Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w wyroku z dnia 21 grudnia 2010r. sygn.akt II SA/Bk 491/10 oddalił skargę E.S. na decyzje Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku z dnia [...] maja 2010r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego dotyczącego legalności budowy studni kopanej i rozprowadzenia od niej rur doprowadzających wodę do zabudowań zlokalizowanych na działce nr A w miejscowości Ż., gmina K. Wydanie powyższego wyroku poprzedzały następujące ustalenia faktyczne i prawne:
W dniu 11 sierpnia 2008r. E.S. zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z wnioskiem o sprawdzenie legalności sieci wodociągowej doprowadzającej wodę do zabudowań zlokalizowanych na działce nr geod. A, stanowiącej współwłasność wnioskodawcy oraz S.M. i T.M., położonej w miejscowości Ż., gmina K. PINB w W. w toku postępowania stwierdził, że na działce nr A znajduje się budynek mieszkalny, inwentarski oraz studnia zaopatrująca gospodarstwo w wodę. Do spornej studni włożona jest stalowa rura doprowadzająca wodę do pompy, znajdującej się w oborze. Woda z obory doprowadzona jest z kolei rurami umieszczonymi pod ziemią do budynku mieszkalnego. Organ ustalił również, że hydrofor, służący do rozprowadzania wody rurami po działce, użytkowany jest na od ponad 25 lat, a na metce tego urządzenia znajduje się oznaczenia roku 1983-1985 (ostatnia cyfra jest mało czytelna). Na podstawie dokonanych ustaleń Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. stwierdził brak podstaw do ingerencji organu nadzoru budowlanego i decyzją z dnia [...] stycznia 2009r. umorzył wszczęte postępowania administracyjne.
Podlaski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania E.S. od powyższego rozstrzygnięcia, decyzją z dnia [...] marca 2009r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, zalecając organowi I instancji wyjaśnienie, jakie przepisy normowały wykonywanie przyłącza wodociągowego zrealizowanego na przedmiotowej działce.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W., badając ponownie sprawę, uwzględnił doprecyzowany w dniu 3 września 2009r. przez E.S. – wniosek i rozpatrzył zagadnienie dotyczące budowy studni i rozprowadzenia wody na działce nr A. Następnie dokonał zdefiniowania występujących urządzeń doprowadzających wodę w oparciu o przepisy ustawy z dnia 7 czerwca 2001r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (tj. Dz.U. z 2006r. Nr 123, poz.858 ze zm.) i na tej podstawie stwierdził, że brak jest na przedmiotowej działce zarówno sieci wodociągowej jak i przyłącza wodociągowego. W dalszej kolejności, powołując się na § 44 ust.1 pkt 4 lit. a rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975r. w sprawie nadzoru urbanistyczno – budowlanego, uznał, że rozprowadzenie rurami wody od studni do obory i budynku mieszkalnego na przedmiotowej działce nie wymagało pozwolenia na budowę.
Na podstawie powyższych ustaleń PINB w W. decyzją z dnia [...] marca 2010r. umorzył - jako bezprzedmiotowe - postępowanie administracyjnej dotyczące legalności budowy studni i rozprowadzenia rurami wody z tej studni do obory i budynku mieszkalnego.
Odwołanie od powyższej decyzji złożył E.S. zarzucając jej naruszenie: art. 7 i 8 kpa poprzez rażące zaniedbanie wyjaśnienia dokładnego stanu faktycznego sprawy, błędną wykładnię art. 28 kpa, obrazę art. 77 § 1 kpa poprzez zaniechanie zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz naruszenie art. 105 § 1 kpa przez jego błędną wykładnię i bezpodstawne zastosowanie w sprawie.
