Uzasadnienie
W dniu 5 kwietnia 2005 r. J. W. wniósł skargę na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 4 marca 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, którą Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił postanowieniem z dnia 10 czerwca 2005 r., sygn. akt III SA 1163/05, z uwagi na nieuzupełnienie braków formalnych skargi w wyznaczonym terminie. Skarżący pismem nadanym w dniu 22 lipca 2005 r. zwrócił się o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, a także o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego lub adwokata. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 17 sierpnia 2005 r. odrzucił wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Postanowieniem z dnia 25 stycznia 2006 r., sygn. akt II GZ 146/05, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie J. W. na powyższe postanowienie.
Rozpoznając wniosek skarżącego w przedmiocie przyznania prawa pomocy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 17 sierpnia 2005 r. odmówił J. W. przyznania prawa pomocy, wskazując w motywach rozstrzygnięcia, że sytuacja finansowa skarżącego nie powoduje zagrożenia dla jego egzystencji i ma on wystarczające środki na utrzymanie konieczne dla siebie i rodziny. W ocenie Sądu, stopień skomplikowania sprawy pod względem faktycznym i prawnym nie przekracza możliwości procesowych i umiejętności strony oraz możliwości obrony swych praw przed sądem administracyjnym. Wyjaśnił też, że skarżący korzystał z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych.
W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący podniósł, że jego sytuacja materialna uległa dalszemu pogorszeniu. Odnosząc się do okoliczności nieprzedłożenia jakichkolwiek dokumentów na tę okoliczność, skarżący wyjaśnił, iż w jego ocenie wszystkie dokumenty dotyczące dochodów miał przekazać Sądowi I instancji Zakład Ubezpieczeń Społecznych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Niezależnie od argumentów zawartych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia oraz zarzutów przedstawionych w zażaleniu, w okresie po wniesieniu zażalenia zaszły okoliczności wyłączające uwzględnienie wniosku o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu, a tylko rozstrzygnięcie w tym zakresie było przedmiotem zaskarżenia, skoro skarżący nie kwestionował, że korzystał z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, o jakim mowa w art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), powoływanej dalej jako p.p.s.a.
Z akt sprawy wynikało, że prawomocne stały się postanowienia: z dnia 10 czerwca 2005 r. o odrzuceniu skargi oraz z dnia 17 sierpnia 2005 r. w przedmiocie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Tym samym zakończone zostało postępowanie co do istoty sprawy oraz postępowanie wpadkowe wywołane wnioskiem o przywrócenie terminu. Tymczasem z treści art. 243 § 1 i 2 oraz art. 244 § 1 i § 2 p.p.s.a. wyprowadzić należy wniosek, że ustanowienie pełnomocnika z urzędu, które to ustanowienie stanowi uprawnienie strony do udzielenia pełnomocnictwa, dopuszczalne jest jedynie celem ustanowienia zastępstwa procesowego w toczącym się lub przyszłym postępowaniu rozpoznawczym bądź egzekucyjnym. W sytuacji gdy postępowanie rozpoznawcze zostało zakończone prawomocnie, nie jest możliwe wszczęcie postępowania egzekucyjnego, brak podstaw do ustanowienia adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego z urzędu.
Z wymienionych powodów oddalono zażalenie na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.