Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 16 lutego 2015 r., sygn. akt V SA/Wa 4625/15 odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Gminy [...] na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia przypadającej do zwrotu kwoty dofinansowania z budżetu Unii Europejskiej.
Gmina [...] (dalej: także skarżąca) we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazała, że w przypadku zapłaty kwoty objętej decyzją występuje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody względem Gminy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmawiając wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji wyjaśnił, że skarżąca nie uzasadniła go w wymagany sposób. Dlatego też nie można było dokonać oceny merytorycznej wniosku w celu ustalenia, czy wykonanie zaskarżonej decyzji pociągnie za sobą niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła Gmina [...], domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; jako: p.p.s.a.) poprzez błędne przyjęcie, iż w sprawie nie zachodzą przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że uchwałą budżetową nr XIII/30/2015 z 30 grudnia 2015 r. Gmina [...] określiła maksymalną kwotę deficytu budżetu na 2016 r. w wysokości [...] zł, wskazując jednocześnie, że cały deficyt wynika z wydatków na realizację zadań inwestycyjnych w 2016 r. – tym samym nie dopuszcza się wystąpienia deficytu w wydatkach bieżących. Wskazano także, że źródłem pokrycia deficytu będą zaciągnięte kredyty i pożyczki, których limity określa Rada Gminy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
W świetle art. 61 § 3 p.p.s.a. i wynikającego z niego obowiązku strony domagającej się wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji przedstawienia okoliczności pozwalających na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności WSA prawidłowo ocenił wniosek skarżącej. Nie zawierał on bowiem dostatecznego uzasadnienia wskazującego na możliwość wystąpienia po stronie Gminy [...] niebezpieczeństwa wyrządzenia jej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w związku z wykonaniem zaskarżonej decyzji Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] września 2015 r.
Mając jednak na uwadze treść zażalenia, a zwłaszcza podniesione w jego uzasadnieniu okoliczności oraz informacje zawarte we wniosku Gminy [...] o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarżąca wskazała okoliczności, o których stanowi art. 61 § 3 p.p.s.a. Kierując się zasadą szybkości postępowania określoną w art. 7 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie i rozpoznał wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] września 2015 r.
Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może postanowić o wstrzymaniu w całości lub w części aktu lub czynności jeśli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się pogląd, że chodzi o taką szkodę majątkową, a także niemajątkową, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04).
W ocenie NSA skarżąca obecnie uprawdopodobniła, że w przypadku wykonania zaskarżonej decyzji może zaistnieć niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Chodzi tu o załączoną do zażalenia uchwałę budżetową, która wskazuje plan dochodów i wydatków Gminy na 2016 rok. Obowiązek natychmiastowego zwrotu wskazanej w zaskarżonej decyzji kwoty spowodowałby zakłócenie w finansach gminy i konieczność wprowadzenia zmian do uchwalonego już budżetu i dokonywania w tym zakresie przesunięć środków, których gmina nie planowała. Budżet gminy jest konstruowany i uzgadniany w dłuższym czasie. Jest wynikiem kompromisów i ważenia interesów, dlatego też niewskazana jest pochopna ingerencja w ten dokument. Przesunięcia budżetowe mogą spowodować znaczną szkodę – wielokrotnie większą od samej kwoty zwracanego dofinansowania (tak też NSA w postanowieniu z dnia 10 września 2015 r., sygn. akt II GZ 447/15).
Ponadto, jak wskazano w zażaleniu, Rada Gminy [...] uchwałą nr XIII/30/2015 z dnia 30 grudnia 2015 r. w sprawie uchwalenia budżetu na 2016 rok, określiła maksymalną kwotę deficytu budżetu w wysokości [...]zł (§ 6 uchwały). Źródło pokrycia deficytu stanowią przychody z zaciągniętych kredytów i pożyczek, których limity określa również Rada Gminy. Wójt Gminy nie mając wolnych środków w zatwierdzonym przez Radę Gminy planie finansowym musiałby zwrócić się do Rady Gminy o zatwierdzenie zwiększenia deficytu budżetu o tę kwotę, co powodowałoby zwiększenie kwoty zaciąganych kredytów i pożyczek i wzrost kosztów obsługi zadłużenia Gminy.
Mając na uwadze specyficzny charakter gminy jako jednostki samorządu terytorialnego, wynikający z przepisów ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.), a w zakresie jej budżetu z ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1240 ze zm.), która działając na podstawie i w granicach określonych przepisami prawa ma ograniczoną swobodę w dysponowaniu środkami pieniężnymi, uznać należy, że przedstawione przez Gminę [...] okoliczności związane z jej aktualnymi możliwościami dysponowania środkami z budżetu i zobowiązaniami, jakie obciążają jej budżet, przemawiają za zasadnością żądania wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 28 września 2015 r.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 p.p.s.a. oraz art. 61 § 3 p.p.s.a. w związku z 193 p.p.s.a.. orzekł jak sentencji postanowienia.