Podlaski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Białymstoku, po rozpatrzeniu w/w odwołania, decyzją z dnia [...] maja 2010r. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji. W ocenie organu odwoławczego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. słusznie stwierdził, że wykonane na działce nr A elementy rozprowadzające wodę nie mogą – w świetle przepisów ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków - zostać zakwalifikowane ani do sieci wodociągowej, ani do przyłącza zdefiniowanego w tejże ustawie. Dlatego też jedynym elementem, jaki mógł być w przedmiotowej sprawie sprawdzony przez organy nadzoru budowlanego jest studnia doprowadzająca wodę. Przedmiotowa studnia, jak ustalił organ, została wybudowana w 1961 roku, a jej umiejscowienie jest zgodne z obowiązującymi w tym zakresie przepisami, a mianowicie § 31 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, który nakazuje, aby odległość studni wynosiła co najmniej 5 m do granicy działki i 15 m do budynków inwentarskich i związanych z nimi silosów, zbiorników na nieczystości.
Końcowo organ stwierdził, że kwestia legalności użytkowania studni nie była podnoszona, ani w trakcie jej budowania, ani w trakcie jej 50-letniego użytkowania. Na podstawie powyższych okoliczności organ odwoławczy uznał, że prowadzone postępowania jest bezprzedmiotowe, stąd też zasadne było jego umorzenie na podstawie art. 105 § 1 kpa.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wniósł E.S., zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, 8, 11, 77 §1, 80 oraz art. 105 § 1 kpa. Zdaniem skarżącego, orzekające w przedmiotowej sprawie organy zaniedbały dokonania kwalifikacji prawnej spornych urządzeń zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane. Ponadto, pomimo wyraźnego żądania, organy nie ustosunkowały się merytorycznie do sprawy i błędnie zastosowały w przedmiotowej sprawie ustawę o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków.
Podlaski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Białymstoku w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Pełnomocnik skarżącego w piśmie procesowym z dnia 26 października 2010r. uzupełnił zarzuty skargi wskazując, że w aktach administracyjnych Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] znajdują się oświadczenia inwestorów potwierdzające, że woda na działce nr A została doprowadzona w 1997 roku. Pełnomocnik skarżącego zwrócił też uwagę na oświadczenie S.M. złożone do akt sprawy [...], z którego wynika, że sporna studnia została wybudowana w 1961 roku, woda jako punkt czerpany w oborze i budynku mieszkalnym była dostępna od 1985 roku, a instalacja w środku obory i poidła dla krów zostały zamontowane w 1997 roku. Na tej podstawie pełnomocnik skarżącego wywiódł, że skoro doprowadzenie wody od studni do budynków gospodarczych i domu miała miejsce w 1997 roku, to zgodnie z obowiązującym wówczas prawem budowlanym – budowa urządzeń budowlanych wymagała bądź pozwolenia na budowę bądź zgłoszenia.
Skoro inwestorzy nie posiadali takiego pozwolenia to tym samym naruszyli art. 3 pkt 3 i 9 oraz art. 28 ustawy Prawo budowlane. Powyższe okoliczności, zdaniem pełnomocnika skarżącego, świadczą o braku podstaw do umorzenia - prowadzonego w tym zakresie – postępowania administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, oddalając skargę wskazał, że w sprawie niniejszej zachodziła bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 105 § 1 kpa, skutkująca koniecznością umorzenia tego postępowania. Z bezprzedmiotowością postępowania mamy do czynienia wówczas, gdy w sposób oczywisty organ stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Chodzi tu o kryterium bezprzedmiotowości odnoszące się do postępowania w taki sposób, iż wynik tego postępowania nie powinien mieć charakteru merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie, lecz jedynie być formalnym jego zakończeniem. Istota postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie, z uwagi na pierwotny zakres wniosku skarżącego, sprowadzała się do zbadania legalności sieci wodociągowej doprowadzającej wodę do zabudowań zlokalizowanych na działce nr geod. A. Organy nadzoru budowlanego słusznie zatem badały tą kwestię w kontekście przepisów ustawy z dnia 7 czerwca 2001r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (t.j.
