Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 8 stycznia 2016 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił skargę M. P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2015 r., w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym.
Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy:
w dniu 19 września 2014 r., w miejscowości T., na drodze krajowej nr [...] został zatrzymany do kontroli pojazd członowy składający się z ciągnika samochodowego oraz naczepy, którym wykonywano przewóz drogowy rzeczy na trasie N. S. – L.. Podmiotem wykonującym przewóz drogowy była F. H. – U. P. M. z siedzibą w K. W.. Przedmiotowym pojazdem realizowany był przewóz drogowy ładunku podzielnego - wyroby mięsne zapakowane w pudełkach i na paletach. W toku kontroli dokonano ważenia pojazdu na zatwierdzonym przez uprawnionego geodetę stanowisku do pomiaru mas i nacisków osi, położonym w miejscowości T., przy drodze krajowej nr [...], przenośnymi wagami do pomiarów statycznych typu SAW 10C o numerach fabrycznych [...],[...] posiadającymi aktualne świadectwa legalizacji ponownej. W wyniku ważenia stwierdzono, że rzeczywisty nacisk pojedynczej osi napędowej pojazdu został przekroczony o 0,75 t względem dopuszczalnych 10,0 t przewidzianych dla drogi krajowej nr [...]. Zmierzony nacisk pojedynczej osi napędowej przedmiotowego pojazdu, po odjęciu możliwych błędów pomiarowych wynosił 10,75 t.
Ustalenia te stały się podstawą decyzji Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektor Transportu Drogowego z [...] stycznia 2014 r., którą nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości 5.000 złotych za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii III-VI.
Objętą skargą decyzją z dnia [...] marca 2015 r. Główny Inspektora Transportu Drogowego utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji stwierdzając, że zgromadzony materiał dowodowy w sposób pełny odzwierciedlał stan faktyczny ustalony w sprawie, z którego wynikało, że doszło do naruszenia obowiązku w zakresie posiadania zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Kierowca poddanego kontroli pojazdu nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym, nacisk na pojedynczej osi przekraczał dopuszczalną wartość na drodze krajowej nr [...]. Zaistniała zatem podstawa do nałożenia kary pieniężnej jak za brak zezwolenia kategorii IV, które stosownie do lp. 4 załącznika nr 1 do ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej: p.r.d.) jest wydawane na przejazd pojazdu po drodze krajowej o naciskach osi nieprzekraczających wielkości przewidzianych dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t. Stosownie do treści art. 140ab ust. 1 pkt 2 p.r.d. wysokość kary pieniężnej za brak zezwolenia kategorii III-IV ustala się w wysokości 5.000 złotych.
Organ odwoławczy nie dopatrzył się przesłanek do umorzenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 140aa ust. 4 p.r.d., podkreślając, że strona zarówno na etapie postępowania przed organem I instancji jak i w odwołaniu nie przedstawiła dowodów wskazujących na dochowanie należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem oraz potwierdzających to, że nie miała wpływu na powstanie naruszenia. Organ wskazał, iż w rozpatrywanej sprawie przewożono ładunek w postaci wyrobów mięsnych zapakowanej w pudła (ładunek podzielny). Ładunek nie stanowi materiału sypkiego ani drewna. Nie znajdował zatem zastosowania art. 140aa ust. 4 pkt 2 p.r.d.
Sąd I instancji oddalając skargę w pierwszej kolejności odniósł się do zasadności zastosowania w trakcie kontroli urządzeń typu SAW 10C oraz poprawności dokonywanych przy ich użyciu pomiarów, wskazując, że ze świadectw legalizacji ponownej wag SAW 10C/II użytych w trakcie kontroli drogowej przeprowadzonej w dniu 19 września 2014 r. wynikało, iż odpowiadały one przepisom rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 stycznia 2008 r. (Dz. U. z 2008 r. Nr 26, poz. 152) określającym wymagania, którym powinny odpowiadać wagi nieautomatyczne oraz szczegółowy zakres sprawdzeń wykonywanych podczas kontroli metrologicznej tych przyrządów pomiarowych. Rozporządzenie to określa wymagania w stosunku do wag o klasie dokładności od I do IIII. W ocenie Sądu, użycie w sprawie wag IIII klasy dokładności pozostawało bez wpływu na wymiar nałożonej na skarżącą kary.
