Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 16 czerwca 2020 r., sygn. akt II SA/Bk 93/20, oddalił skargę M.. na decyzję Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 grudnia 2019 r., nr WOP.7721.149.2019.ASN, w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego.
Powyższą decyzją Podlaski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (WINB), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm., zwana dalej: "k.p.a."), utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku z dnia 14 października 2019 r., znak: WOP.5160.16.2018.RS, wydaną w oparciu o art. 48 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2019 r. poz. 1186, zwana dalej: "Pr.bud."), nakazującą M. G. rozbiórkę drewnianej wiaty na planie koła o powierzchni zabudowy ok. 258 m2, znajdującej się obecnie na działce nr [...] (pierwotnie nr [...]) w obrębie [...], gm. [...].
Skargę kasacyjną od ww. wyroku złożył M. G., wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Zaskarżonemu orzeczeniu skarżący kasacyjnie zarzucił:
- 1) na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., zwana dalej: "p.p.s.a.") naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 133 § 1 p.p.s.a., polegające na "nieorzekaniu w pełnym zakresie na podstawie akt sprawy";
- 2) na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego, tj. art. 29 ust. 1 pkt 2c Pr.bud., przez niewłaściwe zastosowanie.
W uzasadnieniu środka zaskarżenia skarżący wskazał, że Sąd I instancji opisując "wiatę" podał jej powierzchnię na 258 m2, podczas kiedy skarżący zawsze twierdził, że tak naprawdę istnieją 3 osobne wiaty o powierzchni po 46 m2 każda, tj. łącznie - jeżeli je sumować, mimo że nie ma to znaczenia w sprawie - zajmują one jedynie 138 m2. W ocenie skarżącego kasacyjnie, jeżeli Sąd I instancji nie ustalił - lub ustalił wadliwie - kluczową część normy prawnej art. 29 ust. 1 pkt 2c Pr.bud., to "dopuści się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy", wobec czego ziściła się przedmiotowa przesłanka do złożenia skargi kasacyjnej. Wnoszący skargę kasacyjną stwierdził, że popiera wszystkie swoje twierdzenia i argumenty "dane przed organami administracji" i Sądem I instancji, dowodzące niezbicie, że pobudował 3 oddzielne wiaty o powierzchni mniejszej niż 50 m2 każda, a nie jedną dużą wiatę o powierzchni 258 m2. Skarżący podkreślił, że dokładnie zbadał Prawo budowlane i wszystkie jego zawiłości przed wzniesieniem 3 odrębnych wiat, tak je planując aby nie dać szansy organom władzy na ich "zakwestionowanie".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli w sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 powołanej ustawy, a taka sytuacja ma miejsce w przedmiotowej sprawie, to Sąd rozpoznający sprawę związany jest granicami kasacji.
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów postępowania tj. art. 133 § 1 p.p.s.a., polegającym na "nieorzekaniu w pełnym zakresie na podstawie akt sprawy", to nie może on być uwzględniony. W jego uzasadnieniu, jak wyżej powiedziano, autor skargi kasacyjnej kwestionuje w istocie ustalenia organów i Sądu I instancji, co do ilości obiektów budowlanych (wiat) pobudowanych na nieruchomości. Zauważyć należy, że powołany art. 133 § 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, że sąd przy ocenie legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia bierze pod uwagę okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw jego wydania. Naruszenie określonej w art. 133 § 1 p.p.s.a. zasady orzekania na podstawie akt sprawy mogłoby stanowić skuteczną podstawę kasacyjną, np. w sytuacji oddalenia skargi mimo niekompletnych akt sprawy, pominięcia istotnej części tych akt, czy oparcia orzeczenia na własnych ustaleniach sądu, tzn. dowodach lub faktach nieznajdujących odzwierciedlenia w aktach sprawy.
Należy odróżnić poddanie sądowej kontroli działalności administracji publicznej na podstawie innego materiału niż akta sprawy, od wydania wyroku na podstawie akt sprawy, z przyjęciem odmiennej oceny materiału dowodowego zawartego w tych aktach. Przepis art. 133 § 1 p.p.s.a. nie może służyć kwestionowaniu ustaleń i oceny przyjętego w sprawie stanu faktycznego. Nie służy on również zwalczaniu wniosków, jakie zostały wyprowadzone przez sąd z materiału dowodowego sprawy (por. wyroki NSA: z 29 czerwca 2021 r., II GSK 1158/18, z 2 czerwca 2022 r., III OSK 5337/21 oraz z 5 października 2022 r. I OSK 62/21; http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Okoliczność, że ocena materiału dowodowego przedstawiona przez Sąd I instancji nie odpowiada oczekiwaniom skarżącego kasacyjnie, nie daje podstawy do uwzględnienia zarzutu naruszenia ww. przepisu. Niezależnie od powyższego, zauważyć należy, że wywody zawarte w skardze kasacyjne co do ilości wiat nie odpowiadają stanowi faktycznemu prawidłowo ustalonemu w sprawie.
Uwzględniając zatem, że stan faktyczny przyjęty za podstawę orzekania nie został w skardze kasacyjnej skutecznie zakwestionowany (nie sformułowano zarzutów naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) za nietrafny również należało uznać zarzut naruszenia art. 29 ust. 1 pkt 2c Pr.bud. Wskazany przepis zwalnia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, budowę wiat o powierzchni zabudowy do 50 m², sytuowanych na działce, na której znajduje się budynek mieszkalny lub przeznaczonej pod budownictwo mieszkaniowe, przy czym łączna liczba tych wiat na działce nie może przekraczać dwóch na każde 1000 m² powierzchni działki. Skoro organy nadzoru budowlanego prowadzące przedmiotowe postępowanie ustaliły, że skarżący kasacyjnie zrealizował na działce nr [...] (pierwotnie nr [...]) w obrębie [...], gm. [...] jedną wiatę na planie koła, o powierzchni zabudowy ok. 258 m2, to nie sposób uznać, aby obiekt tego typu zwolniony był na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 2c powołanej ustawy, z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę.
Dokumentacja zdjęciowa utrwalona w aktach sprawy wskazuje jednoznacznie, że przedmiotem postępowania jest jeden obiekt budowlany. Skoro skarżący kasacyjnie takiego pozwolenia nie posiadał, organy zasadnie wszczęły procedurę legalizacyjną. Na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Pr.bud. organ I instancji nałożył na inwestora postanowieniem z dnia 25 czerwca 2018 r. określone obowiązki, zakreślając termin ich wykonania. Powyższe rozstrzygnięcie zostało utrzymane w mocy przez organ II instancji, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wyrokiem z dnia 15 listopada 2018 r., sygn. akt II SA/Bk 638/18, oddalił skargę inwestora. Skarga kasacyjna inwestora została oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lutego 2023 r., sygn. akt II OSK 491/20, co znane jest składowi orzekającemu w niniejszej sprawie z urzędu. W świetle przytoczonych ustaleń, organy nadzoru budowlanego stosownie do treści art. 48 ust. 1 w zw. z art. 48 ust. 4 Pr.bud. prawidłowo orzekły o nakazie rozbiórki pobudowanej wiaty.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej.