Prosto w prawo Skróty klawiszowe⌘KCtrl KPrzejdź do przepisu, ustawy albo sygnatury/Pole pytania albo wyszukiwania na stronie← →Poprzedni i następny artykuł albo strona listyCKopiuj przypis; z zaznaczonym tekstem cytat z przypisemLKopiuj linkFUkryj albo pokaż spis treści ustawyEscZamknij panel, menu albo okno?Lista skrótów Dla profesjonalistyPro
Spis treści, przepisy i wyszukiwarka

Powołane przepisy 1

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 17 października 2018 r., sygn. akt II OSK 2627/16

prawomocnyRozstrzygnięcie: za organemTekst u wydawcy: CBOSA

Metryka

Sąd
Dnia 17 października 2018 roku Naczelny Sąd Administracyjny
Skład
sędzia NSA Roman Hauser przewodniczący
sędzia NSA Jerzy Siegień
sędzia del. WSA Małgorzata Jarecka sprawozdawca
starszy inspektor sądowy Anna Połoczańska protokolant
Rozpoznanie
w dniu 17 października 2018 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M.K.
Od orzeczenia
od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 6 lipca 2016 r. sygn. akt III SA/Łd 39/16
Sprawa
w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania

Sentencja

  1. oddala skargę kasacyjną

Uzasadnienie

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 6 lipca 2016 r., sygn. III SA/Łd 39/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę M. K. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania.

Wyrok ten został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r., działając na podstawie art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (t.j. Dz. U. z 2015, poz. 388) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania M. K. od decyzji Wójta Gminy A. z dnia [...] października 2015 r. nr [...], orzekającej o wymeldowaniu M. K. (dalej: skarżąca) z pobytu stałego w posesji nr [...], Wojewoda Łódzki utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu Wojewoda wskazał, że dobrowolne opuszczenie lokalu o którym mowa w art. 35 ustawy o ewidencji ludności obejmuje przypadek opuszczenia lokalu na skutek wykonania orzeczonej eksmisji, czy to w sposób dobrowolny, czy też na skutek czynności komorniczych. Orzeczenie eksmisji oznacza bowiem prawny nakaz opuszczenia lokalu i opróżnienia go z rzeczy z chwilą uprawomocnienia się wyroku. W ocenie Wojewody, zarówno uprawnienie do nieruchomości nr [...], jak również prawo przebywania w tejże posesji skarżąca utraciła na mocy postanowienia Sądu Rejonowego dla Łodzi Widzewa w Łodzi z dnia 3 lipca 2014 r. sygn. II 1 Co 1215/13, który przysądził na rzecz J. G. prawo własności przedmiotowej nieruchomości i jednocześnie nakazał skarżącej wydanie jej nabywcy. Postanowienie z [...] lipca 2014 r. zostało wykonane poprzez opróżnienie spornej nieruchomości z należących do skarżącej rzeczy, co wynika z protokołu sporządzonego przez komornika sądowego.

Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy uznał, iż wobec skarżącej spełniona została przesłanka opuszczenia lokalu poprzez wyegzekwowanie przez komornika w imieniu nowego właściciela postanowienia sądu. Organ odwoławczy wskazał, iż M.K. w dniu 22 kwietnia 2015 r. trwale opuściła posesję i nie ma realnych możliwości powrotu do jej miejsca zameldowania.

W uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę M. K. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi stwierdził, że Wojewoda Łódzki wydając zaskarżoną decyzję nie naruszył przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Podkreślając, że stanowiący podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności brzmi analogicznie, jak przepis art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2001r. Nr 87 poz. 960 ze zm.), która obowiązywała przed wejściem w życie wskazanej wyżej ustawy, czyli przed 1 marca 2015 r., Sąd za zasadne uznał odwołanie się do orzecznictwa dotyczącego poprzednio obowiązującej ustawy jako nadal aktualnego.