Dz.U. z 2006r. Nr 23, poz. 858 ze zm.). W myśl art. 2 pkt 7 tej ustawy sieć stanowią przewody wodociągowe lub kanalizacyjne wraz z uzbrojeniem i urządzeniami, którymi dostarczana jest woda lub którymi odprowadzane są ścieki, będące w posiadaniu przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego, a przyłącze wodociągowe jest to odcinek przewodu łączącego sieć wodociągową z wewnętrzną instalacją wodociągową w nieruchomości odbiorcy usług wraz z zaworem za wodomierzem głównym (art. 2 pkt 6). Skoro przeprowadzone w tym zakresie oględziny organu I instancji potwierdziły, że na działce nr A brak jest sieci wodociągowej w rozumieniu w/w ustawy, tym samym prowadzone w tej części postępowanie stało się bezprzedmiotowe i należało je umorzyć.
Następnie Sąd I instancji wskazał, że kolejnym elementem, który podlegał kontroli organu nadzoru budowlanego na działce nr A była studnia oraz instalacja rur, którymi rozprowadzana jest woda ze studni do obory i budynku mieszkalnego. Jak wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie sporna studnia została wybudowana w 1961 roku zaś rozprowadzenie rur i hydrofor zostały wykonane w 1983 lub 1985 roku. W ocenie Sądu organ prawidłowo ustalił datę wykonania rur rozprowadzających wodę na potrzeby gospodarstwa rolnego, albowiem, na hydroforze znajduje się etykieta z datą jego produkcji. Wprawdzie ostatnia cyfra tej daty jest mało czytelna, jednakże okoliczność ta nie ma większego znaczenia, albowiem bezsporne jest, że urządzenie to zostało zamontowane w latach 80-tych, a zatem pod rządami ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane (Dz. U. nr 38, poz. 229 ze zm.).
Przepis art. 28 ust. 1 tej ustawy wprowadzał regułę, że rozpoczęcie robót budowlanych wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Określenie zaś, które roboty budowlane wymagały uzyskania pozwolenia na budowę zawierało rozporządzenie Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego (Dz. U. Nr 8, poz. 48 ze zm.). Jak wynika natomiast z § 44 ust.1 pkt 4 lit. a) tego rozporządzenia wykonanie inwestycji budowlanych, do których, jak słusznie stwierdził organ I instancji, zaliczyć można, rozprowadzenie rurami wody od studni do obory i siedliska na terenie istniejącej zagrody (siedliska) nie wymagało uzyskania pozwolenia na budowę. Przyjąć zatem należy, że sporna instalacja, wbrew zarzutom skargi, została wykonana legalnie, co było podstawą umorzenia prowadzonego postępowania. Zdaniem Sądu I instancji powyższej oceny nie zmieniają przytoczone przez pełnomocnika skarżącego w piśmie procesowym z dnia 26 października 2010r. – oświadczenia inwestorów, z których wynika, że woda do obory została doprowadzona w 1997 roku, w tym też roku została zamontowana instalacja w środku obory i poidła dla krów.
Należy, bowiem podkreślić, że oświadczenia te zostały złożone w innymi postępowaniu administracyjnym toczącym się z wniosku E.S. w przedmiocie sprawdzenia legalności wybudowania zbiornika na gnojówkę i płyty gnojowej na działce nr A. Postępowanie to zostało prawomocnie zakończone, albowiem Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 26 czerwca 2008r. w sprawie II SA/Bk 48/08 oddalił skargę E.S., a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 1 października 2009r. (II OSK 1467/08) utrzymał to orzeczenie w mocy. Skoro zatem kwestia legalności modernizacji obory została w w/w orzeczeniach prawomocnie przesądzona, to Sąd w niniejszej sprawie nie może, jak sugeruje to pełnomocnik skarżącego, powtórnie badać kwestii legalności instalacji wodnej zamontowanej w tej oborze.
