Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z dnia 22 marca 2016 r., sygn. akt V SAB/Wa 1/16 odrzucił skargę A.G. na bezczynność Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w G. w przedmiocie wykonania decyzji o przyznaniu pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania.
A.G. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. ze skargą na bezczynność Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w G. W ocenie skarżącego bezczynność organu polega na niewykonaniu decyzji własnej z dnia [...] czerwca 2015 r. o numerze [...] o przyznaniu skarżącemu pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. na podstawie art. 58 § 3 w zw. z art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), odrzucił skargę.
Przede wszystkim Sąd I instancji wskazał, że zaskarżenie bezczynności organu administracji publicznej jest dopuszczalne tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie do sądu administracyjnego decyzji, postanowień oraz innych aktów i czynności z zakresu administracji publicznej. Powyższy zakres został wyznaczony przez przepisy art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a., którymi zastrzeżono, że bezczynność musi dotyczyć przypadków określonych w pkt 1-4 bądź też innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej.
Ze względu na powyższe, Sąd I instancji uznał, że ww. skarga jest niedopuszczalna, bowiem bezczynność organu polegająca na niewykonaniu przez organ decyzji własnej nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego.
A.G. w skardze kasacyjnej od powyższego postanowienia wniósł o jego uchylenie w całości i rozpoznanie skargi oraz zasądzenie kosztów postępowania.
Wskazując na podstawy przewidziane w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. wniósł skargę kasacyjną pod zarzutami naruszenia prawa:
- 1. przez błędną wykładnię przepisu art. 1 in fine ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1269 ze zm.; dalej: p.u.s.a.) w zw. z art. 3 § 1 i 2 pkt 4 p.p.s.a. w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy:
- 2. przez naruszenie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy tj.
- - przepisu art. 3 § 1 i 2 pkt 4, 8 i 9 p.p.s.a.
- - przepisu art. 149 § 1 pkt 3 § 1a i § 2 p.p.s.a.
- - przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a., a ponadto
- 3. Przez obrazę norm zawartych w art. 7 i 32 Konstytucji RP i tym samym pogwałcenie zasady wyrażonej w art. 2 Konstytucji.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w G. wniósł o jej oddalenie jako pozbawionej usprawiedliwionych podstaw.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna podlega uwzględnieniu, chociaż nie wszystkie jej zarzuty posiadają usprawiedliwione podstawy.
Przede wszystkim należy zauważyć, że uzasadniony jest podniesiony przez stronę skarżącą zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. który zgodnie z argumentacją zawartą w uzasadnieniu skargi kasacyjnej zmierza do wykazania, iż Sąd I instancji nie wyjaśnił swojego stanowiska dotyczącego przyczyny odrzucenia skargi na bezczynność Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w G. zgodnie z jego obowiązkiem wynikającym z powyższego przepisu.
Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że Sąd I instancji odrzucił skargę na bezczynność Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w G. stwierdzając, że bezczynność organu polegająca na niewykonaniu przez organ decyzji własnej nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego.
Ponadto Sąd I instancji powołał fragment uzasadnienia postanowienia NSA z dnia 15 lipca 2009 r., sygn. akt II GSK 1101/08, zgodnie z którym zaskarżenie bezczynności organu administracji publicznej jest dopuszczalne tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie do sądu administracyjnego decyzji, postanowień oraz innych aktów i czynności z zakresu administracji publicznej. Dalej WSA wskazał, że zakres ten został wyznaczony przez przepisy art. 3 § 2 pkt 8 i 9 p.p.s.a., którymi zastrzeżono, że bezczynność musi dotyczyć przypadków określonych w pkt 1-4 bądź też innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej.
NSA wskazuje, że zgodnie z art. 141 § 4 p.p.s.a. uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania.
Należy przy tym zaznaczyć, że zgodnie z art. 166 p.p.s.a. do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy o wyrokach, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
Zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych adresatem uzasadnienia wyroku są nie tylko strony postępowania, ale również Naczelny Sąd Administracyjny. Tworzy to po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia w sytuacji, gdy strona postępowania zażąda, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej, jego kontroli. Niemożliwa jest kontrola orzeczenia, które nie zawiera określonych w art. 141 § 4 p.p.s.a. części (np. przedstawienia stanu sprawy, czy też podstawy prawnej rozstrzygnięcia), lecz również orzeczenia zawierającego te elementy, lecz sformułowanego w sposób lakoniczny, niejasny, czy też nielogiczny, uniemożliwiający jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego i prawnego, stanowiącego podstawę kontrolowanego orzeczenia sądu (por. postanowienie NSA z dnia 20 stycznia 2016 r., sygn. akt I GSK 810/14).
Ponadto strona, chcąc merytorycznie polemizować ze stanowiskiem sądu, musi poznać dokładnie argumenty przemawiające za sposobem rozstrzygnięcia sprawy zawartym w zaskarżonym wyroku (postanowienie NSA z dnia 17 lutego 2016 r., sygn. akt II FSK 3651/13).
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia nie wyjaśnił w sposób jasny i logiczny dlaczego bezczynność Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w G. polegająca na niewykonaniu przez niego decyzji własnej podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Również, co należy podkreślić, w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia nie odniesiono się w sposób prawidłowy do stanowiska skarżącego prezentowanego w skardze. Powyższe uniemożliwiło Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu dokonanie kontroli powyższego postanowienia.
Ze względu na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. stanowił wystarczającą podstawę do uchylenia zaskarżonego postanowienia, a odnoszenie się do pozostałych zarzutów podniesionych w skardze, okazało się zbędne.
Z tych powodów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W.