Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 24 czerwca 2020 r., oddalił skargę R. P. na postanowienie Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] lutego 2020 r., w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania sprzeciwu wobec zgłoszenia znaku towarowego.
Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy:
zgłoszony w dniu 21 lutego 2019 r. przez A. B. znak towarowy słowny C., przeznaczony do oznaczania towarów i usług w kl. 32, 33 i 43 został opublikowany w Biuletynie Urzędu Patentowego w dniu 1 kwietnia 2019 r. (nr [...]). W dniu 3 lipca 2019 r. skarżący wniósł do Urzędu Patentowego sprzeciw.
Organ postanowieniem z dnia [...] września 2019 r., pozostawił sprzeciw bez rozpoznania wskazując, wobec daty opublikowania słownego znaku towarowego, że termin do wniesienia sprzeciwu upłynął w dniu 1 lipca 2019 r. Skarżący sprzeciw nadała w dniu 2 lipca 2019 r., a więc po upływie ustawowego terminu.
Objętym skargą postanowieniem Urząd Patentowy RP, po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy swoje poprzednie rozstrzygnięcie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Sąd I instancji, oddalając skargę na to postanowienie uznał, mając na uwadze art.15217 ust.6 pkt 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 776 ze zm., dalej: p.w.p.), że organ zasadnie stwierdził, iż sprzeciw wniesiony został po terminie.
Sąd wskazał, że skoro ogłoszenie w Biuletynie Urzędu Patentowego o zgłoszeniu znaku towarowego [...] nastąpiło w dniu 1 kwietnia 2019 r., to 3-miesięczny termin na wniesienie sprzeciwu upłynął z dniem 1 lipca 2019 r. (poniedziałek). Skarżący terminu tego nie dochował, gdyż sprzeciw wpłynął do organu w dniu 3 lipca 2019 r.
Za istotną okoliczność Sąd uznał fakt, że sprzeciw został nadany, przez stronę w dniu 2 lipca 2019 r. w firmie kurierskiej, a więc z naruszeniem art. 57 § 2 pkt 5 k.p.a.
Przywołując regulację z art. 178 ust. 1 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (Dz. U. z 2012 r., poz. 1529 ze zm.) oraz treść decyzji Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...], Sąd I instancji stwierdził, że nadanie przez skarżącego sprzeciwu u operatora innego niż wyznaczony (Poczta Polska) skutkować musiało oceną zachowania terminu do wniesienia sprzeciwu, według daty wpływu do organu nie zaś według daty nadania przesyłki u operatora.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 7, art. 8, art. 9 i art. 77 k.p.a. i podnoszonej w jego ramach argumentacji strony o niepotraktowaniu jej pisma z dnia 13 kwietnia 2019 r., zatytułowanego "Zawiadomienie", opisanego jako: " Uwaga do zgłoszonego znaku nazwa C.. Numer zgłoszenia [...].", które wpłynęło do organu w formie elektronicznej, jako sprzeciwu Sąd I instancji wskazał, że pismo to znajdowało się w aktach administracyjnych. Sąd wskazał również, że w aktach znajdowało się również pismo organu z [...] maja 2019 r. [...] skierowane do strony wraz z urzędowym poświadczeniem odbioru przez stronę, w którym organ zawarł szczegółowe pouczenie o możliwości wniesienia przez skarżącego sprzeciwu, z wyjaśnieniem procedury jego wniesienia oraz terminu w jakim sprzeciw powinien być wniesiony.
W ocenie Sądu przesłana do strony informacja, odnosiła się jednoznacznie do pisma skarżącego z 13 kwietnia 2019 r. i spełniała wymogi informacyjne nałożone na organ w art. 9 k.p.a. oraz zasad określonych w art.7 i art.8 k.p.a. Sąd zauważył przy tym, że skarżący nie ustosunkował się do pisma organu, jak również nie poinformował organu, że swoje "Zawiadomienie" z 13 kwietnia 2019 r. traktuje jako sprzeciw w rozumieniu art.15217 p.w.p.
W podstawie prawnej wyroku podano art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej: p.p.s.a.).
