Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. postanowieniem z 15 listopada 2011 r., sygn. akt III SA/Wr 175/11, odmówił W. M. przywrócenia terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z [...] lutego 2011 r., Nr [...], w przedmiocie zmniejszenia wysokości renty strukturalnej.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd podał, że zarządzeniami z [...] kwietnia 2011 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 200 zł oraz do uzupełnienia braku formalnego skargi poprzez jej podpisanie, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Przesyłka zawierająca zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego oraz sporządzone odrębnie wezwanie do uzupełnienia braku formalnego skargi, została doręczona w miejscu zamieszkania skarżącego w dniu [...] kwietnia 2011 r. Na zwrotnym potwierdzeniu odbioru zaznaczono, że przesyłkę doręczono dorosłemu domownikowi (żonie skarżącego), który podjął się oddać ją adresatowi. Termin do podpisania skargi oraz do uiszczenia wpisu sądowego upływał [...] kwietnia 2011 r. W dniu [...] kwietnia 2011 r. skarżący uiścił należną opłatę sądową, natomiast skarga nie została przez niego podpisana.
Sąd pierwszej instancji podniósł, że stosownie do art. 86 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a) sąd na wniosek strony przywraca termin do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, jeżeli uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy.
W okolicznościach rozpoznawanej sprawy WSA uznając, że przesyłka zawierająca wezwanie do uzupełnienia braku formalnego skargi oraz do uiszczenia wpisu sądowego została doręczona w sposób prawidłowy stwierdził, że nie stanowiło przesłanki uzasadniającej przywrócenie terminu do uzupełnia braku formalnego przekonanie żony skarżącego, że wezwanie dotyczyło wyłącznie uiszczenia wpisu sądowego od skargi. WSA podkreślił, że przesyłka odebrana przez żonę skarżącego w dniu [...] kwietnia 2011 r. zawierała odrębnie zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego oraz wezwanie do uzupełnienia braku formalnego skargi przez jej podpisanie. Zdaniem Sądu, nieuzupełnienie braku formalnego skargi świadczyło o niedochowaniu należytej staranności w dbałości o swoje interesy.
W. M. złożył zażalenie na powyższe postanowienie, zarzucając mu naruszenie art. 86 § 1 p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i odmówienie skarżącemu przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi w związku z uznaniem, że skarżący ze swojej winy nie uzupełnił tych braków. Jednocześnie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia oraz przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych złożonej skargi.
W uzasadnieniu W. M. podniósł, że nie wiedział o konieczności podpisania skargi własnoręcznie a wydrukowanie swojego imienia i nazwiska pod treścią skargi nie jest wystarczające. Podał też, że otrzymując wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi w postaci jej nieopłacenia i niepodpisania, zrozumiał jedynie, że konieczne jest uiszczenie opłaty sądowej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie jest niezasadne.
Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Przywrócenie uchybionego terminu jest możliwe jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: 1) strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu, 2) wniosek ten zostanie wniesiony w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, 3) jednocześnie z wniesieniem wniosku zostanie dopełniona czynność, dla której określony był termin, 4) we wniosku zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, 5) powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sądowego.
Stosownie do art. 87 § 2 p.p.s.a. na stronie domagającej się przywrócenia terminu ciąży obowiązek uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy. O braku winy można mówić gdy wnioskodawca dopełnił obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Ocena wystąpienia tej przesłanki musi nastąpić na podstawie wszystkich okoliczności konkretnej sprawy i z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności jakiej można i należy oczekiwać od osoby dbającej należycie o swoje interesy. Przy rozpoznawaniu wniosku o przywrócenie terminu Sąd ocenia zatem, czy strona uprawdopodobniła okoliczności, które powołała na usprawiedliwienie opóźnienia w dokonaniu czynności procesowej oraz czy te okoliczności są tego rodzaju, że nie można przypisać winy za to opóźnienie.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd pierwszej instancji trafnie ocenił, że nie można przyjąć po stronie skarżącego braku winy w uchybieniu terminu, gdyż okoliczności podane we wniosku o jego przywrócenie nie dają podstaw do uznania, że uchybienie było niezawinione. Kryterium braku winy jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania staranności przy dokonywaniu czynności.
Jak wynika z akt rozpoznawanej sprawy, przesyłka zawierająca zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego oraz wezwanie do uzupełnienia braku formalnego skargi przez jej podpisanie, została doręczona w miejscu zamieszkania skarżącego zaś jej odbiór pokwitował dorosły domownik – żona skarżącego. Co więcej, na zwrotnym potwierdzeniu odbioru zaznaczono, że przesyłkę doręczono dorosłemu domownikowi (żonie skarżącego), który podjął się oddać ją adresatowi. Należy więc w tym zakresie przyjąć, że doręczenie wezwania żonie skarżącego za pisemnym pokwitowaniem odpowiadało wymogom z art. 72 p.p.s.a., zgodnie z którym w przypadku nieobecności adresata w mieszkaniu, pismo sądowe można doręczyć dorosłemu domownikowi.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie znajduje uzasadnienia powoływana w zażaleniu okoliczność, że skarżący nie wiedział, iż skargę należy podpisać własnoręcznie. Niezasadnym jest również twierdzenie, że skoro z zarządzeniem o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi jednocześnie doręczono skarżącemu odpis wezwania do uzupełnienia braku formalnego skargi przez jej podpisanie, to spowodowało to przekonanie skarżącego, że konieczne jest jedynie uiszczenie opłaty sądowej. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, powyższe nie uzasadnia zachowania skarżącego, albowiem doręczone skarżącemu wezwanie precyzyjnie określało obowiązek podpisania skargi i konsekwencje jego niedopełnienia. Przekonanie skarżącego, skutkujące niedotrzymaniem ustawowego terminu do wniesienia skargi, należy zatem uznać za brak należytej staranności w prowadzeniu swoich spraw, w pełni obciążający stronę skarżącą.
Konkludując, ocena okoliczności rozpoznawanej sprawy, przy uwzględnieniu argumentacji podniesionej przez skarżącą w zażaleniu, nie daje podstaw do przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Tym samym, należało uznać, że kwestionowane rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji było prawidłowe.
Mając na uwadze wskazane okoliczności, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., oddalił zażalenie.