Powołując się na przepisy dyrektywy nr 90/384/EWG, obecnie zastąpionej dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2009/23/WE z dnia 23 kwietnia 2009 r. w sprawie wag nieautomatycznych, wdrożonej do systemu prawa polskiego rozporządzeniem Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 11 grudnia 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla wag nieautomatycznych podlegających ocenie zgodności (Dz. U. z 2004 r. Nr 4, poz. 23), wskazał że wagi o klasie dokładności IIII, takie jak użyte przez organ kontrolny, mogą służyć do ustalenia masy całkowitej pojazdu (DCM) oraz nacisków na osie pojazdu.
Sąd I instancji wskazał w dalszej kolejności, opierając się o treść protokołu kontroli, że rzeczywisty nacisk pojedynczej osi napędowej ciągnika samochodowego wchodzącego w skład kontrolowanego pojazdu członowego wynosił 10,75 t, zatem przekraczał wartość przewidzianą dla drogi o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 10,0 t o wartość 0,75 t, a jednocześnie nie przekraczał wartości przewidzianej dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t, przy normatywnych pozostałych naciskach osi, masie całkowitej i wymiarach zewnętrznych. W sytuacji odnotowanej wysokości przekroczenia nacisku osi (o 0,75 t), przejazd należało ocenić, zdaniem Sądu, jako przypisany do kategorii IV zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego określonej pod pozycją lp. 4 tabeli stanowiącej załącznik do ustawy Prawo o ruchu drogowym.
Wskazując na rodzaj przewożonego ładunku Sąd I instancji stwierdził, podzielając pogląd organu, że skarżąca nie wykazała ani nie przedstawiła dowodów na okoliczność zaistnienia przesłanek zwalniających przedsiębiorcę od odpowiedzialności za stwierdzone naruszenie. Przewidziana zaś w art. 140aa ust. 4 pkt 2 p.r.d., przesłanka nie wystąpiła, gdyż jest ona związana z przewozem ładunku sypkiego oraz drewna, podczas gdy w sprawie wykazano, że przewożony przez skarżącą ładunek nie był ładunkiem sypkim (ani drewnem), tylko ładunkiem podzielnym – wyrób mięsny, pakowany w pudełkach przewożony na paletach.
Sąd uznał, że organy obu instancji w toku przeprowadzonego postępowania zbadały wszystkie istotne dla podjętego rozstrzygnięcia okoliczności faktycznoprawne, czyniąc zadość zasadzie prawdy obiektywnej (art. 7 i 77 kpa), oparły to rozstrzygnięcie na prawidłowo zebranym w toku kontroli pojazdu członowego materiale dowodowym i wyczerpującej jego ocenie. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji pierwszoinstancyjnej odpowiadały wymogom art. 107 § 3 kpa.
W podstawie prawnej wyroku Sąd I instancji podał art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.).
M. P., skargą kasacyjną zaskarżyła w całości wyrok Sądu I instancji zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 3 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nieuchylenie decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2015 r.:
- - w sytuacji, w której nie dokonano wyczerpujących ustaleń dotyczących kwestii wag użytych do pomiaru ponad 10 ton, mimo, że użyte wagi zgodnie ze świadectwem legalizacji służyć mogą do pomiaru obciążenia do 10 ton;
- - poprzez uznanie za dowód i oparcie się na wynikach użytych wag do pomiarów nacisku osi niezgodnie ze wskazaniami producenta;
- - w sytuacji, w której nie dokonano wyczerpujących ustaleń odnośnie wyników pomiarów, które nie powinny budzić wątpliwości i być precyzyjne dla potrzeb ustalenia kary z deliktu administracyjnego, mimo to zastosowano współczynnik 2% odjęcia przy zaokrągleniu do 0,1 tony w górę;
względnie naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak odniesienia się do zarzutów skargi w zakresie użycia wag do pomiarów ponad 10 ton, mimo że wagi zgodnie ze świadectwami legalizacji służyć mogą do pomiarów obciążeń do 10 ton i brak odniesienia się do kwestii wpływu braku precyzyjnych pomiarów (w tym stosowanych współczynników odjęcia 2% przy zaokrągleniu do 0,1 t w górę) na odpowiedzialność w zakresie deliktu administracyjnego.
