Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 5 listopada 2019 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odrzucił skargę P. P., w sprawie skargi P. P. i M. W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie z dnia [...] lipca 2019 r., w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry.
Sąd I instancji wskazał, że w związku ze skargą na powołaną decyzję skarżący, zarządzeniem z dnia 19 września 2019 r., wezwani zostali do uiszczenia przez każdego wpisu sądowego od skargi w kwocie 400 złotych. Zarządzenie to zostało doręczone M. W. w dniu 23 września 2019 r. zaś P. P. w dniu 7 października 2019 r. W dniu 30 września 2019 r. na rachunek Sądu wpłynęła kwota 400 zł od T. P. Spółka Jawna. W tytule przelewu wpisano sygnaturę sprawy oraz wskazano, że jest to wpis od skargi, podając oznaczenie zaskarżonej decyzji.
Sąd I instancji stwierdził, wskazując, że w odniesieniu do skarżącego P. P. termin do uiszczenia wpisu mijał w dniu 14 października 2019 r., iż skarżący nie uzupełnił braku fiskalnego wniesionej skargi co uniemożliwiało nadanie sprawie prawidłowego biegu i obligowało Sąd do odrzucenia wniesionej przez tego skarżącego skargi stosownie do art. 230 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.).
W stanie faktycznym sprawy, Sąd przyjął, że kwota 400 zł, która na rachunek Sądu wpłynęła w dniu 30 września 2019 r., została uiszczona tytułem uzupełnienia braków fiskalnych przez M. W., ponieważ kwota ta wpłynęła w ostatnim dniu przewidzianym do uzupełnienia tych braków dla skarżącej, a jednocześnie zanim w ogóle doręczono P. P. wezwanie do uzupełnienia wymaganych braków fiskalnych.
P. P. zażaleniem zaskarżył w całości postanowienie Sądu I instancji wnosząc o jego uchylenie i nadanie skardze dalszego biegu.
Skarżący zarzucił postanowieniu naruszenie art. 7 Konstytucji RP poprzez niezastosowanie art. 214 § 2 p.p.s.a. pomimo zajścia przesłanek wskazanych w tym przepisie, a także naruszenie art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji RP w zw. z art. 2 Konstytucji RP poprzez naruszenie zasady pewności prawa, polegającą na nieuzasadnionej zmianie sposobu stosowania przepisów, co skutkuje nadmiernym ograniczeniem prawa do sądu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie albowiem trafny okazał się zarzut naruszenia art. 214 § 2 p.p.s.a.
W niniejszej sprawie dwoma odrębnymi skargami – skargą M. W. i P. P., objęta została jedna decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie z dnia [...] lipca 2019 r., nr [...], utrzymująca w mocy rozstrzygnięcie wymierzające obojgu skarżącym, jako wspólnikom spółki cywilnej P.-W. T., solidarnie karę pieniężną w wysokości 12.000 zł za urządzanie gier na automacie poza kasynem gry.
Mając na uwadze wysokość wymierzonej kary za zasadną uznać należy wysokość wpisu sądowego, jaka została ustalona w związku z wniesionymi skargami. Zgodnie bowiem z § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193), wpis stosunkowy zależy od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i wynosi: ponad 10.000 zł do 50.000 zł - 3 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400 zł.
Wobec przywołanej na wstępie okoliczność zaskarżenia jednego aktu organu administracji skarbowej dotyczącego nałożenia jednej kary pieniężnej, rację przyznać należy wnoszącemu zażalenie, iż niezasadnym było wzywanie skarżących do uiszczenia odrębnych wpisów w wysokości 400 zł.
Wskazać należy, że zgodnie z art. 51 p.p.s.a., kilku uprawnionych do wniesienia skargi może w jednej sprawie występować w roli skarżących, jeżeli ich skargi dotyczą tej samej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności albo bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Przywołany przepis wprowadza instytucję współuczestnictwa kilku skarżących w jednej sprawie. Współuczestnictwo to zachodzi, gdy stroną skarżącą jest nie jeden, lecz dwa lub więcej podmiotów. Podmioty te mogą występować w jednej sprawie w charakterze strony tylko wówczas, jeżeli ich skargi dotyczą tej samej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności albo bezczynności organu czy przewlekłości postępowania. Skorzystanie z formy współuczestnictwa w sytuacji określonej w art. 51 p.p.s.a. jest uprawnieniem strony a nie jej obowiązkiem. Jednak fakt, że skarżący wnieśli odrębne skargi na tę samą decyzję, nie oznacza, że skargi te powinny być odrębnie zarejestrowane i rozpoznane.
Należy mieć również na uwadze regulację zawartą w art. 111 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą Sąd zarządza połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli mogły być objęte jedną skargą. Z zestawienia art. 51 i art. 111 § 1 p.p.s.a. wynika, że w każdej sytuacji, w której skarżący nie skorzystali z przysługującej im formy współuczestnictwa przewidzianej w art. 51 p.p.s.a., sąd administracyjny zobowiązany jest z urzędu do połączenia spraw, które mogły być objęte jedną skargą (por. postanowienie NSA z dnia: 17 kwietnia 2020 r., sygn.. akt II GZ 125/20; 3 lipca 2008 r., sygn. akt II GSK 255/08; 19 lipca 2012 r., sygn. akt I OZ 508/12). Należy przy tym zauważyć, że w niniejszej sprawie Sąd I instancji dokonał w istocie połączenia spraw, rejestrując obydwie skargi pod jedną sygnaturą.
Wobec powyższego, zasadnie wnoszący zażalenie podniósł zarzut naruszenia art. 214 § 2 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem pismo wnoszone przez kilka osób, których uprawnienia lub obowiązki związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne podlega jednej opłacie, w przeciwnym bowiem razie każda z tych osób uiszcza opłatę oddzielnie stosownie do swojego uprawnienia lub obowiązku. Jak zgodnie podnosi się w orzecznictwie przepis ten ma zastosowanie w przypadku współuczestnictwa materialnego, to jest wówczas gdy uprawnienia lub obowiązki dwóch (kilku) osób związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne, np. w przypadku nałożenie na strony solidarnie kary pieniężnej. Opłata sądowa obciąża wówczas skarżących solidarnie, a nie każdego z nich w pełnej wysokości.
Skarżący – zobowiązani solidarnie - mogą uiścić stosowny wpis razem albo wpłaty takiej może dokonać, w całości, jedna osoba. Uiszczenie wpisu przez jednego ze skarżących zwalnia pozostałych z obowiązku uiszczenia tej należności. Podkreślić należy, że skargi niezależnie od tego, czy zostały wniesione w jednym piśmie czy też w kilku pismach (w sytuacji, o której mowa w art. 51 i art. 111 § 1 p.p.s.a.), podlegają odrębnemu wpisowi w pełnej wysokości od każdego ze skarżących, tylko w przypadkach przewidzianych w art. 214 § 2 zdanie drugie p.p.s.a.
Wzywając do wpisu w rozpoznawanej sprawie, Sąd I instancji był zaś zobowiązany do zastosowania art. 214 § 2 zdanie pierwsze p.p.s.a. W konsekwencji, od skarg M. W. i P. P. powinien być uiszczony jeden wpis w wysokości 400 zł. Skoro wpis w takiej wysokości został uiszczony w terminie, niezasadne było odrzucenie skargi P. P. na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a.,co uczynił Sąd I instancji objętym zażaleniem postanowieniem.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, w oparciu o art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.