Uzasadnienie
II OSK 1140 / 10
Wyrokiem z dnia 2 lutego 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę [...] Sp. z o.o. we W. na decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...] czerwca 2009 r., utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Wrocławia z dnia [...] marca 2009 r., zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę Spółce z o.o. [...] w W. dla inwestycji polegającej na budowie hali produkcyjnej.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła [...] Sp. z o.o. we W., zawierając w niej wniosek "o wstrzymanie zaskarżonego orzeczenia". Uzasadniając swój wniosek strona skarżąca wskazała na to, że przystąpienie do robót budowlanych przez Spółkę [...], obejmujących przerwanie i likwidację sieci kanalizacji deszczowej, z której w chwili obecnej korzysta skarżąca, doprowadzi do zalania zakładu produkcyjnego skarżącej (w piwnicach budynku zakładowego znajduje się transformator wysokiego napięcia), wstrzymania jego produkcji, a także do narażenia zdrowia i życia ludzkiego.
W ocenie skarżącej działania te mogą doprowadzić do wystąpienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody skarżącej oraz powstania skutków trudnych do odwrócenia. Ponadto strona skarżąca stwierdziła, iż przedmiotowa kanalizacja deszczowa, przewidziana zgodnie z projektem do likwidacji stanowi obecnie jedyny możliwy sposób odprowadzenia wód opadowych i roztopowych z nieruchomości skarżącego. W projekcie budowlanym nie przewidziano jednak ani jej przełożenia, ani też wybudowania żadnej alternatywnej sieci. Natomiast ówczesny wieczysty użytkownik działki, na terenie której znajduje się kanalizacja, w dniu 18 lutego 2004 r. złożył oświadczenie, że zgadza się na korzystanie przez skarżącą Spółkę z obecnie istniejących sieci i wpięcie jej do sieci wodno- kanalizacyjnej budowanej w związku z prowadzoną inwestycją. W ocenie skarżącej Spółki w chwili obecnej nie istnieje żaden inny sposób odprowadzenia wód opadowych z rzeczowego terenu poza wskazanym i dopuszczonym pozwoleniem wodnoprawnym
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Na wstępie należało rozstrzygnąć kwestię wstrzymania, czego faktycznie domaga się wnosząca kasację Spółka. Skarżąca bowiem, reprezentowana przez fachowego pełnomocnika, zawarła w skardze kasacyjnej wniosek "o wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia". Strona skarżąca jako podstawę prawną swego wniosku wskazała art. 61 p.p.s.a., a więc normę prawną odnoszącą się do wstrzymania wykonania przez sąd administracyjny kontrolowanego aktu lub czynności. Uwzględniając zarówno treść samego wniosku, jak i jego uzasadnienie należało uznać, że rozpoznawany wniosek dotyczył udzielenia wnioskodawcy ochrony tymczasowej poprzez wstrzymanie wykonania kontrolowanego w postępowaniu sądowym rozstrzygnięcia i w tym zakresie rozpoznano też przedmiotowy wniosek.
Stosownie do treści art. 61 § 3 in principio ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- zwanej dalej p.p.s.a.) po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienia o wstrzymaniu wykonania w całości lub w część aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Stwierdzić przy tym należy, iż dopuszczalnym jest wstrzymanie wykonania decyzji na podstawie powyższego przepisu w postępowaniu kasacyjnym wszczętym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku oddalającego skargę (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2007 r. sygn. akt I GPS 1/07, opubl. ONSAiWSA 2007 r. Nr 4, poz. 77).
Celem instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, o której mowa we wskazanym wyżej przepisie, jest zapewnienie skarżącemu ochrony tymczasowej w toku sądowej kontroli skarżonego aktu przed następstwami wadliwych aktów lub czynności organów administracji publicznej, których wykonanie może doprowadzić do wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Udzielenie ochrony tymczasowej wiąże się, więc zawsze z próbą zapobieżenia wystąpienia wyżej wskazanych zagrożeń, które mogą wystąpić jako następstwo wykonania aktu lub czynności.
Rozpatrując kwestie dotyczące wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji należy mieć na uwadze nie tylko skutki, jakie wystąpią po stronie skarżącego, ale także skutki, jakie spowoduje rozstrzygnięcie Sądu w tym zakresie dla pozostałych stron i uczestników postępowania (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 września 2007 r. sygn. akt II OZ 725/07, z dnia 14 listopada 2007 r. sygn. akt II OZ 1122/07). Proces budowlany jest działalnością, która z zasady łączy się z możliwością wystąpienia okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Skutki wykonania decyzji, przed rozstrzygnięciem sprawy przez Sąd, dotyczą jednak przede wszystkim interesów inwestora. To inwestor ponosi ryzyko prowadzenia robót przed rozpoznaniem skargi, czy też skargi kasacyjnej. Nie należy jednak zapominać, że inwestor miał prawo do rozpoczęcia robót budowlanych na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę.
Prowadzenie prac przez inwestora, mimo trwającego postępowania sądowego, odbywa się na jego wyłączne ryzyko, bowiem kwestia ewentualnego przywrócenia stanu poprzedniego- gdyby zaistniała taka konieczność- będzie obciążać właśnie inwestora.
Udzielenie przez sąd administracyjny ochrony tymczasowej nie może natomiast sprowadzać się do powstrzymania procesu inwestycyjnego w ogóle, a za zasadnością jej zastosowania przemawiać będą tylko takie obiektywne okoliczności sprawy, które ze względu na negatywne i nieakceptowane prawem skutki, mogą powodować realne niebezpieczeństwa, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Podnoszona przez wnioskodawcę kwestia ewentualnej możliwości zalania zakładu produkcyjnego, uwzględniając też i to, że w piwnicy tego zakładu znajduje się transformator wysokiego napięcia, nie może przemawiać za koniecznością wstrzymania procesu inwestycyjnego prowadzonego przez inny podmiot. Po pierwsze, to na Spółce spoczywa obowiązek takiego zabezpieczenia tegoż transformatora, żeby nie zagrażał on zdrowiu i życiu ludzkiemu, a po drugie Spółka ta już od dłuższego czasu mając świadomość, co do istniejącego stanu powinna przygotować i zrealizować odpowiednie rozwiązanie architektoniczno- budowlane w zakresie odprowadzenia wód deszczowych. Likwidacja sieci kanalizacyjnej nie powinna być dla wnioskodawcy żadnym zaskoczeniem, skoro kwestia korzystania z sieci kanalizacji deszczowej położonej na działce nr [...] została ograniczona w czasie do dnia 31 grudnia 2005 r., a na kwestię jej likwidacji zwracano uwagę zarówno w postępowaniu administracyjnym, jak i sądowym, chociażby w postanowieniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 18 września 2009 r., którym odmówiono wnioskodawcy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Ze wskazanych wyżej względów, Naczelny Sąd Administracyjny mając na względzie treść art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a. wniosek o wstrzymanie kontrolowanej w sprawie decyzji oddalił, jako pozbawiony zasadności.