Sąd I instancji wskazał, że wyrok eksmisyjny zazwyczaj związany jest z brakiem dobrowolności opuszczenia lokalu i w takim wypadku nieistotne jest badanie woli czy zamiaru osoby opuszczającej lokal, skoro osoba ta nie ma uprawnień do przebywania w lokalu i na skutek wykonania prawomocnego orzeczenia sądu w nim nie przebywa. Ustawowa przesłanka wymeldowania polegająca na opuszczeniu miejsca pobytu stałego jest spełniona także w przypadku przymusowego opuszczenia lokalu, jeżeli ten przymus wynikał ze zgodnego z prawem, władczego działania organów państwa, w związku z wykonaniem w drodze egzekucji wyroku nakazującego eksmisję z lokalu (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 23 marca 2010r., II OSK 579/09, z dnia 18 stycznia 2011 r., II OSK 46/10; z dnia 20 maja 2011r., II OSK 915/10,; z dnia 29 lutego 2012r., II OSK 2387/10). W sprawach, w których przeprowadzona była egzekucja komornicza, wykonanie eksmisji jest równoznaczne z ustaniem pobytu strony w spornym lokalu (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 października 2007 r., II OSK 519/07).

Z tego względu opuszczenie przez skarżącą lokalu w trybie eksmisji przeprowadzonej na podstawie prawomocnego postanowienia o przysądzeniu własności Sąd uznał za wystarczające dla przyjęcia, iż nastąpiło ustanie pobytu skarżącej w tym lokalu, co z kolei stanowiło wystarczającą przesłankę do orzeczenia o jej wymeldowaniu. Sąd zaaprobował poprawność ustaleń organów, że w dniu 22 kwietnia 2015 r. postanowienie z 3 lipca 2014 r. zostało wykonane poprzez opróżnienie spornej nieruchomości z rzeczy należących do skarżącej. Konkludując Sąd podzielił stanowisko organów, że względem M.K. spełniona została przesłanka opuszczenia lokalu, poprzez wyegzekwowanie przez komornika w imieniu nowego właściciela postanowienia sądu z dnia [...] lipca 2014 r.

Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących naruszenia art. 7, 77 § 1 oraz art. 76 § 1 i 76a § 1 i 2 k.p.a. poprzez zaniechanie pozyskania oryginału lub poświadczonego za zgodność z oryginałem przez uprawniony podmiot odpisu protokołu sporządzonego przez komornika sądowego z dnia 22 kwietnia 2015 r. oraz postanowienia Sądu Rejonowego dla Łodzi-Widzewa w Łodzi II Wydział Cywilny z dnia [...] lipca 2015 r., a także odpisu z księgi wieczystej nr [...]w sytuacji, gdy w aktach sprawy znajdują się wyłącznie kserokopie tych dokumentów bądź też ich kopie poświadczone za zgodność z oryginałem, Sąd zaznaczył, że w aktach administracyjnych znajdują się dwie kserokopie postanowienia Sądu Rejonowego dla Łodzi Widzewa w Łodzi z 3 lipca 2014r. (k.5 i 6) przy czym zgodność z oryginałem pierwszej kserokopii poświadczył komornik sądowy M. K. (k. 5), zaś na drugiej kserokopii brak jest potwierdzenia za zgodność z oryginałem (k.6).

W aktach administracyjnych znajduje się także kserokopia protokołu komornika z 22 kwietnia 2015 r. poświadczona za zgodność z oryginałem przez Urząd Gminy w A. (k. 1 – 3) oraz kserokopia odpisu zaświadczenia z księgi wieczystej [...] na której brak jest potwierdzenia za zgodność z oryginałem (k.9). Sąd zauważył jednak, że treść żadnego z wymienionych powyżej dokumentów przez skarżącą nie jest kwestionowana. Okoliczność, że kwestionowane przez stronę dokumenty nie zostały potwierdzone za zgodność z oryginałem przez podmioty wskazane w art.76a § 2 k.p.a. (tzn. np. notariusza, adwokata czy radcę prawnego) nie dyskwalifikuje ich jako dowodów w sprawie.

