Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 3 sierpnia 2012 r., sygn. akt II SA/Gl 508/11, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę L. T. na postanowienie Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia [...] maja 2011 r., nr [...]. Zaskarżonym postanowieniem utrzymano w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. z dnia [...] listopada 2010 r., nr [...], w części nakładającej na L. T. grzywnę w kwocie 2.000 zł w celu przymuszenia do wykonania obowiązków dotyczących przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektów budowlanych, zlokalizowanych na nieruchomości położonej w S. oraz uchylono to rozstrzygnięcie w części dotyczącej wezwania do wykonania obowiązków nałożonych decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. z dnia [...] kwietnia 2010 r., nr [...], w terminie natychmiastowym, wyznaczając stronie postępowania administracyjnego termin do dnia 15 czerwca 2011 r. z zastrzeżeniem, że po jego upływie orzeczone będzie wykonanie zastępcze.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia wniósł L. T. Argumentując zasadność powyższego wniosku, skarżący wskazał na istniejącą umowę najmu między nim a osoba trzecią. Stwierdzono, że ewentualne zastępcze wykonanie przez organ orzeczonego wobec skarżącego obowiązku narazi go na dodatkowe koszty, które w razie pozytywnego rozpatrzenia skargi okażą się niepotrzebne i bezprawne.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do treści art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej "P.p.s.a.", sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli w wyniku jego wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że dopuszczalnym jest wstrzymanie wykonania aktu na podstawie powyższego przepisu w postępowaniu kasacyjnym wszczętym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku oddalającego skargę (por. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 16 kwietnia 2007 r., sygn. akt I GPS 1/07).
Celem instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, o której mowa we wskazanym wyżej przepisie, jest zapewnienie skarżącemu ochrony tymczasowej w toku sądowej kontroli skarżonego aktu przed następstwami wadliwych aktów lub czynności organów administracji publicznej, których wykonanie może doprowadzić do wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Udzielenie ochrony tymczasowej wiąże się więc zawsze z próbą zapobieżenia wystąpienia wyżej wskazanych zagrożeń, które mogą wystąpić jako następstwo wykonania aktu lub czynności.
Z konstrukcji art. 61 § 3 P.p.s.a. wynika nadto, iż to na skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie. Dlatego też zawarta we wniosku argumentacja, powinna być poparta faktami oraz ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Ogólnikowe twierdzenia strony, pozbawione szerszego uzasadnienia, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez Sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu.
Biorąc powyższe pod uwagę stwierdzić trzeba, że w okolicznościach niniejszej sprawy wniosek L. T. o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia jest niezasadny. W pierwszej kolejności należy podkreślić, iż podstawę nałożenia na skarżącego obowiązku przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektów budowlanych, których jest współwłaścicielem, stanowi decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. z dnia [...] kwietnia 2010 r., nr [...], oraz wydana w wyniku wniesionego od niej odwołania decyzja Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...]. Postępowanie sądowoadministracyjne dotyczące legalności wskazanych wyżej rozstrzygnięć zostało prawomocnie zakończone postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 14 października 2010 r., sygn. akt II SA/Gl 1109/10. Zaskarżone postanowienie natomiast, nakładające na skarżącego grzywnę w celu przymuszenia do wykonania obowiązku, o którym mowa powyżej, wydane zostało między innymi na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.).
Ewentualne więc uchylenie tego postanowienia niewątpliwie nie będzie skutkowało wyeliminowaniem z obrotu prawnego wskazanych wyżej decyzji, a zatem nakaz przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektów budowlanych zlokalizowanych w S. pozostanie aktualny.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego podniesiona przez stronę skarżącą argumentacja dotycząca wykonania obowiązków wbrew postanowieniom umownym bądź poniesienia dodatkowych kosztów związanych z zastępczym ich wykonaniem nie zasługuje na uwzględnienie. Skarżący nie uprawdopodobnił bowiem, że brak wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia spowoduje bezpośrednio szkodę w jego majątku, a tym bardziej szkodę o charakterze znacznym, lub trudne do odwrócenia skutki. Nie wskazano w szczególności jaka jest sytuacja majątkowa skarżącego oraz jaki wpływ będzie miało wykonanie nałożonego zaskarżonym postanowieniem obowiązku w postaci uiszczenia wymierzonej grzywny na jego finanse (posiadany majątek, uzyskiwane dochody, czy posiadane oszczędności). Wobec braku uprawdopodobnienia przesłanek zawartych w art. 61 § 3 P.p.s.a. nie można było zatem uznać, iż zaistniały podstawy do udzielenia ochrony tymczasowej
Dodatkowo podnieść należy, iż w przedmiotowej sprawie chodzi o świadczenie pieniężne, które z natury rzeczy jest odwracalne. Zgodnie z art. 126 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) - na wniosek zobowiązanego, który wykonał obowiązek, grzywny uiszczone lub ściągnięte w celu przymuszenia mogą być w uzasadnionych przypadkach zwrócone w wysokości 75% lub w całości.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.