Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 11 stycznia 2011 r., sygn. akt III SA/Wr 313/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. odmówił C. P. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie z jego skargi na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] kwietnia 2009 r., nr [...], w przedmiocie zmiany wysokości renty strukturalnej.
Wyrokiem z dnia 18 grudnia 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. oddalił skargę C. P. na wskazaną decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR we W. Pismem z dnia [...] czerwca 2010 r. skarżący wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku i doręczenie odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem. C. P. podniósł, iż uchybienie wskazanego terminu nastąpiło bez jego winy, na skutek błędnego poinformowania o sposobie wniesienia odwołania.
Postanowieniem z dnia 21 lipca 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 18 grudnia 2009 r. z uwagi na to, że okoliczności przedstawione przez skarżącego we wniosku o przywrócenie terminu nie były prawdziwe.
Na powyższe postanowienie skarżący złożył zażalenie, w którym podniósł, że błędne pouczenie o sposobie wniesienia środka odwoławczego wyłączało jego winę w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.
Postanowieniem z dnia 7 września 2010 r., sygn. akt II GZ 243/10, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie WSA we W. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wskazał, iż z treści protokołu rozprawy z dnia 18 grudnia 2009 r. – wbrew ustaleniom Sądu I instancji - wynikało, że skarżący osobiście stawił się w Sądzie, choć po zamknięciu rozprawy, a przed ogłoszeniem wyroku.
Odmawiając przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny podniósł, że skarżący został prawidłowo zawiadomiony przez Sąd o terminie rozprawy oraz pouczony. Podkreślono, że skarżący osobiście stawił się w Sądzie w dniu 18 grudnia 2009 r., po zamknięciu rozprawy, a przed ogłoszeniem wyroku oraz, że został pouczony o sposobie i terminie wniesienia wniosku o uzasadnienie wyroku. W ocenie Sądu I instancji, twierdzenia skarżącego, iż uchybienie terminowi do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nastąpiło bez jego winy, w wyniku "błędnego pouczenia go przez Sąd o sposobie wniesienia środka odwoławczego", pozostawały w sposób oczywisty w sprzeczności z okolicznościami wynikającymi wprost z akt sądowych i jako takie nie mogły zostać uznane za przesłankę warunkującą uwzględnienie jego wniosku.
W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący wniósł o jego uchylenie bądź zmianę i uwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o doręczenie wyroku wraz z uzasadnieniem, oraz o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów stanowiących podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz art. 153, art. 185 § 2 w zw. z art. 190 i art. 197 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.). W ocenie skarżącego, zaskarżone postanowienie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W piśmie z wnioskiem o przywrócenie terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.) należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Wniosek o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.).
W przepisie art. 86 § 1 p.p.s.a. nie określono kryteriów, według których należy oceniać zachowanie strony. Ocena braku winy została pozostawiona uznaniu Sądu. Daje to Sądowi możliwość uwzględnienia wszystkich okoliczności, jakie uzna za istotne.
Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet niewielkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może mieć miejsce tylko wtedy, gdy jego uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.
W rozpoznawanej sprawie skarżący jako przyczynę uchybienia terminu wskazał błędne pouczenie przez Sąd o sposobie i terminie złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku.
Wskazać należy, na co słusznie zwrócił uwagę Sąd I instancji, że skarżący w zawiadomieniu o terminie rozprawy, które odebrał osobiście (k. 82 akt sądowych), został pouczony, że na rozprawie może zapaść wyrok, który nie będzie podlegał doręczeniu, a którego zaskarżenie będzie możliwe po uprzednim złożeniu wniosku o jego uzasadnienie w terminie 7 dni od ogłoszenia tego wyroku (k. 80 akt sądowych). Jak wynika z akt sprawy, C. P. stawił się w dniu 18 grudnia 2009 r. w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we W. po zamknięciu rozprawy, ale przed ogłoszeniem wyroku.
Sąd pouczył obecne na ogłoszeniu wyroku strony, że uzasadnienie pisemne wyroku zostanie doręczone na wniosek zgłoszony przez stronę w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyroku (k. 85 akt sądowych). Nie zasługiwały zatem na uwzględnienie twierdzenia skarżącego, że został błędnie poinformowany przez Sąd o terminie i sposobie złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku.
Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Sąd I instancji zasadnie więc odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.
Za nietrafny należy również uznać zarzut naruszenia art. 185 § 2 z zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. poprzez wydanie zaskarżonego postanowienia przez tego samego sędziego, który wydał postanowienie uchylone przez NSA. Uchwałą składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 września 2010 r., sygn. akt I GPS 1/10, uznano, że w razie uchylenia przez Naczelny Sąd Administracyjny zaskarżonego zażaleniem postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego lub zarządzenia przewodniczącego i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania nie ma zastosowania art. 185 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. i art. 198 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela zaprezentowany pogląd.
Z powyższych przyczyn, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Wobec braku podstaw prawnych do rozstrzygnięcia o zwrocie kosztów postępowania zażaleniowego, Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekał w tym zakresie (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz prof. J.P. Tarno, W-wa 2010, wyd. LexisNexis, s. 511).