Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 21 lipca 2014 r., sygn. akt VI SA/Wa 1553/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 oraz art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej: p.p.s.a., odrzucił skargę M.K. (dalej: skarżąca) na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lipca 2013 r. w przedmiocie odmowy powołania na stanowisko asesora komorniczego oraz zwrócił skarżącej 200 złotych tytułem wpisu uiszczonego od skargi.
W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że skarżąca wniosła do Sądu skargę za pośrednictwem Ministra Sprawiedliwości. O takim trybie zaskarżenia i 30-dniowym terminie do jej wniesienia skarżąca została prawidłowo pouczona przez organ w zaskarżonej decyzji. Z akt sprawy wynika, że zaskarżoną decyzję skarżąca odebrała 30 lipca 2013 r., wobec czego ostatnim dniem trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi był 29 sierpnia 2013 r. Skargę na adres organu skarżąca nadała natomiast 30 sierpnia 2013 r. (koperta - k. 6 akt sądowych oraz wyjaśnienia Poczty Polskiej zawarte w piśmie z dnia 15 lipca 2014 r.), to jest po upływie terminu do jej wniesienia, co spowodowało jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
W skardze kasacyjnej skarżąca zaskarżyła to postanowienie w całości wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji, rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to jest:
- 1) błędne zastosowanie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a., polegające na odrzuceniu skargi, mimo braku podstaw do takiego rozstrzygnięcia;
- 2) art. 141 § 4 w zw. z art. 166 p.p.s.a., polegające na sporządzeniu uzasadnienia zaskarżonego postanowienia w sposób sprzeczny z wymogami ustawowymi;
- 3) art. 106 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 3 oraz art. 232 i art. 230 k.p.c. w zw. z art. 106 § 5 p.p.s.a., polegające na uniemożliwieniu skarżącej wypowiedzenia się w przedmiocie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca przedstawiła argumentację na poparcie powyższych zarzutów. Stwierdziła, że wykazała, iż nadała przesyłkę zawierającą skargę w ostatnim dniu terminu do jej wniesienia, a zatem odrzucenie skargi nastąpiło z naruszeniem art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. polegało, zdaniem skarżącej, na tym, że Sąd pierwszej instancji nie odniósł się w uzasadnieniu do wyjaśnień Poczty Polskiej z dnia 15 lipca 2014 r., to jest nie wskazał z jakich powodów uznał je za wiarygodne i wystarczające. Z kolei uzasadniając zarzuty naruszenia art. 106 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 3 oraz art. 232 i art. 230 k.p.c. w zw. z art. 106 § 5 p.p.s.a. skarżąca stwierdziła, że możliwość ustosunkowania się do twierdzeń i dowodów strony przeciwnej stanowi podstawową gwarancję procesową, którą naruszono w stosunku do skarżącej w tym postępowaniu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna jest bezzasadna.
Na wstępie wymaga przypomnienia, że zaskarżone postanowienie zostało wydane po uchyleniu poprzedniego postanowienia o odrzuceniu skargi na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lipca 2013 r. postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 kwietnia 2014 r. sygn. akt II GSK 570/14 i przekazaniu sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu tego postanowienia NSA stwierdził, że koniecznym w tej sprawie jest podjęcie działań zmierzających do jednoznacznego wyjaśnienia, w jakiej dacie została nadana skarga (z uwagi na inną datę stempla pocztowego na kopercie oraz dowodzie nadania przesyłki zawierającej skargę).
W wyniku postanowienia NSA Sąd pierwszej instancji wezwał Urząd Pocztowy w Ł. do wyjaśnienia w terminie 7 dni rozbieżności pomiędzy datą znajdującą się na pieczęci na kopercie listu poleconego (w którym znajdowała się skarga), a datą pieczęci na potwierdzeniu nadania owego listu poleconego i zobowiązał do wskazania, z jaką datą rzeczywiście została nadana przesyłka polecona (zawierająca skargę).
W odpowiedzi na to wezwanie Naczelnik Urzędu Pocztowego w Ł. w piśmie z dnia 15 lipca 2014 r. wyjaśnił, że przesyłka ta została nadana w dniu 30 sierpnia 2013 r., oraz że rozbieżność pomiędzy datą nadania znajdującą się na druku potwierdzenia nadania, a datą umieszczoną na kopercie listu wynika z tego, że pracownik nie przestawił daty na pieczęci z 29 sierpnia 2013 r. na 30 sierpnia 2013 r. (k. 68 akt sądowych).
