Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 19 lutego 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 2883/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zwanego dalej "GINB", z dnia [...] września 2014 r., znak: [...], utrzymującej w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r., znak: [...], stwierdzającej nieważności decyzji Prezydenta Miasta R. z dnia [...] marca 2012 r., orzekającej o zmianie decyzji Prezydenta Miasta R. z dnia [...] października 1987 r., znak: [...], dotyczącej wydania pozwolenia na budowę inwestycji pn. "budynek mieszkalny wolnostojący" na działce nr [...] położonej przy ul. [...] w R., w części dotyczącej zatwierdzonego projektu budowlanego, w sposób określony w projekcie zamiennym, oraz orzekającej o pozostawieniu bez zmian pozostałych warunków pozwolenia na budowę z dnia [...] października 1987 r., znak: [...].
Wyrokiem z dnia 3 czerwca 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 2883/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę I. S.A. z siedzibą w R. na ww. decyzję GINB.
Skarżąca Spółka wniosła skargę kasacyjną od ww. wyroku, w której zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając ten wniosek wskazała, że przedmiotowy budynek służy do prowadzenia działalności gospodarczej (pod najem żłobka), zaś wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje, że nie będzie możliwe wykonywane takiej działalności z uwagi na konieczność przeprowadzenia postępowania naprawczego celem uzyskania stanu zgodnego z prawem. To z kolei może doprowadzić do przeprowadzenia robót budowlanych o znacznych nakładach finansowych. Zatem wykonanie zaskarżonej decyzji może doprowadzić do pogorszenia sytuacji finansowej skarżącej Spółki. Ponadto decyzja ta skutkuje także możliwością dochodzenia roszczeń odszkodowawczych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
W pierwszej kolejności wskazania wymaga, że w postępowaniu kasacyjnym, wszczętym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku oddalającego skargę, dopuszczalne jest wstrzymanie wykonania decyzji na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. w związku z art. 193 tej ustawy (por. uchwała NSA z 16 kwietnia 2007 r., I GPS 1/07). W związku z treścią art. 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658) w okolicznościach tej sprawy ww. uchwała pozostaje aktualna. Zgodnie z tym przepisem intertemporalnym przepisy ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu nadanym m.in. przez art. 1 pkt 20 niniejszej ustawy stosuje się również do postępowań wszczętych przed dniem jej wejścia w życie. W pozostałym zakresie do tych postępowań stosuje się przepisy ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym. W niniejszej sprawie postępowanie jakim było rozpoznanie wniosku o wstrzymanie, skierowanego do Sądu I instancji, zakończyło się wraz z wydaniem zaskarżonego wyroku.
Wynika to z tego, że w stanie prawnym sprzed 15 sierpnia 2015 r. art. 61 § 6 p.p.s.a. stanowił, że wstrzymanie wykonania aktu lub czynności upada w razie wydania przez sąd orzeczenia kończącego postępowanie w pierwszej instancji. Skutki wstrzymania ustały zatem w dacie wydania zaskarżonego wyroku. Aktualnie mamy do czynienia z nowym postępowaniem wpadkowym, które zostało zainicjowane w wyniku wniesienia skargi kasacyjnej złożonej już po dokonanej nowelizacji ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Z tego względu w niniejszej sprawie przedmiotowy wniosek podlega rozpoznaniu przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Przedmiotowy wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli w wyniku jego wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wstrzymanie może dotyczyć także wszystkich aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
Skarżąca Spółka w stopniu dostatecznym wykazała, że w niniejszej sprawie wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje zaistnienie przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Jak wynika z treści wniosku zaskarżona decyzja dotyczy budynku, w którym wykonywana jest działalność gospodarcza, a mianowicie wynajem powierzchni użytkowej pod żłobek. Wykonanie zaś decyzji o stwierdzeniu nieważności prowadzi nie tyle do konieczności wszczęcia postępowania naprawczego, ile zaistnienia przesłanki do uchylenia decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Co oznacza konieczność zaprzestania użytkowania takiego budynku, a więc wykonywanej w tym budynku działalności gospodarczej. Grozi to utratą przez skarżącą Spółkę miesięcznego dochodu w wysokości 9440,25 zł (brutto). Przy uwzględnieniu "rachunku przepływów pieniężnych", z którego wynika, że na koniec roku 2014 Spółka zgromadziła środków pieniężnych w wysokości 68900,77 zł; oraz "bilansu" Spółki na dzień 31 lipca 2015 r., z którego wynika, że aktywa i pasywa się równoważą – utrata ww. kwoty uzyskiwanej z najmu może prowadzić do wyrządzenia znacznej szkody.
Natomiast pozostała argumentacja skarżącej Spółki w związku z treścią art. 61 § 3 p.p.s.a. nie jest przekonująca. Sama możliwość prowadzenia postępowania naprawczego w trybie art. 50-51 Prawa budowlanego nie świadczy o zaistnieniu skutków z art. 61 § 3 p.p.s.a. Wymaga to bowiem wskazania istnienia konkretnych obowiązków lub nakazów, które będą konieczne celem doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem. Te zaś zależą wyłącznie od wyniku postępowania naprawczego, którego wynik na obecnym etapie nie jest znany. Poza tym nawet potencjalnie skarżąca Spółka nie wykazała jakie konkretnie nakłady finansowe będzie musiała ponieść w związku z prowadzeniem przez organ nadzoru budowlanego postępowania naprawczego.
Nie można stwierdzić czy będą to nakłady znaczne. Ponadto możliwość uzyskania odszkodowania w związku ze stwierdzeniem nieważności decyzji osłabia argumentację wniosku w zakresie wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków. Uzyskanie odszkodowania ma bowiem rekompensować te skutki. Trudno w takim stanie faktycznym mówić, że potencjalne postępowania naprawcze spowoduje znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki.
Z powyższych względów, na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu.