Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 4 lipca 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę E. B. B. i T. B. – S. na uchwałę Rady Miejskiej Konstancina – Jeziornej z dnia 17 października 2005 r. w przedmiocie przyjęcia planu zagospodarowania przestrzennego gruntów terenu Klarysewa Zachodniego, Podskarpia, Skolimowa "C" - I etap.
W ocenie Sądu I instancji skarga w powyższej sprawie wniesiona została przez skarżące przedwcześnie. Stosownie bowiem do art.. 101 § ust 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) – zwanej dalej: u.s.g. – w sprawie wezwania do usunięcia naruszenia prawa stosuje się przepisy o terminach załatwiania spaw w postępowaniu administracyjnym tj. art. 35 § 3 k.p.a.
W związku z tym, że stosowne wezwanie do zmiany uchwały Rady Miejskiej Konstancina – Jeziornej z dnia 17 października 2005 r. wpłynęło do organu w dniu 16 listopada 2005 r. a skargę wniesiono w dniu 5 stycznia 2006 r., uległa ona odrzuceniu z powyższych względów na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. w zw. z art. 101 § 1 i 3 u.s.g.
W skardze kasacyjnej od powyższego postanowienia pełnomocnik skarżących zarzucił naruszenie przepisu art. 53 § 2 p.p.s.a. przez jego błędną wykładnię w zakresie terminu do wniesienia skargi. Przepis ten przewiduje bowiem, że w przypadku braku odpowiedzi na wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa, skargę do sądu należy wnieść w terminie 60 dni od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Redakcja tego przepisu wyłącza ogólne regulacje dotyczące terminu załatwienia sprawy określone w art. 35 k.p.a. Idąc takim tokiem rozumowania skoro wezwanie do usunięcia naruszenia prawa zostało złożone w dniu 16 listopada 2005 r. wobec braku odpowiedzi organu na to wezwanie, termin wniesienia skargi na uchwałę Rady Gminy Konstancina-Jeziornej upływał w dniu 15 stycznia 2006 r. Składając skargę w dniu 5 stycznia skarżące zachowały termin do złożenia skargi, co otwierało drogę do jej merytorycznej oceny.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ podzielił stanowisko Sądu. Powołując się na doktrynę i orzecznictwo, stwierdził, że termin wymieniony w art. 53 § 2 p.p.s.a. nie ma zastosowania w sprawach złożonych na podstawie art. 101 u.s.g.
Naczelny Sad Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna jest uzasadniona.
W orzecznictwie Naczelnego Sadu Administracyjnego (por. postanowienie z 1 lipca 2005 r., sygn. OSK 1634/04, z dnia 20 września 2005, sygn. I OSK 785/05, i z dnia 8 sierpnia 2006, sygn. II OSK 1009/06 – niepubl.) ukształtował się pogląd, iż przepisy art. 53 § 2 p.p.s.a. w związku z art. 101 u.s.g. samodzielnie i odmiennie uregulowały terminy do zaskarżenia do sądu administracyjnego uchwały lub zarządzenia organu samorządowego. W uzasadnieniu wymienionego wyżej postanowienia z dnia 8 sierpnia 2006 r., sygn. II OSK 1009/06, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że "nie można podzielić stanowiska..., że do wezwania do usunięcia naruszenia prawa mają zastosowanie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, a w szczególności załatwienie wezwania wymaga wydania decyzji administracyjnej. Stosownie do przepisu art. 101 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym, w sprawie wezwania do usunięcia naruszenia stosuje się jedynie przepisy o terminach załatwiania spraw w postępowaniu administracyjnym.
Chodzi tu o przepis art. 35 k.p.a. W sprawie podejmowania uchwał lub zarządzeń przez organy gminy oraz wezwań do usunięcia naruszenia prawa, poza przepisami o terminach załatwiania, przepisy k.p.a. nie mają zastosowania".