Zarzuty wniesionej w tej sprawie skargi kasacyjnej należało w świetle poczynionych (opisanych wyżej) ustaleń uznać za nieskuteczne.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 141 § 4 w zw. art. 166 p.p.s.a. stwierdzić należy, że wnosząca skargę kasacyjną nie wykazała, że zarzucane uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podstawą skargi kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. może być natomiast tylko naruszenie przez sąd pierwszej instancji przepisów postępowania, w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. A zatem między uchybieniem procesowym, a wydanym w sprawie wyrokiem podlegającym zaskarżeniu musi istnieć związek przyczynowy wskazujący na potencjalną możliwość innego wyniku postępowania sądowego. Ponadto wymagane jest, aby skarżący wykazał, że następstwa stwierdzonych wadliwości postępowania były tego rodzaju lub rangi, że kształtowały lub współkształtowały treść kwestionowanej w sprawie decyzji (por. wyrok NSA z dnia 26 października 2011 r., sygn. akt I OSK 513/11, LEX nr 1069664).
Nawet zatem, gdyby zgodzić się ze stanowiskiem skarżącej, że Sąd I instancji nie opisał w sposób dokładny w uzasadnieniu wyjaśnień przedstawionych na wezwanie Sądu przez Naczelnika Urzędu Pocztowego w Ł. w piśmie z dnia 15 lipca 2014 r. (jedynie je powołał), ani też nie wyjaśnił w uzasadnieniu ich znaczenia dla podjętego rozstrzygnięcia, to stwierdzić należy, że to uchybienie nie miało wpływu na wynik sprawy, a tylko takie mogłoby skutkować uwzględnieniem skargi kasacyjnej opartej na podstawie naruszenia przepisów postępowania (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Skarżąca w skardze kasacyjnej nie podjęła nawet próby wykazania, że przedstawioną powyżej treść wyjaśnień z dnia 15 lipca 2014 r. należy rozumieć w sposób pozwalający na uznanie, że zachowała ona termin do wniesienia skargi.
Bezzasadne są też zarzuty naruszenia art. 106 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 3 oraz art. 232 i art. 230 k.p.c. w zw. z art. 106 § 5 p.p.s.a. Skarżąca upatruje naruszenia tych przepisów w braku poinformowania jej o wszczęciu postępowania dowodowego oraz o złożeniu wyjaśnień przez Pocztę Polską, co stanowi podstawową gwarancję procesową, naruszoną w tym postępowaniu. Zgodnie z treścią art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Stosownie do treści § 5 art. 106 p.p.s.a. do postępowania dowodowego, o którym mowa w § 3, stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania cywilnego. Odpowiednie stosowanie kodeksu postępowania cywilnego może mieć miejsce tylko wówczas, gdy zachodzi potrzeba przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego, a także jeżeli jest to dopuszczalne (por. B. Dauter w: komentarz do art. 106 p.p.s.a. LEX, 2013).
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd pierwszej instancji wykonując zalecenia NSA zawarte w postanowieniu z dnia 8 kwietnia 2014 r. winien doręczyć skarżącej odpis pisma skierowanego do Urzędu Pocztowego w Ł. wzywającego do wyjaśnienia rozbieżności pomiędzy datą znajdującą się na pieczęci na kopercie listu poleconego (w którym znajdowała się skarga), a datą pieczęci na potwierdzeniu nadania owego listu poleconego. Uchybienie to nie miało jednak, w ocenie NSA, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy wpływu na jej wynik, biorąc pod uwagę, że skarżąca otrzymała odpis postanowienia NSA z dnia 8 kwietnia 2014 r. w wyniku którego Sąd pierwszej instancji zobowiązany był wyjaśnić tę jedyną sporną okoliczność w sprawie.
Odpowiedź złożona przez Naczelnika Urzędu Pocztowego w Ł. w piśmie z dnia 15 lipca 2014 r. jednoznacznie wyjaśnia zaistniałe uprzednio w tej sprawie wątpliwości co do terminowości wniesienia skargi. Wynika z niej, że przesyłka zawierająca skargę została nadana przez skarżącą w dniu 30 sierpnia 2013 r., a zatem z uchybieniem terminu.
W konsekwencji za bezzasadny należało uznać zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a., stanowiący podstawę prawną odrzucenia skargi, jako wniesionej po terminie.
Mając to na uwadze stwierdzić należy, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. W związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 182 § 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. Przepis art. 184 p.p.s.a. stanowi bowiem podstawę oddalenia skargi kasacyjnej również w sytuacji, gdy zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Z kolei art. 182 § 1 p.p.s.a. stanowił podstawę rozpoznania wniesionej w tej sprawie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym.
Zawarty w skardze kasacyjnej wniosek o zasądzenie kosztów postępowania nie zasługiwał na uwzględnienie, gdyż przepisy art. 203 i art. 204 p.p.s.a. nie mają zastosowania, gdy przedmiotem skargi kasacyjnej jest postanowienie sądu pierwszej instancji kończące postępowanie w sprawie (por. uchwała siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2008 r., sygn. akt I OPS 4/07, opubl. w: ONSAiWSA 2008/2/23).