Sąd stwierdził ponadto, że w świetle wyjaśnień J. G. złożonych na rozprawie w dniu 6 lipca 2016 r., w czasie egzekucji komorniczej komornik sporządzał protokół przez kalkę i po zakończeniu czynności przekazał mu kopię protokołu. J. G.składając wniosek o wymeldowanie w organie administracji okazał otrzymany oryginał kopii protokołu z 22 kwietnia 2015r. wraz z oryginałem odpisu postanowienia z dnia [...] lipca 2014r. oraz oryginał wypisu z księgi wieczystej. Pracownik Urzędu Gminy w A. sporządził kserokopie tych dokumentów i załączył je do akt administracyjnych. Na rozprawie w dniu 6 lipca 2016r. J.G. okazał Sądowi oryginał kopii protokołu z 22 kwietnia 2015r. oraz oryginał odpisu postanowienia z 3 lipca 2014r. Sporządzono kserokopie tych dokumentów i załączono je do akt sądowych (k.121-123 i 124).

Sąd podał, że dokumenty te są identyczne z załączonymi do akt administracyjnych. Okoliczność, że w aktach administracyjnych znajdują się kserokopie tych dokumentów nie potwierdzone przez podmioty wymienione w art.76a § 2 k.p.a., w ocenie Sądu, nie ma więc żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art.10 § 1 k.p.a. poprzez uniemożliwienie skarżącej przez organ odwoławczy wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów Sąd I instancji stwierdził, że skarżąca nie wykazała, aby naruszenie art.10 § 1 k.p.a. miało istotny wpływ na wynik sprawy.

W skardze kasacyjnej wniesionej przez M.K.skarżąca wyrok Sądu I instancji zaskarżyła w zakresie, w jakim Sąd I instancji oddalił jej skargę, podnosząc zarzuty naruszenia:

