Uzasadnienie
II OSK 1502/09 U z a s a d n i e n i e
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 28 maja 2009 r. sygn. akt II SA/Lu 126/09 po rozpoznaniu skargi M. i J. małż. K. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z dnia [...] stycznia 2009 r. uchylającą decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta B. z dnia [...] września 2008 r. o odmowie nakazania inwestorom wykonania robót budowlanych związanych z wybudowaniem altany i przekazującą temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia - oddalił skargę.
W uzasadnieniu wyroku podano, iż o zbadanie sprawy wybudowania altany na działce nr [...]przy ul. [...] w B. zwrócili się L. i M. C. Po dokonaniu kontroli organ nadzoru budowlanego pierwszej instancji stwierdził, że inwestorzy powzięli informację w organie administracji architektonicznej o tym, że nie jest wymagane zgłoszenie budowy przedmiotowej altany, a poza tym jest to obiekt małej architektury na prywatnym terenie niestanowiącym miejsca publicznego, zgłoszenie jego budowy w myśl art. 29 ust. 1 pkt 22 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 3 ustawy - Prawo budowlane nie jest wymagane, w tej sytuacji brak podstaw do wydania inwestorom odpowiedniego nakazu. Rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki nie odnosi się do altan, które nie są budynkami, zaś kwestia zbliżenia altany do granicy sąsiedniej nieruchomości podlega rozstrzyganiu na podstawie prawa cywilnego przed sądem powszechnym.
Od tej decyzji odwołanie wniosła L. C. podnosząc, że altana w jej ocenie jest obiektem budowlanym i mają do niej zastosowanie przepisy prawa budowlanego.
Organ odwoławczy uwzględnił odwołanie i orzekł na podstawie art. 138 (2 kpa uchylając zaskarżoną decyzję i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji stwierdzając, że altana nie należy do żadnej z grup wymienionych w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego dotyczących obiektów małej architektury. Zdaniem tego organu altana jako obiekt budowlany jest wymieniona w art. 29 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy Prawo budowlane zaś zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1 jej budowa wymaga dokonania zgłoszenia właściwemu organowi.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wnieśli inwestorzy – M. i J. małż. K. zarzucając naruszenie art. 3, 29 i 30 ustawy Prawo budowlane przez uznanie, że altana nie jest obiektem małej architektury a jej wykonanie wymagało zgłoszenia, jak też naruszenie art. 8 i 9 kpa. Przed przystąpieniem do budowy inwestorzy uzyskali informację od właściwego organu, że nie są zobowiązani dokonać zgłoszenia, gdyż altana ze względu na swoje funkcje mieści się w pojęciu obiektów małej architektury pod warunkiem, że jej rozmiary są niewielkie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uznał, iż skarga nie jest zasadna.
Sąd podzielił stanowisko organu drugiej instancji wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzając, że faktycznie altana nie może być zakwalifikowana do żadnej z grup potraktowanej przez ustawodawcę jako obiekty małej architektury. Art. 3 pkt 4 stanowi, iż przez takie obiekty należy rozumieć w szczególności:
- - obiekty kultu religijnego jak kapliczki, krzyże przydrożne, figury,
- - posągi, wodotryski i inne obiekty architektury ogrodowej,
- - obiekty użytkowe, służące rekreacji codziennej i utrzymaniu porządku jak: piaskownice, huśtawki, drabinki śmietniki.
