Uzasadnienie
Uzasadnienie.
Wyrokiem z dnia 23 marca 2023 r., sygn. akt II SA/Kr 125/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę N. G. i P. G. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie, dalej: "MWINB", z dnia 29 listopada 2022 r. nr 493/2022, znak: WOB.7721.41.2019.NOGI, w przedmiocie nakazu rozbiórki.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wnieśli skarżący. Wyrok zaskarżyli w całości. Zarzucili:
- I. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 86 K.p.a., poprzez błędne uznanie, że zaskarżona decyzja nie została wydana z naruszeniem ww. przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. błędne przyjęcie, że organ podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy oraz zebrał cały materiał dowodowy w sposób wyczerpujący, i w konsekwencji przyjęcie, że skarżący obowiązani są dokonać rozbiórki obiektu budowlanego pełniącego funkcję pawilonu handlowego o wym. 18.06 m x 4.05 m i konstrukcji drewnianej, zlokalizowanego na działce nr [...], obr. [...] w Z. - wybudowanego bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, w sytuacji gdy obiekt o tych rozmiarach nie istnieje;
- II. naruszenie art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia faktycznego i prawnego w zaskarżonego wyroku w sposób uniemożliwiający odtworzenie procesu decyzyjnego i merytoryczne odniesienie się do zapadłego rozstrzygnięcia w części dotyczącej kwalifikacji rozmiaru i charakteru obiektu będącego mającego być przedmiotem rozbiórki;
- III. naruszenie art. 28 K.p.a. poprzez błędne ustalenie kręgu stron postępowania poprzez uznanie jako stronę postępowania Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Krakowie, w sytuacji w której ewentualnie stroną tego postępowania winno być Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie.
Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz decyzji poprzedzających zaskarżony wyrok i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa adwokackiego wg norm prawem przepisanych. Ponadto skarżący wnieśli o rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Przepis art. 193 zdanie drugie P.p.s.a. wyłącza odpowiednie stosowanie do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wymogów dotyczących koniecznych elementów uzasadnienia wyroku, które przewidziano w art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zdanie pierwsze P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia więc w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organy administracji i Sąd pierwszej instancji.
W myśl art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. Nie zachodzą okoliczności skutkujące nieważnością postępowania, określone w art. 183 § 2 pkt 1 – 6 P.p.s.a., należy zatem ograniczyć się do zagadnień wynikających z zarzutów wyartykułowanych w podstawach skargi kasacyjnej.
Nie jest skuteczny zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia faktycznego i prawnego w zaskarżonego wyroku w sposób uniemożliwiający odtworzenie procesu decyzyjnego i merytoryczne odniesienie się do zapadłego rozstrzygnięcia w części dotyczącej kwalifikacji rozmiaru i charakteru obiektu będącego mającego być przedmiotem rozbiórki.
Sąd pierwszej instancji przedstawił obszerną analizę ustalenia dokonanego przez organ odwoławczy w zakresie związania z gruntem obiektu pełniącego funkcję pawilonu handlowego. Zaaprobował ustalenie organu odwoławczego, według którego, obiekt ten jest trwale związany z gruntem za pomocą punktowych betonowych fundamentów. To, zdaniem Sądu pierwszej instancji przesądza, że nie może być traktowany (jak oceniał to organ I instancji) jako obiekt tymczasowy. Przywołał stanowisko wyrażone w wyroku NSA z dnia 3 lutego 2017 r., sygn. akt II OSK 1261/15 1, zgodnie z którym, dla przyjęcia trwałego związania z gruntem nie ma znaczenia okoliczność posiadania przez obiekt fundamentów, czy też wielkość zagłębienia w gruncie. Trwale związane z gruntem są również budowle posadowione na powierzchni gruntu, jednak w sposób uniemożliwiający ich przemieszczanie. Cecha "trwałego związania z gruntem" sprowadza się do posadowienia obiektu na tyle trwale, by zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym, mogącym go zniszczyć lub spowodować przesunięcie czy przemieszczenie w inne miejsce. O trwałym związaniu obiektu budowlanego z gruntem przesądzają przede wszystkim jego cechy konstrukcyjne, wskazujące, że nie jest on przeznaczony do przenoszenia.
Sąd pierwszej instancji w pełni poparł przytoczone stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego.
W rezultacie Sąd pierwszej instancji uznał za trafne stanowisko organu odwoławczego kwalifikujące sporny obiekt jako budynek.
Organ odwoławczy uznał także, że pawilon, z uwagi na trwałe związanie z gruntem, wydzielenie z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych i dachu, jest budynkiem. Ocena ta spowodowała wydanie przez MWINB decyzji reformatoryjnej. Nakazem objęto budynek, a nie obiekt tymczasowy.
Jednocześnie jak podniesiono w skardze i w skardze kasacyjnej, organ odwoławczy, w innym miejscu uzasadnienia decyzji, określił pawilon jako obiekt tymczasowy. Było to jednorazowe stwierdzenie, zawarte w szerszym wywodzie wykazującym sprzeczność lokalizacji obiektu z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "SKOCZNIA", przyjętego uchwałą nr LI/678/2014, Rady Miasta Zakopane z dnia 27 lutego 2014 r.
Biorąc pod uwagę treść rozstrzygnięcia zawartego w decyzji oraz całość uzasadnienia, należy uznać, że to jednorazowe użycie określenia "obiekt tymczasowy" stanowiło uchybienie niemające istotnego wpływu na wynik sprawy.