Tym samym bez znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy pozostaje kwestia, w którym roku została zamontowana w spornej oborze - woda. Odnosząc się do oceny legalności – studni, Sąd I instancji przypomniał, że została ona wybudowana w 1961 roku, a więc pod rządami ustawy z dnia 31 stycznia 1961r. Prawo budowlane (Dz.U. Nr 7, poz. 46). Z uwagi jednak na utratę mocy obowiązującej tej ustawy, do obiektów wzniesionych w czasie jej obowiązywania, na mocy art. 103 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2000r., Nr 106, poz. 1126 ze. zm.) stosuje się przepisy dotychczasowe tj. ustawę z 24 października 1974r. Zgodnie z art. 28 prawa budowlanego z 1974 r. i regulacją rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975r. w sprawie nadzoru urbanistyczno - budowlanego pozwolenia na budowę wymagała budowa budynków, natomiast nie było wymagane odrębne pozwolenie na budowę studni.
Dokładny katalog obiektów budowlanych wymagających pozwolenia na budowę wyszczególniał § 44 rozporządzenia. Jak stanowił natomiast § 48 tego aktu prawnego pozwolenie na budowę domu obejmowało całość inwestycji, a więc i urządzenia budowlane w postaci studni. Sąd wskazał, iż rozważania dotyczące samowoli budowlanej w postaci wybudowania studni kopanej były już przedmiotem orzecznictwa sądów administracyjnych. Przykładowo w wyroku z dnia 07 stycznia 2005 r. w sprawie sygn. akt II SA/Łd 652/03 (nie publ.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyraził pogląd, że budowa wolnostojącej studni nie podlegała i nie podlega rygorom pozwolenia na budowę. Nie może zatem zostać uznana za samowolę budowlaną. Zarówno, bowiem pod rządami ustawy prawo budowlane z 1974 r. oraz rozporządzenia z dnia 20 lutego 1975 r., jak i pod rządami wcześniej obowiązujących przepisów budowa studni nie wymagała pozwolenia na budowę.
Skoro wybudowana na działce nr A – studnia nie jest samowolą budowlaną, to organy nadzoru budowlanego prawidłowo badały jej zgodność z wymogami prawa obecnie obowiązującego, a więc z wymogami § 31 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.). Stwierdziwszy zaś, że sporna studnia spełnia wszystkie wymogi odległościowe, o których mowa w powyższym przepisie, zasadne było umorzenie – na podstawie art. 105 §1 kpa - prowadzonego postępowania.
W ocenie Sądu, również zarzuty natury procesowej dotyczące naruszenia art. 7, 77 § 1 i art. 80 kpa nie zasługują na uwzględnienie, albowiem organy obydwu instancji prawidłowo przeprowadziły postępowanie, a zaskarżona decyzja została wydana po wszechstronnym rozważeniu zebranego w sprawie materiału. Mając, zatem na uwadze, że zarzuty skargi nie znalazły oparcia w przepisach prawa oraz, że Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy – skarga została oddalona.
Skargę kasacyjną złożył E.S. Skarga kasacyjna została oparta zarówno o zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego (art.174 pkt 1 p.p.s.a.) jak i o zarzuty dotyczące naruszenia przepisów o postępowaniu w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy 9 art.174 pkt 2 p.p.s.a.).
Odnośnie zarzutów dotyczących naruszenia przepisów prawa materialnego wskazano:
- 1) naruszenie art.2 pkt 7 ustawy z dnia 7 czerwca 2001r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, polegające na subsumcji przepisów tej ustawy do stanu faktycznego powstałego sprzed wejścia tej ustawy w życie, co łamie zasadę, że prawo nie działa wstecz,
- 2) naruszenie przepisu art.28 ust.1 prawa budowlanego ustawa z dnia 24 października 1974r. –Prawo budowlane i § 44 ust.1 pkt 4 lit. a rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego, zamiast zastosowania art.28 ust.1 ustawy z 7 lipca 1994r. Prawo –budowlane
- 3) naruszenie art.174 pkt 1 p.p.s.a polegające na zaniechaniu przez Sąd, błędnie za organami, dokonania kwalifikacji prawnej stanu faktycznego ustalonego na podstawie dowodów zgromadzonych w sprawie zgodnie z art.3 i art.28 ust.1 ustawy z 7 lipca 1994r. Prawo budowlane. Brak ustalenia prawidłowej kwalifikacji prawnej do stanu faktycznego spowodował uznanie przez Sąd sprawy za bezprzedmiotową.
