Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 18 lipca 2016r., sygn. akt V SA/Wa 1010/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił D. T. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej: skarżąca lub spółka) wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z dnia [...] lutego 2016r. w przedmiocie kary pieniężnej za urządzania gier na automatach poza kasynem gry.
We wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji skarżąca wskazała, że wykonanie zaskarżonej decyzji pociągnie za sobą ryzyko utraty płynności finansowej Spółki oraz wyrządzenia znacznej i nieodwracalnej szkody. Skarżąca dodała, że w 2014 r. z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej poniosła stratę w wysokości 65.495,98 zł. Ponadto skarżąca zaznaczyła, że toczy się przeciwko niej osiem innych postępowań w przedmiocie wymierzenia kar pieniężnych. W tej sytuacji brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji i prowadzenie ewentualnego postępowania egzekucyjnego może spowodować, że skarżąca będzie zmuszona zamknąć prowadzoną działalność gospodarczą.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmawiając wstrzymania wykonania decyzji wskazał, że skarżąca uzasadniając swój wniosek wskazała na wysokość nałożonych na nią kar pieniężnych oraz na groźbę utraty płynności finansowej, a nawet upadłości Spółki, co spowodowałoby nieodwracalne skutki. Do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, Spółka dołączyła rachunek zysków i strat oraz kopię bilansu za rok obrachunkowy 2014, z którego wynika, że suma aktywów jest równa sumie pasywów. Sąd pierwszej instancji wskazał, iż z ww. dokumentów wynika, że we wskazanym okresie Spółka poniosła stratę w wysokości 65.495,98 zł – jej przychody wyniosły 398.514,70 zł, a koszty uzyskania przychodów 464.010,68 zł.
Zdaniem WSA, odnosząc się do podkreślonej we wniosku kwestii straty za 2014 r. wskazać należy, że strata z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej nie jest przesłanką do wstrzymania wykonania decyzji. Sąd pierwszej instancji odwołując się do orzecznictwa NSA stwierdził, iż strata powstaje wskutek nadwyżki kosztów uzyskania nad przychodem i nie stanowi automatycznie o braku środków finansowych. Powstanie straty nie oznacza jeszcze utraty płynności finansowej.
Ponadto Sąd I instancji podniósł, iż skarżąca spółka nie przedstawiła swojej aktualnej sytuacji finansowej, ponieważ złożone dokumenty dotyczą 2014 roku, a przedmiotem skargi wniesionej w dniu 10 maja 2016 r. jest decyzja z [...] kwietnia 2016 roku. W ocenie WSA nadesłane dokumenty nie obrazują okresu poprzedzającego bezpośrednio datę wniesienia wniosku. Brak jest bowiem jakiegokolwiek dokumentu wskazującego na stan finansowy skarżącej na dzień złożenia wniosku o wstrzymanie zaskarżonej decyzji.(np. CIT-8 za rok 2015, rachunek zysków i strat za 2015 r.).
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego argumentacja przedstawiona we wniosku, iż w wyniku uiszczenia kary spółka utraci płynność finansową nie zasługuje na uwzględnienie i nie uzasadnia ewentualnej możliwości spełnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a.
Ponadto, Sąd pierwszej instancji wskazał również, że każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość, rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż w razie uwzględnienia przez sąd skargi i uchylenia decyzji skarżąca może otrzymać zwrot uiszczonej kwoty.
W zażaleniu od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 lipca 2016 r. pełnomocnik strony skarżącej zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: ppsa) poprzez przyjęcie, że w sprawie brak jest przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, a w każdym przypadku o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego.
W uzasadnieniu zażalenia powtórzono argumenty zawarte we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie jest bezzasadne.
Stosownie do art. 61 § 3 ppsa, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Skoro postępowanie w tym zakresie toczy się na wniosek skarżącego, to na nim spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku w taki sposób, aby przekonać sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo twierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne.
Ponadto, do wniosku powinny zostać dołączone dokumenty popierające twierdzenie o spełnieniu przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej. Brak należytego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę (por. postanowienie NSA z dnia 6 marca 2013 r., sygn. akt II GZ 87/13, postanowienie NSA z dnia 11 lipca 2013 r., sygn. akt I GSK 763/13).
Przede wszystkim podkreślić należy, że wykonanie decyzji nakładającej na stronę obowiązek uiszczenia należności pieniężnej tylko w wyjątkowych przypadkach jest źródłem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. Zapłata oznaczonej w decyzji należności ma charakter odwracalny. W przypadku uchylenia zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji uiszczona należność podlega zwrotowi. Z tej też przyczyny strona domagająca się wstrzymania wykonania decyzji nakładającej obowiązek zapłaty należności pieniężnej obowiązana jest wykazać, że występują szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie jej wniosku. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Zdaniem NSA Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił wniosek skarżącego, stwierdzając, że nie zostały w nim uprawdopodobnione okoliczności przemawiające za udzieleniem ochrony tymczasowej.
Jak słusznie bowiem stwierdził WSA, skarżący nie wykazał, jaka jest jego realna sytuacja finansowa, a w konsekwencji, czy wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący nie przedłożył bowiem dokumentów świadczących o zasadności zastosowania instytucji, o której mowa w art. 61 § 3 ppsa. Brak jest bowiem jakiegokolwiek dokumentu wskazującego na stan finansowy skarżącej na dzień złożenia wniosku o wstrzymanie zaskarżonej decyzji.
Do dokonania oceny w tym zakresie niewystarczające jest złożenie wraz z wnioskiem rachunku zysków i strat za 2014r. i wprowadzenie do sprawozdania finansowego za okres 25.03.2014r. – 31.12.2014r. Z dokumentów tych wynika, że w 2014 r. skarżąca poniosła stratę w wysokości 64.495,98 zł. Należy podkreślić, iż skarżąca powinna dokładnie zobrazować swoją aktualną sytuację majątkową poprzez dołączenie np. dokumentów księgowych – bilans zysków i strat, zeznań podatkowych za 2015r., rachunki bankowe, etc.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zasadne jest stanowisko WSA, że w dacie wydania orzeczenia Sądu I instancji w aktach niniejszej sprawy, strona skarżąca nie przedstawiła takich okoliczności, które uprawdopodabniałyby oświadczenie zawarte we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, iż wykonanie tej decyzji doprowadzi do utraty płynności finansowej Spółki.
Nadmienić należy, że skarżąca we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazała, iż przeciwko niej prowadzone są również inne postępowania dotyczące kar pieniężnych. Na tę okoliczność Spółka nie przedstawiła żadnych dowodów, co uniemożliwia Sądowi ocenę, czy względem skarżącej toczą się postępowania zmierzające do wyegzekwowania ww. kwot i czy działania te wpływają na sytuację materialną skarżącej.
W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 ppsa, orzekł jak w sentencji postanowienia.
Na uwzględnienie nie zasługuje zawarte w zażaleniu żądanie zasądzenia kosztów postępowania. Stosownie do art. 209 p.p.s.a. wniosek strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, 203 i 204 p.p.s.a. Brak jest zatem podstaw do orzekania w tym zakresie w innych orzeczeniach. Przepis art. 197 § 2 p.p.s.a. nie zawiera odesłania do odpowiedniego stosowania przepisów o zwrocie kosztów postępowania między stronami w postępowaniu zażaleniowym (por. M. Niezgódka-Medek [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 527).