Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 9 marca 2016 r., sygn. akt II SA/Gl 815/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę J. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...]. Zaskarżoną decyzją organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ż. z dnia [...] maja 2015 r., nr [...], którą nakazano J. K., jako właścicielce pensjonatu zlokalizowanego w S. na działce nr [...], rozbiórkę rozbudowanych bez pozwolenia na budowę części budynku pensjonatu:
- - stołówki dobudowanej do budynku pensjonatu od strony północno-wschodniej;
- - szybu windy dobudowanego do pensjonatu od strony północno-zachodniej.
Skargę kasacyjną od ww. wyroku wniosła J. K., w której zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji bez jego uzasadnienia pod kątem zaistnienia przesłanek z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718), zwanej dalej "p.p.s.a.".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
W pierwszej kolejności wskazania wymaga, że w postępowaniu kasacyjnym, wszczętym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku oddalającego skargę, dopuszczalne jest wstrzymanie wykonania aktu administracyjnego na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. w związku z art. 193 tej ustawy (por. uchwała NSA z 16 kwietnia 2007 r., I GPS 1/07). W związku z treścią art. 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658) w okolicznościach tej sprawy ww. uchwała pozostaje aktualna, ponieważ skarżąca w trakcie postępowania przed Sądem I instancji nie wnioskował o wstrzymanie wykonania aktu administracyjnego.
Zgodnie z treścią art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli w wyniku jego wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wstrzymanie może dotyczyć także wszystkich aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
Wyżej wymieniony przepis, choć przewiduje możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji na wniosek strony, to uzależnia skorzystanie z takiego środka prawnego w sytuacji, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia stronie znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Możliwość udzielenia ochrony tymczasowej została zatem ograniczona od wystąpienia jednej z dwóch przesłanek zawartych w omawianym przepisie. Obowiązkiem strony jest wskazanie we wniosku okoliczności na poparcie spełnienia przynajmniej jednej z tychże przesłanek. Innymi słowy uprawnienie to wiąże się z obowiązkiem uzasadnienia wniosku, poprzez poparcie go stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji (por. postanowienie NSA z 26 listopada 2007 r., II FZ 338-339/07). Argumentacja wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu musi w sposób przekonywujący pokazać konkretne relacje między brakiem wstrzymania zaskarżonej decyzji, a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 21 grudnia 2006 r., I FZ 525/06).
Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z konstrukcji powyższego przepisu wynika, że na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana.
W niniejszej sprawie skarżąca w ogóle nie uzasadniła swojego wniosku, a więc nie wykazała, aby w okolicznościach tej konkretnej sprawy zachodziły przesłanki udzielenia ochrony tymczasowej. Sąd nie może domniemywać, że wykonanie określonego w zaskarżonej decyzji obowiązku wiąże się ze znaczną szkodą i nieodwracalnymi skutkami (por. postanowienia NSA: z 1 sierpnia 2012 r., II OZ 664/12; z 12 lutego 2013 r., II OZ 71/13).
Oceny tej nie zmienia fakt, że proces budowlany jest działalnością, która z zasady może łączyć się z możliwością wystąpienia okoliczności i skutków, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., tym bardziej jeżeli mamy do czynienia z nakazem rozbiórki (por. postanowienia NSA: z 12 marca 2014 r., II OZ 232/13; z 17 września 2013 r., II OZ 746/13; z 8 lutego 2013 r., II OZ 70/13). W okolicznościach niniejszej sprawy, skarżąca nie uzasadniła jednak, że wstrzymanie wykonania decyzji rozbiórkowej jest uzasadnione, a brak uzasadnienia wniosku w okolicznościach tej sprawy, przy uwzględnieniu jej przedmiotu, tj. rozbiórki dobudowanych części do funkcjonującego dotychczas pensjonatu, jest decydujące dla odmowy wstrzymania ww. decyzji. Podkreślenia wymaga, że sąd administracyjny ocenia zaistnienie przesłanek wstrzymania w kontekście okoliczności całej sprawy, a mając na względzie przedmiot decyzji o nakazie rozbiórki nie można z samej istoty tego nakazu wywodzić, że wykonanie takiej decyzji przed wydaniem wyroku przez Sąd Administracyjny może doprowadzić do trudnych do odwrócenia skutków oraz znaczną szkodę.
Po pierwsze, strona nie wykazała, że w wyniku wykonania nakazu rozbiórki nie będzie możliwe odwrócenie skutków przedmiotowego nakazu rozbiórki. Po drugie, nie wskazała jaka konkretnie znaczna szkoda zaistnieje w wyniku wykonania zaskarżonej decyzji przy założeniu, że w przypadku ewentualnego wykonania rozbiórki w wyniku tej decyzji, następnie uznanej za wadliwą przez Sąd, odpowiedzialność odszkodowawczą poniesie organ administracyjny. Dlatego przedmiotowy wniosek nie podlega uwzględnieniu.
Z powyższych względów, na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu.