Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 16 kwietnia 2015 r. sygn. akt II SA/Kr 164/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II WSA w Krakowie z dnia 6 lutego 2015 r. skarżąca spółka została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie 200 zł. Dla dokonania powyższej czynności wyznaczony został siedmiodniowy termin liczony od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Sąd I instancji podkreślił następnie, że jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, przesyłka zawierająca niniejsze wezwanie została skutecznie doręczona stronie skarżącej, która odebrała ją w dniu 4 marca 2015 r. Mimo upływu zakreślonego terminu do dokonania czynności procesowej skarżąca spółka nie uiściła wpisu sądowego od skargi.
W tym stanie rzeczy, wobec nieopłacenia skargi, Sąd na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 1270 ze zm.)- dalej P.p.s.a., postanowił o odrzuceniu skargi.
Od powyższego postanowienia skargę kasacyjną wniosła [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła:
- 1. Na podstawie art. 174 pkt 2) P.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. w zw. z art. 220 § 3 P.p.s.a. poprzez odrzucenie skargi z uwagi na niedokonanie przez spółkę w wyznaczonym terminie uiszczenia wpisu od skargi, w sytuacji gdy:
- - spółka nie dokonała w terminie czynności w przedmiocie uiszczenia wpisu od skargi bez swojej winy, co uprawdopodobniła we wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego;
- - niedokonanie przedmiotowej czynności miało miejsce ze względu na zdarzenie losowe- zaginięcie przesyłki sądowej, które nastąpiło bez winy spółki i pomimo zachowania należytej staranności;
- - Sąd I instancji nie wziął pod uwagę, że spółka nie jest profesjonalną kancelarią prawniczą, a jedynie firmą deweloperską, która w normalnym toku swojej działalności zazwyczaj nie prowadzi korespondencji sądowej i nie spodziewała się otrzymania wezwania do uzupełnienia braków formalnych, przy czym spółka nie korzystała z usług profesjonalnego pełnomocnika
- - w momencie, kiedy spółka zorientowała się w sytuacji wynikłej z powodu zaginięcia przesyłki sądowej, natychmiast podjęła stosowne czynności zmierzające do naprawy zaistniałej sytuacji (tj. uiściła stosowny wpis od skargi i złożyła wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej w przedmiocie uiszczenia w/w wpisu)
- - spółka wniosła prawidłowy formalnie wniosek o przywrócenie terminu, który jest przedmiotem kontroli sądowej, niezakończonej jak dotychczas wydaniem ostatecznego postanowienia kończącego sprawę;
W/w okoliczności mogły mieć, zdaniem skarżącej, wpływ na wynik sprawy, ponieważ doprowadziły Sąd I instancji do odrzucenia skargi pomimo braku winy spółki w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu od skargi i podjęciu przez nią natychmiastowej reakcji po zorientowaniu się w zaistniałej w przedmiotowej sprawie sytuacji.
2. Na podstawie art. 174 pkt 1) P.p.s.a. naruszenie prawa materialnego, tj. naruszenie art. 45 ust. 1 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 r. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na jego niezastosowaniu, pomimo iż Sąd I instancji w okolicznościach zaistniałych w przedmiotowej sprawie powinien był rozpoznać skargę- a tym samym zapewnić skarżącej kasacyjnie prawo do rozpoznania skargi na odmowę wznowienia postępowania, w którym skarżąca została pozbawiona możliwości udziału bez swojej winy, w szczególności, że organ przesądził już w pierwszym niemerytorycznym etapie o braku praw skarżącej, czym uzasadnił postanowienie o odmowie wznowienia postępowania, co- wobec swoistego charakteru podstawy z art. 145 § 1 pkt 4) k.p.a. – oczywiście nieprawidłowe.
Wskazując na powyższe, spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji oraz na podstawie art. 182 § 2 P.p.s.a. o rozpoznanie sprawy na rozprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Na wstępie należy podkreślić, że środek zaskarżenia od orzeczenia wydanego na skutek uchybienia przez stronę terminowi do dokonania czynności procesowej z zasady oparty jest na założeniu, że do uchybienia nie doszło, a Sąd zajął w tej kwestii błędne stanowisko. Tymczasem strona skarżąca, wnosząc skargę kasacyjną od postanowienia o odrzuceniu skargi z powodu nieuiszczenia w terminie wpisu sądowego, podnosi argumenty analogiczne do tych, które przedstawiła w zażaleniu na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej w przedmiocie uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Skarżąca zmierza tym samym do wykazania, że do uchybienia terminowi doszło, jednakże nastąpiło to bez winy strony i wskazuje na przyczyny usprawiedliwiające to uchybienie. Cel wniesionego przez stronę środka zaskarżenia i argumenty przedstawione na jego poparcie wykluczają się zatem wzajemnie. Wymaga również podkreślenia, że na tych samych okolicznościach nie można opierać dwóch środków odwoławczych zmierzających do wywołania przeciwstawnych skutków prawnych.
Nie jest bowiem możliwe- ze względu na wewnętrzną sprzeczność postaw- przyjęcie tej samej argumentacji w zażaleniu na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu i w skardze kasacyjnej od postanowienia o odrzuceniu skargi z powodu uchybienia terminowi.
Przedmiotem kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w niniejszym postępowaniu kasacyjnym jest postanowienie Sądu Wojewódzkiego w przedmiocie odrzucenia skargi. W postanowieniu tym Sąd prawidłowo uznał, że spółka nie uiściła wpisu od skargi w wyznaczonym terminie. Tymczasem podniesione w skardze kasacyjnej argumenty de facto zmierzają do podważenia prawidłowości wydanego przez Sąd Wojewódzki postanowienia z dnia 6 maja 2015 r. o odmowie przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej w przedmiocie uiszczenia wpisu sądowego od skargi, które stało się prawomocne na skutek oddalenia przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 21 sierpnia 2015 r. sygn. akt II OZ 807/15 wniesionego przez [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. zażalenia. Naczelny Sąd Administracyjny, będąc zatem związany prawomocnym postanowieniem w tym przedmiocie, nie może podważać prawidłowości ustaleń dokonywanych w tym zakresie przez sądy obu instancji.
Również zarzut naruszenia art. 45 ust. 1 Konstytucji RP nie zasługuje na uwzględnienie. W niniejszej sprawie to właśnie zaniechanie samej strony w postaci nieuiszczenia wpisu od skargi w wyznaczonym terminie i pomimo sądowego wezwania w tym przedmiocie, jest przyczyną niekorzystnego dla niej rozstrzygnięcia. Przewodniczący Wydziału w Sądzie I instancji, wzywając stronę do uiszczenia przedmiotowego wpisu, wskazał na rodzaj braku, podlegający usunięciu, ale także na termin dokonania tej czynności oraz określił skutki niewykonania wezwania. Skorzystanie z prawa do sądu i doprowadzenie do merytorycznego rozpoznania sprawy, wymaga od strony przestrzegania przepisów dotyczących wymogów formalnych skargi oraz wykonywania w terminie wezwań sądu do usunięcia braków (postanowienie NSA: z dnia 16 września 2009 r., II OSK 1335/09, z dnia 13 maja 2011 r., II OSK 856/11 i z dnia 29 lipca 2011 r., I OSK 1291/11). Powyższe należy odnieść także do wezwania w przedmiocie uiszczenia wpisu sądowego.
W niniejszej sprawie Sąd nie znalazł również podstaw do rozpoznania sprawy na rozprawie.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej na podstawie art. 184 P.p.s.a.