Według Sądu definicja ustawowa obiektu małej architektury w żaden sposób nie nawiązuje do obiektu budowlanego, jakim jest altana, biorąc pod uwagę jej funkcje użytkowe, jako miejsce spotkań i odpoczynku o konstrukcji chroniącej przed deszczem i słońcem. Dodatkowo należy zauważyć, że art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego wprawdzie nie definiuje pojęci altany, jednakże posługuje się tym pojęciem wskazując, że m. in. budowa altan o określonej w tym przepisie powierzchni zabudowy /do 25 m2/ nie wymaga pozwolenia na budowę, jednakże jak stanowi art. 30 ust. 1 pkt 1, budowa wymienionych w tym przepisie obiektów wymaga dokonania zgłoszenia właściwemu organowi. Ze względu zatem na wadliwe zakwalifikowanie przedmiotowego obiektu przez organ I instancji Sąd uznał za właściwe zaskarżone rozstrzygnięcie o uchyleniu przez organ odwoławczy decyzji organu pierwszej instancji i przekazaniu spray temu organowi do ponownego rozpatrzenia.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wnieśli J. K. i M. K. zarzucając naruszenie prawa materialnego:
- - przez błędną wykładnię art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane polegającą na przyjęciu, że altana nie jest obiektem małej architektury,
- - przez błędną wykładnię i zastosowanie art. 29 ust. 1 pkt 2 i pkt 22 oraz art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane polegającą na przyjęcie, że każda altana wymaga albo pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, jak też iż wykluczone jest zakwalifikowanie altany poniżej 25 m2 jako obiektu małej architektury.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wywodzi się, że stanowisko Sądu pierwszej instancji w kwestii zakwalifikowania przedmiotowej altany jest błędne, co potwierdza w szczególności pismo Ministerstwa Infrastruktury stanowiące odpowiedź na interpelację poselską nr 10111 w sprawie interpretacji art. 29 i 30 ustawy Prawo budowlane oraz wyjaśnienia Departamentu Prawnego Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego nr 0717/45/2003 wskazujące, iż w zależności od rozmiarów i funkcji altana może wymagać zgłoszenia albo pozwolenia na budowę, bądź nie wymaga ani zgłoszenia ani pozwolenia.
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach.
Jako podstawę skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie wskazuje się zarzut naruszenie prawa materialnego polegający na błędnej wykładni art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane wobec przyjęcia, że altana nie jest obiektem małej architektury, jak też błędną wykładnię i zastosowanie art. 29 ust. 1 pkt 2 i pkt 22 oraz art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane polegającą na przyjęciu, że każda altana wymaga albo pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, przy czym wykluczone jest zakwalifikowanie altany o powierzchni zabudowy poniżej 25 m2 jako obiektu małej architektury.
Istotą skargi kasacyjnej jest to, że wnoszący tę skargę inwestorzy analogicznie jak w postępowaniu administracyjnym, twierdzą, iż błędne jest stanowisko Sądu pierwszej instancji co do tego, że regulacja ustawy Prawo budowlane, a zwłaszcza art. 29 ust. 1 pkt 2 altanę kwalifikuje w zależności od powierzchni zabudowy jako obiekt wymagający pozwolenia na budowę /o powierzchni zabudowy od 25 m2/, lub jako obiekt wymagający zgłoszenia zamiaru budowy organowi architektoniczno-budowlanemu /o powierzchni zabudowy do 25 m2/, wykluczając tym samym możliwość potraktowania niewielkich altan jako obiekty małej architektury ogrodowej w rozumieniu art. 3 pkt 4 Prawa budowlanego, a więc nie wymagające ani pozwolenia na budowę ani też zgłoszenia. Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela wywiedzione w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku stanowisko, że altana nie może być zakwalifikowana jako obiekt małej architektury w myśl art. 3 pkt 4 lit. b to jest "inny obiekt architektury ogrodowej", lub też jako niewielki "obiekt użytkowy służący rekreacji codziennej" w myśl art. 3 pkt 4 lit. c, przede wszystkim z tej przyczyny, że jednoznacznie art. 29 ust. ust. 1 pkt 2 stanowi, że budowa altan o powierzchni do 25 m2 nie wymaga pozwolenia na budowę, jednakże stosownie do art. 30 ust. 1 pkt 1 budowa altan wymaga zgłoszenia.
Odmienne stanowisko, nawet jeżeli zostało ono wyartykułowane w odpowiedzi na interpelację poselską przez Ministerstwo Infrastruktury, czy też Departament Prawny GUNB nie ma mocy wiążącej prawnie, z tej przyczyny sąd administracyjny, do którego kognicji należy badanie zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, orzeka kierując się wyłącznie treścią aktu normatywnego, zaś w niniejszej sprawie jednoznacznym, w istocie nie wymagającym wykładni, brzmieniem mających zastosowanie przepisów ustawy - Prawo budowlane.
Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku z mocy art. 184 ppsa.