Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 6 kwietnia 2022 r. odrzucił skargę K. P. (dalej również jako "skarżąca") na przewlekłość Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m.st. Warszawy (dalej również jako "PINB") w przedmiocie postępowania kontrolnego.
Postanowienie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:
W dniu 1 marca 2021 r. do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego dla m. st. Warszawy wpłynął wniosek K. P. o wszczęcie postępowania kontrolnego co do robót budowlanych, przeprowadzonych w lokalu mieszkalnym nr 21, w budynku mieszkalnym przy ul. W. w W. W dniu 28 września 2021 r. do Inspektoratu wpłynęło ponaglenie skarżącej na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m. st. Warszawy w przedmiotowej sprawie.
Postanowieniem z dnia 1 października 2021 r., po rozpatrzeniu wniosku skarżącej, odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie, z innych uzasadnionych przyczyn.
W dniu 3 grudnia 2021 r. skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na przewlekłość organu w prowadzeniu przedmiotowego postępowania kontrolnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił wniesioną skargę.
W uzasadnieniu Sąd wskazał, że Naczelny Sąd Administracyjny w dniu 7 marca 2022 r. podjął w składzie siedmiu sędziów uchwałę sygn. akt II OPS 1/21, zgodnie z którą skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego wniesiona po jego ostatecznym zakończeniu, poprzedzona ponagleniem złożonym w jego toku, podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. W odniesieniu do niniejszej sprawy Sąd wskazał, że postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, wydane na podstawie art. 61a § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, kończy w sposób formalny postępowanie w danej instancji przed organem. Charakter taki niewątpliwie miało postanowienie PINB z 1 października 2021 r. Tym samym wiążące jest stanowisko, wskazujące na konieczność odrzucenia skargi K. P. na przewlekłość Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m. st. Warszawy.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, a także zasądzenie kosztów postępowania. Postanowieniu z dnia 6 kwietnia 2022 r. skarżąca kasacyjnie zarzuciła naruszenie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. poprzez uznanie, że skarga w niniejszej sprawie była niedopuszczalna, podczas gdy:
- I. postępowanie administracyjne prowadzone przez PINB wciąż się toczy,
- II. postanowienie MWINB z dnia 26 listopada 2021 r. utrzymujące w mocy postanowienie PINB z dnia 1 października 2021 r. o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie "zgodności zobowiązującymi przepisami prawa, normami technicznymi oraz zasadami sztuki budowlanej robót budowlanych wykonanych w lokalu mieszkalnym nr 21 w budynku przy ul. W. w W., z innych uzasadnionych przyczyn" nie zakończyło postępowania administracyjnego prowadzonego przez PINB, a nadto postanowienie MWINB z dnia 26 listopada 2021 r. oraz poprzedzające je postanowienie PINB 1 października 2021 r. zostały wyeliminowane z obrotu prawnego wskutek wydania przez WSA wyroku z dnia 9 marca 2022 r., sygn. akt: VII SA/Wa 245/22,
- III. złożona przez skarga nie dotyczyła postępowania zakończonego wydaniem przez PINB postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania na wniosek, ale postępowania prowadzonego z urzędu (które jest w toku), co w konsekwencji nie stanowiło podstawy do odrzucenia złożonej skargi jako niedopuszczalnej, lecz winno prowadzić do jej merytorycznego rozpoznania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej wyznaczonymi wskazanymi podstawami.
Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając złożoną w niniejszej sprawie skargę kasacyjną doszedł do wniosku, że nie została ona oparta na usprawiedliwionych podstawach.
Wbrew twierdzeniom skargi postanowienie PINB z 1 października 2021 r. jest postanowieniem kończącym sprawę administracyjną. W sytuacji gdy zostało ono utrzymane w mocy przez organ II instancji postanowieniem z dnia 26 listopada 2021 r. postępowanie administracyjne skarżącej zostało formalnie zakończone. Nie jest to postępowanie wpadkowe np. kwestia wstrzymania danego aktu do czasu zakończenia sprawy. Nie można również skutecznie podnosić, że postanowieniem kończącym są wyłącznie orzeczenia rozpatrujące sprawę merytorycznie.
Odnośnie do drugiego zarzutu dotyczącego wydania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny wyroku z dnia 9 marca 2022 r. sygn. akt VII SA/Wa 245/22, którym uchylono postanowienia organów z 26 listopada 2021 r. i 1 października 2021 r., należy wskazać, iż nie wpływa to na ocenę sprawy. Sąd I instancji orzekał bowiem w stanie sprawy na chwilę wniesienia skargi, tj. w stanie obowiązującym na dzień 3 grudnia 2021 r., kiedy to w obrocie prawnym istniało postanowienie PINB z dnia 1 października 2021 r., a skarga na przewlekłość – w świetle uchwały sygn. akt II OPS 1/21 – podlegała odrzuceniu.
Pomimo powyższego zarzutu, pełnomocnik w zarzucie trzecim twierdzi, że w istocie w sprawie nie chodzi o postępowanie zakończone postanowieniem z dnia 1 października 2021 r. a o postępowanie z urzędu.
Organy wskazały, że PINB podjął z urzędu czynności kontrolne w dniu 16 lipca 2021 r., w sprawie robót budowlanych, jednak gdy postępowanie z innych uzasadnionych przyczyn - w rozumieniu art. 61a § 3 k.p.a. – nie może być wszczęte organ wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. W niniejszej sprawie w ocenie organu brak było podstawy prawnej do rozpatrzenia wniosku.
Ocenę prawidłowości postanowień wyraził Sąd w wyroku z dnia 9 marca 2022 r. Nie oznacza to jednak, że postępowanie z urzędu trwało nadal w momencie złożenia skargi przez skarżącą.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.