R. P., skargą kasacyjną zaskarżył w całości wyrok Sądu I instancji zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania – art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., poprzez oddalenie skargi w sytuacji gdy:
- 1. pismo skarżącego z dnia 13 kwietnia 2019 r. "Zawiadomienie. Uwaga do zgłoszonego znaku towarowego C.. Numer zgłoszenia [...]", stanowiące skuteczne (w terminie sprzeciwowym) wniesiony sprzeciw nie spełniał żadnej z przesłanek z art. 15217 ust. 6 p.w.p. uzasadniających wydanie postanowienia o pozostawieniu bez rozpoznania;
- 2. Urząd Patentowy przed wydaniem postanowienia z dnia [...] września 2019 r. o pozostawieniu bez rozpoznania, które zostało utrzymane w mocy zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] lutego 2020 r., zaniechał wezwania skarżącego do uzupełnienia braków formalnych pisma z dnia 13 kwietnia 2019 r. "Zawiadomienie. Uwaga do zgłoszonego znaku towarowego C.. Numer zgłoszenia [...]", czym naruszył przepisy postępowania w sposób uzasadniający uwzględnienie skargi i uchylenie postanowienia, tj. mianowicie art. 15217 ust. 7 p.w.p. oraz przepisy art. 7, art. 8 i art. 9 k.p.a.
Podnosząc te zarzuty skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie, ponieważ ma usprawiedliwione podstawy.
W postępowaniu kasacyjnym obowiązuje wynikająca z art. 183 § 1 p.p.s.a. zasada związania Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami i granicami zaskarżenia, wskazanymi w skardze kasacyjnej. Przytoczone w tym środku prawnym przyczyny wadliwości kwestionowanego orzeczenia determinują zakres jego kontroli przez Sąd drugiej instancji. Do podjęcia działań z urzędu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie w sytuacjach określonych w art. 183 § 2 p.p.s.a., które w sprawie nie występują.
Jak słusznie akcentuje się w orzeczeniach sądów administracyjnych w sytuacji gdy w skardze kasacyjnej zarzuca się zarówno naruszenie prawa materialnego jak i naruszenie przepisów postępowania – w pierwszej kolejności Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje zarzut naruszenia przepisów postępowania. W analizowanej sprawie skarżący kasacyjnie zarzucił Sądowi I instancji w obu punktach petitum skargi kasacyjnej tylko naruszenie przepisów postępowania, które w jego ocenie miało istotny wpływ na wynik sprawy. Zarzuty te Naczelny Sąd Administracyjny uznał za zasadne. Stosownie do treści art. 15217 ust. 6 p.w.p.: "Urząd Patentowy, w drodze postanowienia, pozostawia bez rozpoznania sprzeciw, który: 1) został wniesiony po upływie terminu lub 2) nie wskazuje zgłoszenia znaku towarowego, wobec którego jest wnoszony, lub 3) nie wskazuje na wcześniejsze prawo, o którym mowa w art. 1321 ust. 1-3 – chyba, że braki te zostały uzupełnione w terminie, o którym mowa w ust. 1." Zgodnie z ust. 7 tegoż przepisu, jeżeli sprzeciw nie spełnia wymogów formalnych (innych niż wymienione w ust. 6), Urząd Patentowy wyznacza wnoszącemu sprzeciw termin do usunięcia braków pod rygorem umorzenia postępowania.
Analiza tychże uregulowań prowadzi do wniosku, iż jeśli pismo uprawnionego do wcześniejszego prawa zostało wniesione w terminie sprzeciwowym, tzn. w terminie trzech miesięcy od daty ogłoszenia o zgłoszeniu znaku towarowego w Biuletynie Urzędu Patentowego (ust. 1 art. 15217 p.w.p.), a w piśmie tym wskazano zgłoszenie znaku towarowego, wobec którego sprzeciw jest wnoszony oraz pismo to zawiera wskazanie wcześniejszego prawa, o którym mowa w art. 1321 ust. 1-3 p.w.p., to wówczas Urząd Patentowy RP nie może wydać postanowienia o pozostawieniu takiego sprzeciwu bez rozpoznania. Nie jest natomiast istotnym czy pismo takie zostało przez wnoszącego zatytułowane "Sprzeciw", czy też jak w niniejszej sprawie: "ZAWIADOMIENIE. Uwaga do zgłoszonego znaku nazwa C.. Numer zgłoszenia [...]". O tym czy wniesione pismo jest sprzeciwem czy nie - decyduje nie jego tytuł, ale jego teść, a więc to czy zawiera ono wskazane wyżej elementy, wymienione w treści art. 15217 ust. 6 p.w.p. i czy zostało wniesione w ustawowym terminie.
