Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 14 lipca 2016 r., sygn. akt V SA/Wa 960/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: WSA lub sąd I instancji) odrzucił skargę P. B. (dalej: skarżący) na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną.
W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że w dniu [...] marca 2016 r. P. B. wniósł do WSA w Warszawie - za pośrednictwem Ministra Finansów - skargę na postanowienie tego organu z dnia [...] lutego 2016 r. w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną. Zarządzeniem z dnia [...] kwietnia 2016 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi - w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu tego zarządzenia pod rygorem jej odrzucenia. Odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego został doręczony skarżącemu [...] maja 2016 r., zaś termin do opłacenia skargi upływał [...] maja 2016 r.
Skarżący w dniu [...] maja 2016 r. skierował i nadał do WSA w Poznaniu wniosek o przyznanie prawa pomocy z uwagi na jego trudną sytuację finansową. Następnie WSA w Poznaniu przesłał ten wniosek w dniu [...] maja 2016 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Z kolei Naczelny Sąd Administracyjny w dniu [...] czerwca 2016 r. przekazał wniosek skarżącego do WSA w Warszawie.
WSA uzasadniając odrzucenie skargi wskazał, że złożenie przez skarżącego wniosku o przyznanie prawa pomocy nie przerwało biegu terminu do opłacenia skargi, który upłynął [...] maja 2016 r. Skarżący bowiem błędnie oznaczył Sąd, do którego skierował wniosek o przyznanie prawa pomocy (Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zamiast Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie). W ocenie Sądu I instancji o dokonaniu czynności decyduje data nadania/złożenia pisma w sądzie właściwym. Powyższe nastąpiło dopiero w dniu [...] czerwca 2016 r., a więc po upływie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi ([...] maja 2016 r.). W dniu [...] czerwca 2016 r. na biuro podawcze Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (sądu właściwego) został złożony wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy uprzednio złożony w WSA w Poznaniu.
Skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie wnosząc o jego uchylenie i nadanie sprawie biegu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
W rozpoznawanej sprawie zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału WSA w Warszawie z dnia [...] kwietnia 2016 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia pod rygorem jej odrzucenia. Wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu [...] maja 2016 r., zaś termin do wykonania zarządzenia upływał [...] maja 2016 r. W tym dniu skarżący nadał w urzędzie pocztowym wniosek o przyznanie prawa pomocy (koperta k. 16 akt sądowych).
Ustawa przewiduje możliwość złożenia pisma w innym wojewódzkim sądzie administracyjnym, ale tylko w ściśle określonych wypadkach. Zgodnie z art. 254 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tj. Dz.U. 2016, poz. 718 ze zm. (dalej - p.p.s.a.), rozpoznanie wniosków o przyznanie prawa pomocy należy do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego, jednak § 2 omawianego artykułu dopuszcza złożenie wniosku przez stronę, która nie ma miejsca zamieszkania, pobytu lub siedziby na obszarze właściwości sądu, o którym mowa w art. 254 § 1 p.p.s.a., w innym wojewódzkim sądzie administracyjnym. Wówczas wniosek ten przesyła się niezwłocznie do sądu właściwego, a terminem jego złożenia jest data złożenia wniosku w innym sądzie administracyjnym. Dotyczy to jednak wyłącznie wniosków o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 1 lutego 2013 r., sygn. akt II OZ 46/13).
W aktach sprawy widnieje adres do doręczeń skarżącego ul. [...],[...], tj. województwo [...]. W rozpoznawanej sprawie skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w dniu [...] maja 2016 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu obejmującego swoją właściwością województwo [...]. Sąd I instancji nie odniósł się do tego w żaden sposób pozostając na stwierdzeniu, że właściwym sądem do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy był WSA w Warszawie.
W związku z powyższym, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zaskarżone postanowienie Sądu I instancji z dnia 14 lipca 2016 r. odrzucające skargę należy uznać za przedwczesne. WSA w Warszawie winien nadać bieg złożonemu w terminie wnioskowi o przyznanie prawa pomocy.
Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.