby o tym, że wstrzymanie wykonania wskazanej decyzji byłoby zasadne.
Faktem jest, że w postępowaniu wpadkowym w przedmiocie prawa pomocy WSA w Szczecinie zwolnił skarżących od kosztów sądowych. W doktrynie i judykaturze przyjmuje się jednak zasadę, zgodnie z którą przesłanek do przyznania prawa pomocy nie można utożsamiać z przesłankami, na podstawie których sąd może orzec o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu, ponieważ są to dwa odrębne postępowania.
Na powyższe postanowienie skarżący wnieśli zażalenie, zarzucając naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez oddalenie wniosku o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego i wnosili o jego uchylenie i "zawieszenie przedmiotowego postępowania egzekucyjnego przez Naczelny Sąd Administracyjny z powodu prawdopodobieństwa wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenie skutków" ewentualnie o zwrot sprawy Sądowi pierwszej instancji do "ponownego rozpatrzenia wniosku skarżących o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego w niniejszej sprawie".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
W myśl art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zauważyć należy, że sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli została spełniona co najmniej jedna z ustawowych przesłanek, uregulowana w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. gdy stwierdzono, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody albo niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody nie musi mieć charakteru materialnego. Chodzi więc o taką szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu (por.: np. postanowienie NSA z dnia 26 lutego 2013 r., II FSK 1064/12; publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/).
Trudne do odwrócenia skutki, to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por.: postanowienie NSA z dnia 30 kwietnia 2010 r., II FZ 110/10, publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/).
W świetle powyższych uwag należy stwierdzić, że użyte przez ustawodawcę nieostre pojęcia – "znaczna szkoda" lub "trudne do odwrócenia skutki" wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie zgromadzonym materiale dowodowym, który powinien w szczególności przedstawić wnioskodawca (por. postanowienie NSA z dnia 26 września 2013 r., II FSK 2540/13 i powołane tam orzecznictwo, publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Samo powołanie się przez niego na ustawowe przesłanki bez wskazania, na czym one polegają w realiach konkretnej sprawy, w żaden sposób nie uzasadnia żądania wniosku. Na wnioskodawcy spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku. Obowiązkiem sądu jest wszechstronna i wnikliwa ocena argumentów przedstawionych przez wnioskodawcę, jak również wynikających z akt sprawy. W sytuacji, gdy strona nie wskazuje we wniosku okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie można przenosić całego ciężaru poszukiwania tych okoliczności na sąd.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd pierwszej instancji trafnie zwrócił uwagę na lakoniczność uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Ogólnikowe wskazanie, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków samo przez się nie oznacza wykazania przez skarżących, że okoliczności te, stanowiące w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. podstawę wstrzymania przez sąd administracyjny wykonania decyzji, rzeczywiście istnieją. Poza tym skarżący nie dołączyli do swego wniosku (do czego byli zobowiązani), żadnych dokumentów potwierdzających zaistnienie przewidywanych skutków wykonania zaskarżonej decyzji. Tym samym uniemożliwili Sądowi pierwszej instancji stwierdzenie zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny w ramach postępowania zażaleniowego ocenił zgodność z prawem zaskarżonego postanowienia. Z uwagi na to, że skarżący nie wykazali w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, należało uznać, że postanowienie to nie narusza prawa, a zwłaszcza art. 61 § 3 p.p.s.a. Należy także zauważyć, że w zażaleniu nie zawarto argumentów, które skutecznie podważałby kwestionowane rozstrzygnięcie.
Należy bowiem przypomnieć, że przedmiotem postanowienia z dnia 30 czerwca 2015 r. była odmowa wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 12 grudnia 2015 r. w przedmiocie określenia wysokości podatku od środków transportowych. Tymczasem w zażaleniu zarzucono naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez oddalenie wniosku o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego, co nie należy do zakresu niniejszej sprawy, podobnie jak i wnioski zażalenia o zawieszenie postępowania egzekucyjnego przez Naczelny Sąd Administracyjny, czy wstrzymanie przez Sąd pierwszej instancji postępowania egzekucyjnego. Ubocznie należy w związku z tym podnieść, że podejmowanie rozstrzygnięć w tym przedmiocie nie mieści się kompetencji sądów administracyjnych do sprawowania kontroli działalności administracji publicznej stosownie do treści art. 1 §1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t.
Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) oraz art. 3 p.p.s.a. Sądy administracyjne nie mają bowiem kompetencji do zastępowania administracji publicznej, w tym organów egzekucyjnych, a jedynie sprawują kontrolę jej działalności przez rozpoznawanie skarg na akty i czynności podejmowane przez organy administracyjne.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., zażalenie oddalił