Podnosząc te zarzuty skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
| Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: |
|Dz. U. z 2018, poz. 1302,), dalej: p.p.s.a., sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku |
|innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem |
|Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W wypadku, o którym mowa w art. 125 § 1 pkt 1, sąd może zawiesić postępowanie z uwagi na |
|prejudycjalność innego toczącego się postępowania, którego wynik będzie miał wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Warunkiem skorzystania z |
|tej podstawy, mającej związek z wynikiem innego postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego (w tym także przed |
|Trybunałem Sprawiedliwości, co wyraźnie wpisano do przepisu w ramach jego zmiany obowiązującej od 15 sierpnia 2015 r., chociaż |
|wcześniej wyprowadzano to w drodze wykładni – zob. postanowienie NSA z 6.07.2011 r., II FZ 278/11, OSP 2012/7–8, poz. 73, z glosą Z. |
|Czarnika i L. Żukowskiego, OSP 2012/7–8) lub przed Trybunałem Konstytucyjnym, jest wystąpienie sytuacji, w której to inne postępowanie |
|jest już rozpoczęte (zob. postanowienie NSA z 22.07.2014 r., II GZ 299/14, LEX nr 1492998; por. także: M. Niezgódka-Medek: Komentarz do|
|art. 125 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, LEX, Stan prawny na dzień 1 marca 2018 r.). |
|Spór w rozpoznawanej sprawie dotyczy kary pieniężnej nałożonej na przedsiębiorcę transportowego za przejazd pojazdem nienormatywnym bez|
|zezwolenia kategorii III-VI, z uwagi na przekroczenie rzeczywistego nacisku pojedynczej osi napędowej ciągnika samochodowego o wartość |
|0,75 t, dla drogi, dla której przewidziana jest wartość dopuszczalnego nacisku pojedynczej osi napędowej do 10,0 t. |
|W związku z tym zauważyć należy, że Komisja Europejska skierowała przeciwko Rzeczypospolitej Polskiej skargę do Trybunału |
|Sprawiedliwości Unii Europejskiej (sprawa C-127/17; http://curia.europa.eu/juris/document), w której wnosi o stwierdzenie przez |
|Trybunał, że nakładając na przedsiębiorstwa transportowe wymóg posiadania specjalnych zezwoleń, by móc poruszać się po niektórych |
|drogach publicznych, Polska uchybiła zobowiązaniom ciążącym na niej na podstawie art. 3 i art. 7 dyrektywy Rady 96/53/Weź dnia 25 lipca|
|1996 r. ustanawiającej dla niektórych pojazdów drogowych poruszających się na terytorium Wspólnoty maksymalne dopuszczalne wymiary w |
|ruchu krajowym i międzynarodowym oraz maksymalne dopuszczalne obciążenia w ruchu międzynarodowym (Dz.U.1996.L.235, s. 59 – wyd. spec. w|
|j. polskim, rozdz.7,t.2,s.478), zmienionej dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/719 z dnia 29 kwietnia 2015 r. (Dz.U. |
|2015.L.115, s. 1; dalej jako dyrektywa 96/53), w zw. z pkt 3.1 i 3.4 zał. I do dyrektywy 96/53. |
|W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, rozstrzygnięcie sprawy rozpoznawanej zależeć będzie od wyniku postępowania przed TSUE w |
|sprawie skargi Komisji Europejskiej. |
|Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 w zw. z art. 193 p.p.s.a., postanowił zawiesić niniejsze |
|postępowanie do czasu rozstrzygnięcia przez TSUE przedmiotowej skargi w sprawie oznaczonej sygnaturą akt C-127/17. |