  1. 1. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy:
  2. a) naruszenie art. 106 § 3 i 106 § 5 p.p.s.a. w zw. z art. 244 k.p.c. oraz art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez uwzględnienie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi przy wydawaniu zaskarżonego wyroku treści dokumentów okazanych przez uczestnika postępowania na rozprawie w dniu 6 lipca 2016 r., w sytuacji, gdy w aktach sprawy administracyjnej, na podstawie których wydano zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji znajdują się wyłącznie kserokopie protokołu sporządzonego przez Komornika Sądowego z dnia 22 kwietnia 2015 r. oraz postanowienia Sądu Rejonowego dla Łodzi-Widzewa w Łodzi II Wydział Cywilny z dnia [...]lipca 2014 r. (sygn. akt II 1 Co 1215/13), niepoświadczone za zgodność z oryginałem lub poświadczone przez osobę do tego nieuprawnioną, natomiast zgodnie z treścią powołanych przepisów sąd administracyjny może przeprowadzić tylko dowody uzupełniające z dokumentów, stosując odpowiednio przepisy k.p.c., a zatem wyłączona jest możliwość dokonywania dowodu z okazania ("oględzin"), co miało miejsce na rozprawie w dniu 6 lipca 2016 r., zatem mając na względzie ustalenie Sądu, iż faktem jest, że wyżej wskazane kserokopie nie zostały potwierdzone za zgodność z oryginałem przez podmioty do tego uprawnione (strona 10 uzasadnienia zaskarżonego wyroku) i nie mogą stanowić dowodu w rozumieniu k.p.a., to kserokopie te nie mogły stanowić podstawy do wydania zaskarżonego wyroku, co miało wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia, gdyż w ocenie Sądu dowody te stanowiły podstawę do uznania, iż w niniejszej sprawie nie zachodzi konieczność badania aspektu dobrowolności opuszczenia lokalu przez Skarżącą, jako przesłanki wydania decyzji o wymeldowaniu;
  3. b) art. 106 § 3 w zw. z art. 106 § 5 p.p.s.a. i art. 236 k.p.c. i art. 162 p.p.s.a. poprzez uwzględnienie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi przy wydawaniu zaskarżonego wyroku treści dokumentów okazanych przez uczestnika postępowania J.G. na rozprawie w dniu 6 lipca 2016 r., w sytuacji w której Sąd nie wydał żadnego postanowienia w zakresie dopuszczenia dowodu i jego przeprowadzenia oraz nie zakreślił okoliczności na które ten dowód jest przeprowadzany, w sytuacji w której brak przeprowadzenia dowodu skutkuje niemożliwością uwzględnienia danej okoliczności przy wydawaniu rozstrzygnięcia w sprawie, przy czym skarżąca podtrzymuje stanowisko, iż dowód z okazania ("oględzin") nie może być przeprowadzony przez Sąd Administracyjny na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a.;
  4. c) art. 3 § 1 p.p.s.a. i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez niezasadne oddalenie skargi i zaakceptowanie w ten sposób naruszenia przez organ administracyjny przepisów art. 7 k.p.a., 77 § 1 k.p.a. oraz art. 76 § 1 k.p.a. i 76a § 1 i 2 k.p.a., polegające na niewyczerpującym zebraniu i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i niepodjęciu przez organ II-instancji wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w tym:
  5. - zaniechanie zgromadzenia w ramach toczącego się postępowania administracyjnego oryginału lub odpisu poświadczonego za zgodność z oryginałem przez uprawniony podmiot protokołu sporządzonego przez Komornika Sądowego z dnia 22 kwietnia 2015 r.,
  6. - zaniechanie zgromadzenia w ramach toczącego się postępowania administracyjnego oryginału lub odpisu poświadczonego za zgodność z oryginałem przez uprawniony podmiot postanowienia Sądu Rejonowego dla Łodzi-Widzewa w Łodzi II Wydział Cywilny z dnia [...] lipca 2014 r. (sygn. akt II 1 Co 1215/13) oraz odpisu z księgi wieczystej nr [...] - w sytuacji, gdy w aktach sprawy znajdują się wyłącznie kserokopie tych dokumentów bądź też ich kopie poświadczone za zgodność z oryginałem przez osobę do tego nieuprawnioną, a które to kserokopie stanowiły jedyną podstawę wydania zaskarżonej decyzji Wojewody Łódzkiego oraz poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy w A., przy jednoczesnym podkreśleniu faktu, że organ nie dokonał żadnych innych czynności dowodowych celem ustalenia stanu faktycznego w przedmiotowym postępowaniu;
  7. d) art. 3 § 1 p.p.s.a. i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez niezasadne oddalenie skargi i zaakceptowanie w ten sposób naruszenia przez organ administracyjny przepisów art. 10 ust. 1 k.p.a. w zw. z art. 81 k.p.a. poprzez uniemożliwienie skarżącej wypowiedzenia się co do materiału dowodowego i zgłoszonych żądań, w sytuacji gdzie brak było podstaw do odstąpienia od tej zasady, a w ramach postępowania zarówno przed organem I jaki i II instancji nie przeprowadzono żadnego postępowania dowodowego;
  8. 2. naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności, skutkującą błędnym przyjęciem, że organ prowadząc postępowanie meldunkowe nie jest zobowiązany do badania dobrowolności i trwałości opuszczenia lokalu, w sytuacji w której brak jest adekwatnej dokumentacji umożliwiającej przyjęcie domniemania dobrowolności opuszczenia lokalu przez skarżącą, wobec dyskwalifikującej formy dokumentacji załączonej do akt sprawy przez uczestnika J. G.- tj. kserokopii dokumentów bądź kopii dokumentów poświadczonych za zgodność z oryginałem przez osobę do tego nieuprawnioną.

W oparciu o wskazane podstawy kasacyjne skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania, a także o przyznanie pełnomocnikowi zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu kasacyjnym. Na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. strona wniosła o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.

Uczestnik postępowania – J. G.– w piśmie procesowym z dnia 10 października 2016 r. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Zważywszy, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny dokonał kontroli zaskarżonego wyroku w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej.