Jak dalej podnosi się w wyżej cytowanym orzeczeniu: "Wniesienie skargi na uchwałę organu gminy, przez osobę, której interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą, jest dopuszczalne po uprzednim bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia (art. 101 ust.1 ustawy o samorządzie gminnym). O bezskuteczności wezwania można mówić zarówno wtedy, gdy organ nie uwzględnił wezwania (odmówił jego uwzględnienia), jak i wówczas, gdy organ nie zajął w kwestii wezwania do usunięcia naruszenia żadnego stanowiska (milczenie organu). W przypadku wezwania do usunięcia naruszenia uchwałą rady gminy, stanowisko w sprawie wezwania powinna zająć rada gminy, ponieważ tylko rada gminy może zweryfikować uchwałę, której dotyczy wezwanie...Ustawa o samorządzie gminnym nie określa terminu do wniesienia skargi na uchwałę rady gminy. Termin do wniesienia skargi został określony w art. 53 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
To, że przepis art. 102 ustawy o samorządzie gminnym wyłącza stosowanie art. 52 § 3 i 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w sprawach, o których mowa w rozdziale 10 ustawy o samorządzie gminnym, oznacza tylko tyle, że w tych sprawach nie stosuje się wezwania do usunięcia naruszenia prawa, o którym mowa w art. 52 § 3 i 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Uchwała rady gminy nie przestaje być jednak innym aktem, o którym mowa w art. 52 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a wobec tego należy do przypadków, do których odnosi się przepis art. 53 § 2 tego Prawa. Odmienne stanowisko w tej kwestii wyrażone w postanowieniu NSA z dnia 21 czerwca 2006r., sygn. akt II OSK 276/06 nie jest przekonujące".
Kontynuując wywód Naczelny Sąd Administracyjny w stwierdził w przytoczonym orzeczeniu, że "...przepis art. 53 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wprowadza dwa terminy do wniesienia skargi; pierwszy termin dotyczy sytuacji, gdy właściwy organ udzielił odpowiedzi na wezwanie (termin ten wynosi 30 dni i liczy się od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie) oraz drugi termin, który dotyczy sytuacji, gdy organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie (termin ten wynosi 60 dni i liczy się od dnia wniesienia do organu wezwania do usunięcia naruszenia). Analiza tego przepisu prowadzi do wniosku, że po wniesieniu wezwania do usunięcia naruszenia rozpoczyna już bieg drugi z tych terminów, jeżeli jednak przed jego upływem organ doręczy odpowiedź na wezwanie, termin ten staje się bezprzedmiotowy, a rozpoczyna bieg termin trzydziestodniowy liczony od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie.
Jeżeli natomiast organ nie doręczy odpowiedzi na wezwanie przed upływem 60 dni od dnia wniesienia wezwania, to w tym terminie (60 dni od dnia wniesienia wezwania) powinna być wniesiona skarga. Tak rozumiane terminy zaskarżenia, o których mowa w art. 53 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, mają zastosowanie także do wnoszenia skargi na uchwałę rady gminy. Należy przy tym podkreślić, iż skargę wnosi się na uchwałę rady gminy, a nie na odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia lub bezczynność rady gminy w zakresie udzielenia odpowiedzi na wezwanie. Wezwanie ma na celu jedynie umożliwienie radzie gminy załatwienia sprawy bez konieczności wnoszenia skargi do sądu..."
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela stanowisko zaprezentowane w omówionym wyżej postanowieniu.
Odnosząc przedstawione rozważania do rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że skarżący wezwali Radę Miejską w Konstancinie – Jeziornej do sunięcia naruszenia prawa w dniu 16 października 2005 r. i od tej daty biegł sześćdziesięciodniowy termin do wniesienia skargi na to wezwanie, na które organ nie odpowiedział. Termin ten upływał z dniem 15 stycznia 2006 r. i do tego dnia skarżące mogły złożyć skargę. Składając tę skargę w dniu 5 stycznia 2006 r. zachowały one ustawowy termin i winna ona być rozpoznana merytorycznie. Uzasadnia to uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 182 § 1 p.p.s.a..
Wobec żądania skarżących o zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania NSA oddalił ten wniosek. Przepis art. 203 p.p.s.a. nie daje bowiem podstawy do zasądzania kosztów postępowania stronie, która wniosła skargę kasacyjną uwzględnioną przez sąd II instancji od postanowienia odrzucającego skargę (por. postanowienie NSA z dn. 30 września 2005 r., sygn. II OSK 702/05, publ. w ONSA z. 1, poz. 16 z 2006 r.)
Z tych względów orzeczono jak w sentencji.