Odnośnie zarzutów dotyczących naruszenia przepisów o postępowaniu w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy zarzucono:
- 4) naruszenie art.3 § 1 i art.145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art.7 i 77 kpa polegające na tym, że Sąd niewłaściwie dokonał kontroli działalności organów, które naruszyły art.7 kpa zaniechały dokładnego ustalenia stanu faktycznego w sprawie, oraz art.77 § 1 kpa poprzez brak ustosunkowania się Sądu do oświadczeń stron S.M., R. (tak w skardze kasacyjnej) M. oraz E.S. znajdującego się w aktach sprawy.,
- 5) naruszeniu art.3 § 1 i art.145 § 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 8 i 11 k.p.a. polegające na tym, że Sąd wbrew zasadzie określonej w art.8 i 11 K.p.a nie wziął pod uwagę i nie wyjaśnił, dlaczego odmówił wiarygodności oświadczeniom znajdującym się w aktach sprawy złożonych przez E.S. dotyczących daty budowy studni i rozprowadzenia wody od studni do budynku mieszkalnego i gospodarczego,
- 6) naruszeniu art.3 § 1 i art. 145 § 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art.80 k.p.a. polegające na tym, że Sąd w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności organów dokonał dowolnej i wybiórczej oceny dowodów w sprawie.
- 7) naruszeniu art. 3 § 1 i art.145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art.105 § 1 k.p.a. polegające na tym, że Sąd w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności organów administracji w sposób błędny i nieuzasadniony dopuścił do zastosowania w sprawie art.105 § 1 k.p.a.
W konkluzji wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Białymstoku, zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych w tym kosztów zastępstwa radcowskiego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zgodnie z art.183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu badając jedynie czy w sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania. Natomiast wynikająca z przepisu art.183 § 1 p.p.s.a. zasada związania granicami skargi kasacyjnej oznacza, że Sąd jest związany wnioskiem skarżącego wynikającym ze skargi kasacyjnej, określającym przedmiot zaskarżenia oraz podstawy zaskarżenia określone w art.174 p.p.s.a. Wskazane w tym przepisie podstawy zaskarżenia determinują kierunek działalności kontrolnej Naczelnego Sądu Administracyjnego, który nie może z własnej inicjatywy podjąć żadnych badań w celu ustalenia innych poza podniesionymi w skardze kasacyjnej, wad zaskarżonego orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego.
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej w pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutów dotyczących naruszenia przepisów prawa materialnego. Pierwszy zarzut dotyczy naruszenia art. 2 pkt 7 ustawy z dnia 7 czerwca 2001r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, polegający na subsumcji przepisów tej ustawy do stanu faktycznego powstałego sprzed wejścia w życie tej ustawy. Podkreślić należy, że dla rozpoznania niniejszej sprawy nie znalazła zastosowania powołana ustawa z dnia 7 czerwca 2001r., w rzeczywistości zatem kwestią sporną jest nie tyle stosowanie tej ustawy, co wskazanie w uzasadnieniu powodów dla których ta ustawa nie mogła być stosowana. Przede wszystkim należy zwrócić uwagę na zakres przedmiotowy tej ustawy, zgodnie z art.1 ustawa określa zasady i warunki zbiorowego zaopatrzenia w wodę przeznaczoną do spożycia przez ludzi oaz zbiorowego odprowadzana ścieków, w tym zasady działalności przedsiębiorstw wodociagowo-kanalizacyjnych, zasady tworzenia warunków do zapewnienia ciągłości dostaw i odpowiedniej jakości wody, niezawodnego odprowadzania i oczyszczania ścieków, wymagania dotyczące jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, a także zasady ochrony interesów odbiorców usług, z uwzględnieniem, wymagań ochrony środowiska i optymalizacji kosztów.