Ocena sposobu i wyniku dokonanej przez Sąd I instancji kontroli objętych skargą decyzji w przedmiocie wymeldowania przeprowadzona w odniesieniu do wskazanych w skardze kasacyjnej jej podstaw prowadzi do stwierdzenia, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Podstawę prawną objętych skargą decyzji stanowił art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności, zgodnie z którym właściwy organ gminy, o którym mowa w art. 28 ust. 1, wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub podmiotów wskazanych w art. 28 ust. 2, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. Decydujące znaczenie dla wydania decyzji o wymeldowaniu z pobytu stałego ma przesłanka trwałości opuszczenia lokalu, przez którą należy rozumieć przebywanie poza miejscem stałego zameldowania z równoczesnym zerwaniem związków z lokalem dotychczasowym. Obowiązkiem organów w takim postępowaniu jest ustalenie zaistnienia dwóch przesłanek: 1) opuszczenia miejsca stałego pobytu przez osobę, której dotyczy postępowanie, 2) niedopełnienie obowiązku wymeldowania się.

Wobec niezdefiniowania przez ustawodawcę przesłanki "opuszczenia miejsca stałego pobytu", sposób rozumienia tej przesłanki Sąd I instancji ustalił prawidłowo odwołując się do poglądów judykatury przyjętych na gruncie analogicznie brzmiącego przepisu art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2001r. Nr 87 poz. 960 ze zm.), trafnie przyjmując, że ustawowa przesłanka wymeldowania polegająca na opuszczeniu miejsca pobytu stałego jest spełniona także w przypadku przymusowego opuszczenia lokalu, jeżeli ten przymus wynikał ze zgodnego z prawem, władczego działania organów państwa, przykładowo w związku z wykonaniem w drodze egzekucji orzeczenia sądowego nakazującego eksmisję z lokalu. Takie działania organów najczęściej nie są zgodne z wolą tej osoby, która ma opuścić dany lokal (por. wyroki NSA z dnia 6 czerwca 2018 r., II OSK 1671/16; z 17 listopada 2016 r. sygn. akt II OSK 332/15, z 29 lutego 2012 r., II OSK 2387/10), ale pomimo tego należy traktować je na równi z dobrowolnym wyprowadzeniem się z lokalu. Stanowisko takie Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w tej sprawie w całości aprobuje.

Skoro zaś okoliczność, że osoba której dotyczy postępowanie w przedmiocie wymeldowania opuściła miejsce stałego pobytu wbrew swej woli w warunkach przeprowadzonej eksmisji nie niweczy spełnienia przesłanki z art. 35 ustawy o ewidencji ludności ustawy, to przywołana na uzasadnienie zarzutu błędnej wykładni art. 35 powołanej ustawy argumentacja skarżącej, w ramach której strona podnosi konieczność badania dobrowolności opuszczenia miejsca stałego pobytu, zamierzonego przez skarżącą kasacyjnie skutku wywołać nie może. Eksponowany przez skarżącą, jako, jej zdaniem, istotny przy wykładni i zastosowaniu art. 35 przedmiotowej ustawy, wątek woluntaryzmu w aspekcie ustalania okoliczności towarzyszących opuszczeniu miejsca stałego pobytu jest bowiem nierelewantny w sprawie, której stan faktyczny obejmuje ustalenie, iż do opuszczenia miejsca stałego pobytu doszło na skutek wyegzekwowania przez komornika sądowego w imieniu nowego właściciela prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego dla Łodzi Widzewa w Łodzi z dnia [...] lipca 2014 r. sygn. II 1 Co 1215/13 o przysądzeniu na rzecz J.G. prawa własności przedmiotowej nieruchomości i nakazie wydania tej nieruchomości przez skarżącą.

W zaskarżonym wyroku Sąd I instancji poprawnie stwierdził, że niewadliwe zinterpretowany przez Wojewodę Łódzkiego przepis art. 35 ustawy o ewidencji ludności został przez organy administracji publicznej prawidłowo zastosowany w odniesieniu do okoliczności faktycznych niniejszej sprawy zidentyfikowanych jako prawnie relewantne. Okoliczność taką niewątpliwe stanowiło niekwestionowane przez skarżąca ustalenie, że na mocy ww. prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego dla Łodzi Widzewa w Łodzi z dnia [...] lipca 2014 r. przysądzającego na rzecz J. G. prawo własności nieruchomości posesji nr [...] i nakazującego skarżącej wydanie nieruchomości nabywcy, skarżąca utraciła uprawnienie do przedmiotowej nieruchomości, w tym prawo do przebywania w niej. Wskazane powyżej, prawomocne postanowienie sądu, zostało wykonane w drodze eksmisji skarżącej przez komornika sądowego, dokonanej w dniu 22 kwietnia 2015 r., co jest w sprawie bezsporne.

