Uzasadnienie
Pismem z dnia 17 stycznia 2013 r. M.P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji wymierzającą skarżącemu karę pieniężną w wysokości 10000 zł.
Jednocześnie skarżący złożył wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając wniosek podniósł, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, ponieważ nałożona kara z uwagi na jej wysokość jest wyjątkowo uciążliwa, a firma skarżącego znajduje się w trudnej sytuacji finansowej i egzekucja kwoty 10 000 zł może pozbawić ją płynności finansowej i w konsekwencji spowodować nawet upadłość. Ponadto, uiszczenie kary spowoduje, że postępowanie przed Sądem stanie się bezprzedmiotowe.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z dnia 11 marca 2013 r., II SA/Sz 207/13, odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że skarżący w złożonym wniosku nie wykazał, że niezastosowanie ochrony tymczasowej spowoduje znaczną szkodę czy trudne do odwrócenia skutki. Zdaniem Sądu I instancji także z okoliczności sprawy nie wynika, by niewstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji spowodowało niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. W razie uchylenia zaskarżonej decyzji o nałożeniu kary pieniężnej skarżący będzie mógł otrzymać zwrot tej kwoty.
Od powyższego postanowienia zażalenie wniósł M.P.
W uzasadnieniu tego środka prawnego skarżący wskazał, że w jego przekonaniu wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, ponieważ może skutkować utratą płynności finansowej jego firmy. Działalność skarżącego przynosi bowiem w kilkunastu ostatnich miesiącach stosunkowo duże straty, które obejmują także materialne skutki pożaru należącego do niego pomieszczenia biurowego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie jest niezasadne i jako takie podlega oddaleniu.
Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
W pierwszej kolejności należy zauważyć, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest odstępstwem od zasady wykonalności ostatecznej decyzji administracyjnej, wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a. Oznacza to w szczególności, że instytucja ochrony tymczasowej powinna być stosowana z dużą ostrożnością, a przesłanki jej udzielenia nie mogą podlegać wykładni rozszerzającej (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 sierpnia 2011 r., II OSK 1489/11).
Możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu – jak już wskazano – uzależniona jest zaś od wystąpienia co najmniej jednej z dwóch przesłanek: niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie przyjmuje się, że pod pojęciem wyrządzenia znacznej szkody należy rozumieć taką majątkową lub niemajątkową szkodę, której nie będzie można wynagrodzić przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub nie będzie można jej wyegzekwować ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego.
Natomiast trudne do odwrócenia skutki to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe, spowodują istotną bądź trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 marca 2011 r., II GSK 328/11).
W kontekście okoliczności niniejszej sprawy należy jeszcze zwrócić uwagę, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Tym samym nie można przyjąć, by był to stan, który jako taki zawsze uzasadnia udzielenie ochrony tymczasowej (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 stycznia 2012 r., II GSK 1786/11), nawet jeśli strona twierdzi, że wykonanie tego rodzaju decyzji mogłoby prowadzić do znacznego pogorszenia jej sytuacji finansowej (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2011 r., II GSK 765/11).
W konsekwencji udzielenie ochrony tymczasowej w przypadku zaskarżenia decyzji nakładającej na stronę karę pieniężną możliwe jest jedynie wtedy, gdy uprawdopodobni ona, że w konkretnej sytuacji wyegzekwowanie kary na etapie postępowania sądowoadministracyjnego spowoduje szkodę inną niż tylko pomniejszenie majątku o kwotę kary lub wywoła skutki niemożliwe do odwrócenia przez zwrot tej kwoty w sytuacji wadliwego nałożenia kary (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 marca 2011 r., II GSK 330/11).
Odnosząc te rozważania do okoliczności niniejszej sprawy, należy uznać, że skarżący nie uprawdopodobnił w sposób dostatecznie przekonujący, że – jak podnosi w zażaleniu – wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Skarżący wprawdzie podniósł, że w 2012 r. osiągnął stratę w wysokości 118 138, 49 zł i że – jego zdaniem – wykonanie decyzji doprowadzi do upadłości, to jednocześnie nie wykazał związku między uiszczeniem kwoty kary pieniężnej a możliwością zajścia podstaw ogłoszenia upadłości, o których mowa w art. 10-11 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe i naprawcze (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 2112 ze zm.; dalej: u.p.u.i.n.). W szczególności zaś nie wykazał, że wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować niewypłacalność skarżącego, o której mowa w art. 11 ust. 1 u.p.u.i.n., tzn. że istnieje niebezpieczeństwo, że nie będzie on wykonywał swoich zobowiązań pieniężnych.
A – co należy podkreślić – przemawiać za tym nie może okoliczność poniesienia przez skarżącego strat w związku z pożarem na kwotę około 150 000 zł, ponieważ – co przyznaje sam skarżący – stanie się ona przedmiotem kompensaty ze strony jego ubezpieczyciela.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.