Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 22 czerwca 2012 r., sygn. akt V SA/Wa 1248/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W., w sprawie ze skargi Gminy S., wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia [...] marca 2012 r., nr [...], w przedmiocie określenia przypadającej do zwrotu kwoty dofinansowania z budżetu Unii Europejskiej.
W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że decyzją Marszałka Województwa Ł. z dnia [...] stycznia 2012 r., utrzymaną w mocy zaskarżoną decyzją Ministra Rozwoju Regionalnego, określono skarżącej gminie przypadającą do zwrotu (w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji) kwotę środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich w wysokości 38.498,31 zł wraz z odsetkami. Zdaniem organu, Gmina S. w związku z realizacją umowy o dofinansowanie projektu pt. "[...]", w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki, wykorzystała przekazane środki z naruszeniem procedur.
W ocenie Sądu, obowiązek natychmiastowego zwrotu wskazanej kwoty spowodowałby zakłócenie w finansach gminy, konieczność wprowadzenia zmian w uchwalonym już budżecie i dokonywania w tym zakresie przesunięć środków, których gmina nie planowała. Mogłoby to spowodować zmniejszenie środków przeznaczonych m.in. na realizację zadań publicznych na rzecz ogółu mieszkańców wspólnoty samorządowej, a w perspektywie ograniczenie wykonywania niezbędnych zadań należących do kompetencji gminy. Wskazane okoliczności, zdaniem Sądu I instancji, w wystarczającym stopniu uprawdopodobniły obawę wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, wobec czego zasadnym było wstrzymanie wykonania decyzji do czasu rozpoznania skargi.
Wyrokiem z dnia 12 września 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił skargę Gminy S. na wskazaną powyżej decyzję Ministra Rozwoju Regionalnego.
Od powyższego wyroku Gmina S. złożyła skargę kasacyjną, w której wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Ministra Rozwoju Regionalnego, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej: p.p.s.a.). W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że w przypadku wszczęcia w stosunku do Gminy S. postępowania egzekucyjnego w celu zwrotu żądanej kwoty, będzie zachodziło niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody dla skarżącej gminy. Wskazując na treść orzecznictwa podniosła, że gmina – jako jednostka samorządu terytorialnego – jest specyficzną instytucją, działającą na podstawie i w granicach określonych przepisami prawa, a jej swoboda w dysponowaniu środkami pieniężnymi jest znacznie ograniczona i odmienna niż w przypadku przedsiębiorstw prywatnych działających w ramach swobody działalności gospodarczej.
Gmina S. w dalszej części uzasadnienia wskazała na okoliczności podniesione w swym poprzednim wniosku o wstrzymanie wykonania przedmiotowej decyzji oraz w postanowieniu Sądu I instancji wstrzymującym jej wykonanie. Stwierdziła również, że dokonywanie zmian w budżecie, zwiększających deficyt budżetowy, na obecnym etapie postępowania wyłącznie po to, by - w sytuacji wydania pozytywnego dla skarżącej rozstrzygnięcia – dokonywać ponownych przesunięć, w ocenie Gminy nie znajduje uzasadnienia i wykonanie zaskarżonej decyzji należałoby wstrzymać do czasu rozpoznania skargi przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z treścią art. 61 § 6 p.p.s.a., wstrzymanie wykonania aktu lub czynności przez organ albo sąd pierwszej instancji upada w razie wydania przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji, a więc zarówno wyroku wydanego w wyniku rozpoznania skargi (uwzględniającego albo oddalającego skargę), jak i postanowień o odrzuceniu skargi albo o umorzeniu postępowania sądowoadministracyjnego.
Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie, bowiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z dnia 12 września 2012 r. oddalił skargę Gminy S., wskutek czego postanowienie tego Sądu z dnia 22 czerwca 2012 r., wstrzymujące wykonanie zaskarżonej decyzji, upadło. Tym samym wniosek Gminy S. złożony na obecnym etapie postępowania i skierowany do Naczelnego Sądu Administracyjnego był zasadny z uwagi na dopuszczalność wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności na etapie postępowania kasacyjnego (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz, Lexis Nexis, Warszawa 2006 r., s. 191, uchwała składu 7 sędziów NSA z dnia 16 kwietnia 2007 r., sygn. akt I GPS 1/07, publ. ONSAiWSA 2007/4/77).
Natomiast, stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a., Sąd może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli skarżący wykaże, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Odnosząc powyższe, określone przez ustawodawcę warunki do oceny zasadności złożonego przez Gminę S. wniosku, należy stwierdzić, iż zostały spełnione przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, gdyż jej wykonanie, przed podjęciem przez Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygnięcia co do słuszności wniesionej skargi kasacyjnej, mogłoby spowodować trudne do odwrócenia skutki. Otóż konieczność wypłacenia przez skarżącą Gminę przypadającej do zwrotu kwoty środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich w wysokości 38.498,31 zł wiązałaby się niechybnie z przesunięciem środków finansowych przeznaczonych na zadania postawione do realizacji przez samorząd, co w konsekwencji mogłoby doprowadzić do ograniczenia wykonania niezbędnych zadań na rzecz ogółu mieszkańców, należących do kompetencji gminy.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, należy zatem podtrzymać stanowisko oraz argumentację zaprezentowaną przez Sąd I instancji w postanowieniu wstrzymującym zaskarżony akt administracyjny odnośnie braku zasadności dokonywania zmian w uchwalonym już budżecie gminy, w konsekwencji czego mogłoby zajść niebezpieczeństwo wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków w postaci zakłócenia porządku w finansach gminy. Wszelkie przesunięcia środków oraz wystąpienie zobowiązań, których gmina nie planowała mogłoby spowodować zmniejszenie zasobów przeznaczonych na realizację zadań publicznych jednostki samorządu terytorialnego, co zaś mogłoby się odbić negatywnie na społeczności lokalnej.
W związku z powyższym, okoliczności podane przez wnioskodawcę już na etapie postępowania przed Sądem I instancji mogą stanowić i, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, stanowią podstawę do uzyskania ochrony tymczasowej, pozostając aktualnymi również na etapie postępowania kasacyjnego.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 w związku z art. 193 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.