Wbrew twierdzeniom skarżącej kasacyjnie, jurysdykcyjne postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie Sąd I instancji słusznie uznał za przeprowadzone z poszanowaniem zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.) oraz reguł procesowych, określonych m.in. w art. 77 § 1 k.p.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził istnienia w tej sprawie okoliczności podważających ocenę Sądu I instancji, że organy w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy. Chybione są zarzuty naruszenia art. 77 § 1 w zw. z art. 76 § 1 i art. 76a § 1 i 2 k.p.a. uzasadnione przez stronę wydaniem przez organy decyzji w oparciu o materiał dowodowy w postaci kserokopii dokumentów urzędowych - protokołu z eksmisji, postanowienia Sądu Rejonowego z dnia [...] lipca 2004 r. oraz odpisu z księgi wieczystej, a nie odpisów tych dokumentów poświadczonych w sposób wskazany w art. 76a § 1 i 2 k.p.a. Twierdząc kategorycznie, że kopie ww. dokumentów nie mogą stanowić dowodu w rozumieniu k.p.a. skarżąca nie dostrzega, że zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a., jako dowód należy dopuścić wszystko, co może się przyczynić do wyjaśniania sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem.

Brak w aktach sprawy oryginału lub urzędowo uwierzytelnionego odpisu dokumentu nie oznacza, że taki dokument nie istnieje, zaś brak właściwego uwierzytelnienia dokumentu urzędowego nie pozbawia nieuwierzytelnionej kopii charakteru dowodu w postępowaniu administracyjnym, a jedynie wpływa na jego moc dowodową. O ile bowiem kserokopia właściwie uwierzytelniona korzysta z mocy dokumentu oryginalnego, to brak właściwego uwierzytelnienia powoduje, że dokument taki musi być oceniony w świetle całego materiału dowodowego (por. wyrok NSA z dnia 25 maja 2016 r., I OSK 2842/15). Tak też uczyniono w niniejszej sprawie.

Zauważyć trzeba, że na pozyskany w postępowaniu administracyjnym materiał dowodowy nie składają się jakiekolwiek dokumenty, w tym o większej mocy dowodowej, w oparciu o które organy mogłyby skutecznie podważyć okoliczności wynikające z kopii postanowienia z dnia [...] lipca 2004 r. oraz protokołu z eksmisji. Oparcie rozstrzygnięcia organów w tej sprawie w odniesieniu do faktów ustalonych w bezpośrednim nawiązaniu do okoliczności wynikających z kopii postanowienia sądowego oraz kopii protokołu komornika sądowego na gruncie tej sprawy nie mogło być uznane za naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy zważywszy, na co trafnie zwrócił uwagę Sąd I instancji, że treść żadnego z tych dokumentów nie była przez skarżącą kwestionowana, co pozwalało uznać, że dokumenty te stwierdzają okoliczności niesporne. Zgodność dokumentów załączonych do akt sprawy z ich oryginałami potwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny na rozprawie w dniu 6 lipca 2016 r. Wbrew zarzutom skarżącej, w postępowaniu przed Sądem I instancji w związku z przebiegiem rozprawy w dniu 6 lipca 2016 r. nie doszło do zarzucanego Sądowi I instancji naruszenia art. 106 § 3 i art. 106 § 5 p.p.s.a. w zw. z art. 244 k.p.c., art. 236 k.p.c. oraz art. 133 § 1 p.p.s.a. i art. 162 p.p.s.a. Zarządzenie Sądu o sporządzeniu kserokopii okazanych na rozprawie przez J. G.: oryginału protokołu z dnia 22 kwietnia 2015 r. oraz oryginału odpisu postanowienia z dnia [...] lipca 2014 r., w celu dołączenia do akt sprawy, niezasadnie postrzegane jest przez stronę jako stanowiące uzupełniające postępowanie dowodowe, o którym stanowi art. 106 § 3 p.p.s.a., podczas gdy prawidłowa kwalifikacja czynności każe lokować je w kategorii czynności technicznych Sądu.

W przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym zostały wyjaśnione wszystkie istotne okoliczności sprawy i nie zachodziła potrzeba rozszerzenia czynności dowodowych poprzez przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego na etapie sądowoadministracyjnym, stąd też Sąd I instancji takiego postępowania, jak wynika z akt sprawy, nie przeprowadził, zasadnie – jak wskazano już powyżej - przyjmując, że okoliczność, iż w aktach sprawy znajdują się kserokopie dokumentów, w oparciu o które organy poczyniły kluczowe ustalenia w tej sprawie, nie ma żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.

Nie jest także usprawiedliwiony zarzut naruszenia art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi i zaakceptowanie naruszenia przez organ odwoławczy art. 10 § 1 k.p.a. (wskazanego w postawie kasacyjnej jako art. 10 ust. 1 k.p.a.) w zw. z art. 81 k.p.a. W tym zakresie skarżąca podniosła, że w piśmie z dnia 11 listopada 2015 r. złożyła szereg wniosków dowodowych, do których żaden z organów się nie odniósł, a skarżąca nie mogła na to zareagować. W rozpoznawanej sprawie niespornym jest fakt, że przed wydaniem decyzji przez organ odwoławczy strona nie została powiadomiona w trybie art. 10 § 1 k.p.a. o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, jednakże w okolicznościach tej sprawy Sąd I instancji niewadliwie uznał, że nie jest to naruszenie prawa mające wpływ na wynik postępowania. Naruszenie przywołanego przepisu poprzez zaniechanie zawiadomienia strony o zgromadzeniu materiału dowodowego, możliwości zapoznania się z nim oraz możliwości składania wniosków (w tym wniosków dowodowych) oceniać należy z punktu widzenia uniemożliwienia stronie podjęcia konkretnie wskazanej czynności procesowej oraz wpływu tego uchybienia na wynik sprawy.

Z akt sprawy wynika, że pismo z dnia 11 listopada 2015 r. stanowiące odwołanie od decyzji organu I instancji zawierało wniosek o "wstrzymanie wymeldowania". Okoliczność ta odniesiona zostać musi do treści art. 130 § 2 k.p.a., zgodnie z którym wniesienie odwołania w terminie wstrzymuje wykonanie decyzji, od której odwołanie to wniesiono i stanowi zarazem – z uwagi na wstrzymanie wykonania z mocy ustawy decyzji organu I instancji - o braku obowiązku procesowego organu odwoławczego do odniesienia się do tego wniosku w sposób formalny. W konsekwencji błędne jest zapatrywanie skarżącej, że brak rozstrzygnięcia w formie procesowej o wniosku złożonym w odwołaniu wskazuje na uchybienie organu odwoławczego, któremu skarżąca mogła skutecznie w toku postępowania odwoławczego przeciwdziałać w trybie art. 10 § 1 k.p.a.

Mając zatem na uwadze, że skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł w wyroku o przyznaniu pełnomocnikowi strony skarżącej wynagrodzenia na zasadzie prawa pomocy, bowiem wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250 p.p.s.a.) przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258-261 p.p.s.a. Podstaw do zasądzenia od organu na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego nie daje zaś powołany w skardze kasacyjnej przepis art. 203 pkt 1 p.p.s.a. z uwagi na to, że zwrot tych kosztów ustawa łączy z uchyleniem wyroku sądu pierwszej instancji oddalającym skargę w wyniku uwzględnienia skargi kasacyjnej, co w rozpoznawanej sprawie nie miało miejsca.

Treść dosłownie; przetworzyliśmy: podział na sekcje, układ według wzoru orzeczenia (metryka, punkty sentencji, nagłówki ze zdań sądu), linki do przepisów, wyróżnienia i zakrycie numerów PESEL, dowodów, paszportów i rachunków, których anonimizacja u wydawcy nie objęła.