Z przepisu art.3ust.1 ustawy wynika, że zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków jest zadaniem własnym gminy. W świetle art.2 pkt 6 ustawy przyłącze wodociągowe, to odcinek przewodu łączącego sieć wodociągową z wewnętrzną instalacją wodociągową w nieruchomości odbiorcy usług wraz z zaworem za wodomierzem głównym. Jest rzeczą bezsporną, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy źródłem zaopatrzenia w wodę jest własna studnia, a nie sieć wodociągowa dostarczająca wodę w ramach zbiorowego zaopatrzenia w wodę. Skarżący niewątpliwie słusznie dostrzega, że przedmiotowa ustawa z 7 czerwca 2001r. jest późniejsza niż sporne okoliczności faktyczne w niniejszej sprawie jednak zarzut ten nie mógł spowodować uwzględnienia skargi, albowiem ustawa ta nie została w sprawie zastosowana. Pozostałe zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego pozostają w ścisłym, związku z zarzutami dotyczącymi naruszenia przepisów postępowania i sprowadzają się do twierdzenia, że w sprawie winny mieć zastosowanie przepisy ustawy z 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, a nie ustawa z 24 października 1974r. Prawo budowlane.
Odnosząc się zatem do zarzutów skargi kasacyjnej dotyczącej naruszenia przepisów postępowania przypomnieć należy, że zgodnie z art.174 pkt 2 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zarzuty podniesione w niniejszej sprawie dotyczą kontroli sprawowanej przez Sąd w zakresie ustalenia przez organy okoliczności faktycznych sprawy, czyli wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, oceny dowodów. Podkreślić należy, że podnoszone w skardze zarzuty dotyczące ustaleń faktycznych sprawy dotyczą jednego elementu stanu faktycznego tj daty wybudowania samej studni i daty zamontowania rur rozprowadzających wodę ze studni do obory i budynku mieszkalnego. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego kontrola jaką w tym zakresie przeprowadził Sąd I instancji jest prawidłowa.
Sąd I instancji prawidłowo ustalił datę wybudowania studni na 1961r. i datę wykonania rur rozprowadzających wodę na potrzeby gospodarstwa rolnego, w latach 80-tych, a zatem pod rządami ustawy z dnia z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane (Dz. U. nr 38, poz. 229 ze zm.). Przepis art. 28 ust. 1 tej ustawy wprowadzał regułę, że rozpoczęcie robót budowlanych wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Określenie zaś, które roboty budowlane wymagały uzyskania pozwolenia na budowę zawierało rozporządzenie Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego (Dz. U. Nr 8, poz. 48 ze zm.). Jak wynika natomiast z § 44 ust.1 pkt 4 lit. a) tego rozporządzenia wykonanie inwestycji budowlanych, do których zaliczyć można, rozprowadzenie rurami wody od studni do obory i siedliska na terenie istniejącej zagrody (siedliska) nie wymagało uzyskania pozwolenia na budowę.
Przyjąć zatem należy, że sporna instalacja, wbrew zarzutom skargi, została wykonana legalnie, co było podstawą umorzenia prowadzonego postępowania. Nadto zasadnie Sąd I instancji w niniejszej sprawie odwołał się do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 26 czerwca 2008r. w sprawie II SA/Bk 48/08 w którym oddalona została skarga E.S., a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 1 października 2009r. (II OSK 1467/08) utrzymał to orzeczenie w mocy. Skoro zatem kwestia legalności modernizacji obory została w w/w orzeczeniach prawomocnie przesądzona, to Sąd I instancji w niniejszej sprawie zasadnie przyjął, że nie może, powtórnie badać kwestii legalności instalacji wodnej zamontowanej w tej oborze.