Rację ma zatem skarżący kasacyjnie, powołując się na stanowisko doktryny, iż uchybienia wskazane w przepisie art. 15217 ust. 6 p.w.p. są to najpoważniejsze usterki, które skutkują faktyczną utratą przez wnoszącego sprzeciw możliwości zablokowania zgłoszonego znaku towarowego. Dlatego też UP RP nie może wzywać wnoszącego sprzeciw do ich usunięcia. "Natomiast w razie braków innych niż wymienione (braki formalne) Urząd wyznacza termin do ich usunięcia. W rachubę wchodzą, przykładowo, brak wniesienia opłaty (od sprzeciwu – dopow. NSA), brak pełnomocnictwa osoby reprezentującej wnoszącego sprzeciw czy brak wskazania podstawy prawnej sprzeciwu. W razie uzupełnienia tych braków w wyznaczonym terminie, postępowanie sprzeciwowe jest kontynuowane. W przeciwnym wypadku Urząd umarza postępowanie sprzeciwowe (art. 15217 ust. 7 PrWłPrzem)" (tak: System prawa prywatnego. T. 14B Prawo własności przemysłowej, red. R. Skubisz, Warszawa 2017, s. 603-604; Prawo własności przemysłowej. Komentarz, red. J.Sieńczyło-Chlabicz, Warszawa 2020, s. 948-949).
Przenosząc te rozważania na grunt analizowanej sprawy trzeba zauważyć, iż pismo skarżącego kasacyjnie z dnia 13 kwietna 2019 r., zatytułowane: "ZAWIADOMIENIE. Uwaga do zgłoszonego znaku nazwa C.. Numer zgłoszenia [...]", które ma następującą treść: "Uwaga dotyczy faktu, iż istnieje już wcześniej zgłoszony identyczny znak towarowy. Nazwa, C., Rodzaj znaku słowny. Numer zgłoszenia [...] dla tych samych kategorii klasyfikacji Nicejskiej oraz produktów. Zgłaszający nie przeprowadził więc badania zdolności rejestrowej znaku, albo zrobił to źle. Wobec czego zgłoszenie winno być umorzone", jest pismem, które zawiera wszystkie elementy wymienione w art. 15217 ust. 6 p.w.p. i zostało wniesione w ustawowym terminie do wniesienia sprzeciwu. Pismo to opatrzone jest podpisem elektronicznym i zawiera dane (imię nazwisko, nr PESEL, nr telefonu i adres Email) wnoszącego.
W konsekwencji rację ma wnoszący skargę kasacyjną, iż bez znaczenia dla rozpatrywanej sprawy jest "treść pisma Urzędu Patentowego RP z dnia 9 maja 2019 r., na które powołuje się Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, skoro w piśmie tym nie zawarto ani wezwania do usunięcia braków formalnych (nie wymieniono w nim, jakie braki należy uzupełnić), ani nie wyznaczono terminu na ich usunięcie, ani też nie zastrzeżono rygoru wskazując, że nieusunięcie braków spowoduje umorzenie postępowania. Faktem zresztą oczywistym jest, że przedmiotowe pismo nie mogło stanowić wezwania, o którym mowa w przepisie art. 15217 ust. 7 p.w.p., skoro Urząd Patentowy pisma skarżącego z dnia 13.04.2019 r. w ogóle nie zakwalifikował jako sprzeciwu Wbrew wreszcie stanowisku Sądu I instancji jakoby pismo Urzędu Patentowego z dnia 9.05.2019 r. wypełniało wymogi informacyjne nałożone na organ w art. 9 k.p.a. oraz zasady określone w art. 7 i art. 8 k.p.a. jego treść, z której wynika, że: <> mogła być dla Skarżącego tym bardziej myląca, skoro wniósł już do Urzędu Patentowego pismo spełniające konstytutywne wymogi sprzeciwu, określone w przepisie art. 15217 ust. 6 p.w.p." (s. 4-5 uzasadnienia skargi kasacyjnej).
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż Sąd I instancji w niniejszej sprawie – oddalając skargę – naruszył wskazany w skardze kasacyjnej art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., ponieważ nie dostrzegł, iż organ w tej sprawie naruszył wskazane w obu punktach petitum skargi kasacyjnej przepisy postępowania, tj. art. 15217 ust. 6 i ust. 7 p.w.p. oraz art. 7, 8 i 9 k.p.a., w sposób istotny, mogący mieć wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 188 p.p.s.a. orzekł jak w punktach 1 i 2 sentencji.
O kosztach orzeczono w oparciu o art. 203 pkt 1) p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) w zw. z ust. 1 pkt 1) lit. b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2017 r., poz. 1797).