Uzasadnienie
Wyrokiem z 19 września 2014 r., sygn. akt IV SA/Wa 1099/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę [...] Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie opłaty za usunięcie drzew i krzewów.
Od tego wyroku skarżąca złożyła skargę kasacyjną, wnosząc m.in. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na zachodzące niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków polegających w szczególności na pozbawieniu skarżącej środków niezbędnych do kontynuacji prowadzonej inwestycji i wstrzymaniem procesu inwestycyjnego. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że przyczyną niezrealizowania w trzyletnim terminie obowiązku nasadzeń był kolidujący z nim obowiązek przeprowadzenia archeologicznych badań ratowniczych polegających na całkowitym przebadaniu (badania wykopaliskowe szerokopłaszczyznowe) terenu, rozpoznania i archeologicznej eksploracji obiektów i nawarstwień kulturowych w wykopach wraz ze sporządzeniem stosownej dokumentacji w obrębie działek nr [...] i [...] obr. [...]. Obowiązek ten został nałożony na skarżącą w drodze decyzji administracyjnej organu działającego w interesie publicznym, wyrażającym się nałożonym ustawowo obowiązkiem zagwarantowania opieki nad zabytkami.
Realizując ten obowiązek i prowadząc na swój koszt nakazane prace archeologiczne spółka działa więc w interesie publicznym. Realizacja tych obowiązków uniemożliwia zaś realizację obowiązków związanych z zezwoleniem na wycięcie drzew. Wyegzekwowanie opłaty, o której mowa w decyzji spowoduje dalsze uszczuplenie środków spółki, którymi dysponuje ona na potrzeby realizacji tej inwestycji. Sytuacja taka grozi zaś wstrzymaniem prowadzonych prac, utratą zainwestowanych dotąd środków i brakiem osiągnięcia celu związanego z prowadzoną inwestycją.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać w całości lub w części wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeśli w wyniku ich wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest instytucją wyjątkową i jako taka powinna być ona stosowana ściśle, stosownie do spełnienia określonych przesłanek. Wykazanie zaistnienia przynajmniej jednej ze wskazanych w tym przepisie przesłanek spoczywa na wnioskodawcy. Oznacza to występującą po jego stronie konieczność wskazania konkretnych okoliczności wskazujących na to, że wykonanie decyzji spowoduje w stosunku do strony niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i przytoczenia okoliczności uzasadniających to żądanie.
Obowiązkiem sądu nie jest natomiast domyślanie się intencji strony, ani orzekanie o wstrzymaniu wykonania decyzji na podstawie całokształtu akt sprawy. To w interesie wnioskującego leży odpowiednie uzasadnienie składanego wniosku.
W rozpoznawanej sprawie skarżąca co prawda wskazała okoliczności sprawy, które wiązać się mogą ze spełnieniem przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej, lecz nie poparła ich żadnymi danymi mogącymi służyć sądowi do oceny, czy przesłanki te w stosunku do skarżącej w rzeczywistości będą mogły się spełnić. Podstawą wstrzymania wykonania decyzji nie jest rzecz jasna udowodnienie, lecz tylko uprawdopodobnienie wystąpienia przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., ale skarżąca nie podała jakichkolwiek informacji pozwalających odnieść się do jej wniosku.
Zauważyć bowiem trzeba, ze przesłanką wstrzymania wykonania decyzji jest m.in. możliwość powstania szkody. Chodzi tu przy tym szkodę o znacznym rozmiarze. W rozpoznawanej sprawie skarżąca nie wskazała na jakiekolwiek dane (zwłaszcza wielkość majątku spółki) mogące świadczyć o tym, że kwota wymieniona w zaskarżonej decyzji w stosunku do jej majątku jest wartością znaczną i jej uiszczenie spowoduje szkodę o takim właśnie rozmiarze.
Odnosząc się do przesłanki trudnych do odwrócenia skutków wskazać trzeba, że we wniosku skarżąca wiąże go z powstaniem znacznej szkody w postaci uszczuplenia środków finansowych przeznaczonych na inwestycję, a tym samym wstrzymanie inwestycji i powstanie dalszych konsekwencji tego stanu rzeczy. Skoro zaś nie zasługuje na uwzględnienie okoliczność dotycząca ziszczenia się przesłanki powstania znacznej szkody, to nie może zostać uwzględnione również podnoszone przez skarżącą twierdzenie co do drugiej, powiązanej z nią przesłanki. Sąd nie jest bowiem w stanie ocenić, czy środki, jakimi dysponuje skarżąca, po uwzględnieniu kwoty ujętej w zaskarżonej decyzji, spowodują wstrzymanie prac inwestycyjnych. Sąd rozpoznający wniosek spółki o wstrzymanie wykonania decyzji nie dysponuje wystarczającymi danymi pozwalającymi ocenić wystąpienie w rzeczywistości wskazywanych przez spółkę okoliczności.
Dodatkowo zauważyć trzeba, że wskazywane przez skarżącą twierdzenia dotyczą zarzutów pod adresem decyzji, a te rozpoznawane będą na obecnym etapie sprawy w postępowaniu kasacyjnym przed NSA. Sąd w postępowaniu wpadkowym, jakim jest postępowanie w sprawie wstrzymanie wykonania decyzji, nie może odnosić się do zasadności samej decyzji. Warto jednak wskazać, że przez trzy lata, jakie wyznaczono spółce na dokonanie nasadzeń, skarżąca nie zgłaszała do organu, że pojawiły się jakiekolwiek problemy z wykonaniem decyzji.
Sąd nie mógł też uwzględnić podnoszonego przez stronę działania w interesie publicznym, gdyż nie jest to przesłanka wstrzymania wykonania decyzji.
Wobec wszystkich powyższych okoliczności wniosek skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie mógł zostać uwzględniony.
Wobec powyższych okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 193 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.