Nadto ustosunkowując się jeszcze dodatkowo do podniesionych zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania w zakresie kontroli sprawowanej przez Sąd co do ustalenia przez organy okoliczności faktycznych sprawy, a dokładnie daty wybudowania studni i wykonania rur rozprowadzających wodę, Naczelny Sąd pragnie podkreślić, że w tej konkretnej sprawie ustalenia te nie miałyby istotnego wpływu na wynik sprawy. Mianowicie zarówno przyjmując, że przedmiotowa studnia została wybudowana 1961r. tak jak ustalono w niniejszym postępowaniu, oraz hipotetycznie biorąc pod uwagę podnoszone przez skarżącego twierdzenia, że studnia była wybudowana w 1977r., to prowadząc aktualnie postępowanie w sprawie badania legalności wybudowania studni zastosowanie będzie miała ustawa z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane i rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego.
Albowiem z uwagi na utratę mocy obowiązującej ustawy z dnia 31 stycznia 1961r. Prawo budowlane, do obiektów wzniesionych w czasie jej obowiązywania, na mocy art. 103 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2000r., Nr 106, poz. 1126 ze. zm.) stosuje się przepisy dotychczasowe tj. ustawę z 24 października 1974r. A na podstawie tych przepisów budowa studni nie wymagała pozwolenia na budowę.
Z kolei odnosząc się do daty wykonania rur rozprowadzających wodę ze studni do obory i budynku mieszkalnego, to przyjmując, że prace te zostały wykonane w latach 80 –tych jak ustalono w niniejszym postępowaniu, zastosowanie będzie miała ustawa z dnia 24 października 1974r. Prawo budowlane i rozporządzenie Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego, a przepisy te na wykonanie takich prac nie wymagały pozwolenia na budowę. Natomiast gdyby hipotetycznie przyjąć jak podnosi skarżący, że prace te wykonane zostały 1997r. to prowadząc aktualnie postępowanie w sprawie zbadania legalności wykonania tych prac należałoby wówczas zastosować ustawę z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane.
W świetle tej ustawy wykonane prace należałoby kwalifikować jako urządzenia budowlane o których mowa z art.3 pkt 9 ustawy. Zgodnie zaś z art.30 ust.1 pkt 1 w zw. z art.29 wykonanie robót budowlanych polegających na instalowaniu urządzeń nie wymaga pozwolenia na budowę, ani zgłoszenia właściwemu organowi. W konsekwencji gdyby wykonane prace oceniać na podstawie ustawy z dnia 7 lipca 1994r. byłby również legalne. Mając powyższe na uwadze można stwierdzić, że w tym konkretnym stanie faktycznym dokonanie oceny legalności wykonanych prac polegających na wybudowaniu studni kopanej i rozprowadzeniu od niej rur doprowadzających wodę do zabudowań zlokalizowanych na działce nr A w miejscowości Ż. przeprowadzone zostało prawidłowo. W takich okolicznościach zasadnie wydano decyzję w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego dotyczącego legalności budowy studni kopanej i rozprowadzenia od niej rur doprowadzających wodę do zabudowań gospodarczych i budynku mieszkalnego.
Mając powyższe na uwadze brak było podstaw prawnych pozwalających na uznanie zasadności podniesionych zarzutów, a w konsekwencji należy stwierdzić że postępowanie przed organami administracji było przeprowadzone prawidłowo, a Sądowi pierwszej instancji nie można postawić zarzutu dokonania niewłaściwej kontroli.
Z przedstawionych względów skarga kasacyjna podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł w wyroku o przyznaniu pełnomocnikowi skarżącego – radcy prawnemu A. W. wynagrodzenia na zasadzie prawa pomocy, gdyż przepisy art. 209 i 210 p.p.s.a mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania między stronami. Wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonana pomoc prawną należne od Skarby Państwa (art. 250 p.p.s.a.) przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjnym w postępowaniu określonym w art.258-261 p.p.s.a. Stosownie do § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) pełnomocnik skarżącego powinien złożyć wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu oświadczenie, o jakim mowa w tym przepisie.