Jednocześnie należy podkreślić, że uchybienie to nie zostało powtórzone w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku zawierającym rozważania własne Sądu pierwszej instancji. Zostało jedynie przytoczone w części historycznej uzasadnienia, stanowiącej odzwierciedlenie przebiegu postępowania administracyjnego.
W związku z tym zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia, w zakresie kwalifikacji obiektu, w sposób uniemożliwiający odtworzenie procesu decyzyjnego i merytoryczne odniesienie się nie jest zasadny.
O naruszeniu art. 141 § 4 P.p.s.a. nie świadczy także brak odniesienia się do zarzutu skargi, według którego, organ odwoławczy, nakazał rozbiórkę obiektu budowlanego pełniącego funkcję pawilonu handlowego o wymiarach 18,06 m x 4,05 m, pomimo że obiekt o w/w rozmiarach nie znajduje się na przedmiotowej działce. Zdaniem skarżących bowiem "organ dysponuje wiedzą co do zmiany tych rozmiarów i pomimo możliwości prawnych i faktycznych nie dokonuje korekty stanu faktycznego w tym zakresie".
Odnotować zatem trzeba, że wymiary obiektu (18,06 m x 4,05 m) zostały podane w protokole kontroli z dnia 2 sierpnia 2018 r. Następnie dokładnie te wymiary zostały wskazane w sentencji i uzasadnieniu decyzji PINB z dnia 27 grudnia 2018 r. Wymiary te nie zostały zakwestionowane w odwołaniu złożonym przez pełnomocnika skarżących (reprezentującego skarżących również w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym oraz w postępowaniu kasacyjnym).
W trakcie postępowania odwoławczego, na zlecenie organu odwoławczego pracownicy PINB w Zakopanem przeprowadzili oględziny obiektu w dniu 19 sierpnia 2020 r. Spisano protokół do którego załączono szkic na podkładzie geodezyjnym. Z dokumentacji fotograficznej oraz szkicu na podkładzie geodezyjnym nie wynika aby rozmiary budynku zmieniły się w stosunku do wymiarów ustalonych w trakcie kontroli w dniu 2 sierpnia 2018 r.
Ponadto, w sentencji decyzji MWINB nakazano rozbiórkę budynku o wymiarach takich, jak podał organ pierwszej instancji. Jak już wyżej wskazano, wydanie decyzji o charakterze refomatoryjnym było efektem kwalifikacji obiektu jako budynku, a nie jako obiektu tymczasowego. Wymiary budynku nie miały istotnego znaczenia dla zmiany kwalifikacji budynku. Nie były także przedmiotem kontrowersji w trakcie postępowania administracyjnego.
Podkreślić warto, że kwestionując prawidłowość ustalonych przez organy i Sąd pierwszej instancji rozmiarów obiektu handlowego, skarżący nie podali jakie wymiary ten budynek, ich zdaniem, rzeczywiście posiada.
Niezależnie od tego stwierdzić należy, że istotne okoliczności, pozwalające na identyfikację budynku zostały w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji wskazane. Nie ma także podstaw do przyjęcia, że stanowisko Sądu pierwszej instancji w tym zakresie nie poddaje się kontroli instancyjnej.
W konsekwencji nie jest także zasadny zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 86 K.p.a., poprzez błędne uznanie, że zaskarżona decyzja nie została wydana z naruszeniem ww. przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. błędne przyjęcie, że organ podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy oraz zebrał cały materiał dowodowy w sposób wyczerpujący, i w konsekwencji przyjęcie, że skarżący obowiązani są dokonać rozbiórki obiektu budowlanego pełniącego funkcję pawilonu handlowego o wym. 18.06 m x 4.05 m i konstrukcji drewnianej, zlokalizowanego na działce nr [...] obr. [...] w Z. - wybudowanego bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, w sytuacji gdy obiekt o tych rozmiarach nie istnieje.
Na uwzględnienie nie zasługuje zarzut naruszenie art. 28 K.p.a. poprzez błędne ustalenie kręgu stron postępowania poprzez uznanie jako stronę postępowania Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie, dalej także: "RZGW", w sytuacji w której ewentualnie stroną tego postępowania winno być Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie.
Regionalne zarządy gospodarki wodne są jednostkami organizacyjnymi wchodzącymi w skład Wód Polskich (art. 239 ust. 3 Prawa wodnego). To, że zaskarżona decyzja została doręczona Regionalnemu Zarządowi Gospodarki Wodnej w Krakowie nie oznacza, że doszło do błędnego ustalenia stron postępowania. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy odnotował przesłanie do akt pisma Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 30 maja 2022 r. Nie traktował zatem RZGW jako strony. Decyzja została zaś doręczona Regionalnemu Zarządowi Gospodarki Wodnej w Krakowie jako terenowej jednostce organizacyjnej Wód Polskich (§ 2 ust. 3 Załącznika STATUT PAŃSTWOWEGO GOSPODARSTWA WODNEGO WODY POLSKIE do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 28 grudnia 2017 r. w sprawie nadania statutu Państwowemu Gospodarstwu Wodnemu Wody Polskie (Dz. U. z 2017 r. poz. 2506).
Niezależnie od tego, konieczne jest spostrzeżenie, że na naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b P.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. może skutecznie powołać się tylko zainteresowana strona. Natomiast podanie w rozdzielniku decyzji, jako strony, terenowej jednostki organizacyjnej Wód Polskich, nie stanowiło naruszenia przepisów postępowania mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.