Uzasadnienie
W skardze kasacyjnej G. Spółdzielnia Budownictwa Mieszkaniowego im. S. S. w W. Ś., zw. dalej: wnioskującą lub spółdzielnią, wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zw. dalej WINB, z dnia 30 września 2015 r.
W uzasadnieniu wniosku spółdzielnia wskazała, że nie zmieniły się okoliczności faktyczne, które stały się podstawą do wydania przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowienia z dnia 15 kwietnia 2015 r., sygn. akt II OZ 284/15, wskazując na te same okoliczności, które były podstawą do wydania ww. orzeczenia.
Postanowieniem z dnia 15 kwietnia 2015 r., sygn. akt II OZ 284/15, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie Sądu I instancji z dnia 9 lutego 2015 r. i wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji WINB z dnia 30 września 2015 r. W postanowieniu tym Sąd wskazał, że istotne w sprawie jest to, że część nakazanych obowiązków obejmuje konieczność wykonania robót rozbiórkowych. W ocenie Sądu, rozbiórka obiektu budowlanego przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy przez sąd może sprawić, że w razie ewentualnego uwzględnienia skargi kasacyjnej, udzielona właścicielowi obiektu ochrona sądowa może być iluzoryczna.
Sąd podkreślił również, że zaskarżona decyzja nie wskazuje, aby aktualny stan techniczny obiektu powodował niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia jego mieszkańców. Zdaniem Sądu, w takiej sytuacji istnieje niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącej znacznej szkody i zaistnienia trudnych do odwrócenia skutków. W konsekwencji Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że w postępowaniu wszczętym skargą kasacyjną możliwe jest wydanie postanowienia w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji jedynie na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. ‒ Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zw. dalej p.p.s.a. w związku z art. 193 p.p.s.a.
Sąd może, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a. na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności. Przesłanką wstrzymania zaskarżonego aktu jest zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie chodzi przy tym o jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu. Sąd administracyjny, wydając orzeczenie w omawianym przedmiocie, powinien swoje rozstrzygnięcie oprzeć zarówno o wniosek skarżącego, jak i materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy i ocenić, czy występują wymienione przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Jednakże uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 2004 r., sygn. akt FZ 474/04, z dnia 31 sierpnia 2004 r., sygn. akt FZ 267/04, z dnia 28 listopada 2012 r., sygn. akt I FSK 1263/12).
Przechodząc na grunt niniejszej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że przedmiotem skargi kasacyjnej jest decyzji Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 30 września 2015 r. w przedmiocie obowiązku przedłożenia projektu budowlanego zamiennego nadbudowy budynku mieszkalnego wielorodzinnego, z częścią usługową, zlokalizowanego na działce nr... przy ul. P. w J. Z. uwzględniający zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych, a w szczególności obejmujący rozwiązania dotyczące naprawy przewodów kominowych (spalinowych i wentylacyjnych) znajdujących się pod segmentem "A" ww. budynku mieszkalnym, stanowiących przedłużenie przewodów kominowych funkcjonujących w pierwotnie istniejącej części tego obiektu – segmentu "A" w terminie do 31 grudnia 2015 r. oraz obowiązek wykonania określonych robót budowlanych, mających na celu doprowadzenie zrealizowanych robót budowlanych w budynku do stanu zgodnego z prawem.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w sprawie zasadnicze znaczenie ma okoliczność, że część nakazanych obowiązków obejmuje konieczność wykonania robót rozbiórkowych. Jak wyżej wskazano przesłanki w postaci wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi akt ten zostanie wzruszony. Szkoda ta może posiadać przy tym zarówno charakter majątkowy, jak i niemajątkowy. Rozbiórka obiektu budowlanego, czy jego części przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy przez sąd administracyjny z reguły łączy się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, z tego powodu, że w razie uwzględnienia skargi może okazać się, że decyzja o nakazie rozbiórki była wadliwa, a wobec tego może powstać kwestia powrotu do stanu, który istniał przed wykonaniem tej decyzji.
Rozbiórka obiektu przed prawomocnym rozpoznaniem sprawy przez sąd może sprawić, że w razie ewentualnego uwzględnienia skargi kasacyjnej, udzielona właścicielowi obiektu ochrona sądowa może okazać się iluzoryczna. Celem instytucji wstrzymania wykonania decyzji jest natomiast ukształtowanie stosunków do czasu prawomocnego rozpoznania skargi, w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom (zob. postanowienie NSA z dnia 23 marca 2011 r., sygn. akt II OSK 476/11 oraz postanowienie o sygn. akt II OSK 1446/14). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, z taką sytuacją mamy miejsce w rozpoznawanej sprawie.
Na marginesie należy również zwrócić uwagę na przedstawione we wniosku kwestie finansowe, tj. koszt rozbiórki szacowany na 1 062 500 zł. niewątpliwie, jak to wskazuje skarżąca, konieczność zapłacenia takiej kwoty spowodowałby potrzebę poniesienia kosztów na członków spółdzielni, którzy musieliby te koszty ponieść w drodze podwyższonych opłat wnoszonych do spółdzielni.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji zostały w niniejszej sprawie spełnione.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 i 5 w związku z art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.