Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 24 lutego 2010 r., sygn. akt III SA/Po 999/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. oddalił skargę N. Z. O. Z. "S. w P. im. prof. S. T. D." Sp. z o.o. w P. (zwanego dalej: skarżący) na informację Zarządu Województwa W. z dnia [...] września 2009 r., nr [...], w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie w ramach W. Regionalnego Programu Operacyjnego.
Odpis wyroku z dnia 24 lutego 2010 r. został doręczony skarżącemu w dniu 26 kwietnia 2010 r.
Od powyższego wyroku skarżący wniósł skargę kasacyjną, poprzez nadanie jej listem poleconym w dniu 10 maja 2010 r. w urzędzie pocztowym w P. Przesyłka została wysłana na adres Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. W dniu 13 maja 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. przesłał skargę kasacyjną na adres Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Postanowieniem z dnia 10 czerwca 2010 r. Naczelny Sąd Administracyjny pozostawił skargę kasacyjną bez rozpatrzenia uznając, że została ona wniesiona po upływie 14 – dniowego terminu wskazanego w art. 30c ust. 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712 ze zm. – dalej u.o z.p.p.r.).
Pismem z dnia 22 czerwca 2010 r. skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia i opłacenia skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że strona uchybiła terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej, jednak uchybienie to nastąpiło nie z jej winy. Orzeczenie Sądu I instancji doręczono skarżącemu w dniu 26 kwietnia 2010 r. Po ogłoszeniu orzeczenia Przewodniczący pouczył strony o prawie do wniesienia skargi kasacyjnej "przez odczytanie treści art. 30d ust. 1 i art. 30c ust. 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 roku o zasadach prowadzenia polityki rozwoju". Wraz z doręczonym orzeczeniem, zawarto również pouczenie o możliwości wniesienia skargi kasacyjnej "w terminie 30 dni od daty doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem, za pośrednictwem tutejszego sądu" (tj. WSA w P.). Błędne pouczenie przez sąd nie powinno zatem szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia.
Przedstawione okoliczności uzasadniają, w ocenie skarżącego, przywrócenie terminu. Jednocześnie, zdaniem strony, wniosek ten nie jest spóźniony, bowiem doręczenie postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 czerwca 2010 r. nastąpiło w dniu 21 czerwca 2010 r.
W odpowiedzi na powyższy wniosek organ wniósł o jego oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 30e u.o z.p.p.r. w zakresie nieuregulowanym w ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, 146, 150 i 152 tej ustawy.
Powyższy przepis oznacza, że w niniejszej sprawie mają zastosowanie m.in. te przepisy p.p.s.a., które regulują kwestię przywrócenia terminu.
Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu.
Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy jego uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 maja 1998 roku, sygn. akt IV SA 1153/96, brak winy w uchybieniu terminu należy przyjąć wtedy, gdy zainteresowany nie był w stanie przeszkody pokonać przy użyciu sił i środków normalnie dostępnych, nie ryzykując własnym bądź innych zdrowiem, życiem lub narażając siebie bądź innych na poważne straty majątkowe (por. LEX nr 45637).
W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik strony jako przyczynę uzasadniającą przywrócenie terminu wskazał na błędne pouczenie strony przez Sąd I instancji co do trybu i terminu wniesienia skargi kasacyjnej zawarte w piśmie doręczonym stronie w dniu 26 kwietnia 2010 r. W literaturze, co prawda, przyjmuje się, że brak prawidłowego pouczenia strony może stanowić o braku zawinienia w dochowaniu terminu (zob. Dauter B., Gruszczyński B., Kabat A, Niezgódka - Madek M., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005 r., s. 380). Jednakże, co należy mieć na uwadze, w niniejszej sprawie na etapie wnoszenia skargi kasacyjnej strona działała przez profesjonalnego pełnomocnika (k. 17). Podkreślić należy, że osoba działająca przez pełnomocnika działa w taki sposób, jakby sama dokonywała czynności procesowych, tyle, że przy wykorzystaniu profesjonalnej pomocy, zatem strona ponosi ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania się profesjonalnego pełnomocnika procesowego.
Oznacza to, iż przy ocenie możliwości przywrócenia terminu należy uwzględnić wiedzę i konieczność zachowania należytej staranności przez tego pełnomocnika, który powinien mieć świadomość wagi terminowego dokonywania określonych czynności w postępowaniu sądowym.
W związku z powyższym uznać należy, że w niniejszej sprawie nie został uprawdopodobniony brak winy pełnomocnika w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego pełnomocnik nie może wnioskować o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, powołując się na brak winy strony, którą reprezentuje. Wniosek o przywrócenie terminu, któremu uchybił pełnomocnik, musi wskazywać na brak winy w uchybieniu terminu ze strony pełnomocnika. Okolicznością bezsporną jest, iż strona została błędnie pouczona o możliwości wniesienia środka zaskarżenia, niemniej jednak powyższa okoliczność nie uzasadnia braku winy jej pełnomocnika, przy której ocenie należy uwzględnić, że podlega on dodatkowym wymogom związanym z wykonywaniem zawodu adwokata, czy też radcy prawnego, w związku z czym oczekiwać można od niego należytej staranności w prowadzeniu spraw przed sądem (por. wyrok SN z dnia 21 lutego 2002 r., I PKN 903/00, Prok. i Pr. 2003, nr 15, poz. 39 - dodatek). W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik strony staranności tej nie zachował.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 30e u.o z.p.p.r. w związku z art. 86 § 1 p.p.s.a. i 193 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.