Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 23 maja 2005 r. w sprawie ze skargi E., M. i M. B. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia, oddalił skargę.
Jak wynika z akt sprawy, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie W. decyzją Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2001 r. nałożył na E., M. i M. B., zam. w W. przy ul. K., dalej zwanych zobowiązanymi, obowiązek doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z projektem poprzez wykonanie odprowadzenia wód opadowych z dachu do kanalizacji deszczowej, znajdującej się na nieruchomości przy ul. F. w W. i likwidację studni chłonnych – w terminie jednego miesiąca od daty, w którym decyzja stanie się ostateczna.
Powyższą decyzję utrzymał w mocy decyzją Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2002 r. Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 29 sierpnia 2003 r. sygn. akt IV SA 2513 i 2514/02 oddalił skargę E., M.i M. B. na powyższą decyzję.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie W. upomnieniem z dnia 7.08.2002 r. wezwał zobowiązanych do wykonania obowiązku, który stał się wymagalny w dniu 18.06.2002 r.
W dniu 16 stycznia 2004 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wystawił tytuł wykonawczy i postanowieniem Nr [...] z tego samego dnia nałożył na zobowiązanych jednorazową grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 5.000,00 zł, za niedopełnienie obowiązku wynikającego z decyzji z dnia 30 kwietnia 2001 r. Na powyższe postanowienie zobowiązani wnieśli zażalenie, informując w uzasadnieniu, iż w dniu 17.12.2003 r. złożyli wniosek o zmianę decyzji Nr [...] z dnia 2 lipca 1999 r. w sprawie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego w W. przy ul. F. Zdaniem wnoszących zażalenie, ww. decyzja o pozwoleniu na budowę jest niewykonalna w części dotyczącej rozwiązania odprowadzenia wód opadowych.
Wobec powyższego, "zaskarżone postanowienie nakłada grzywnę w oparciu o wadliwy projekt dołączony do pozwolenia na budowę, a ponadto zobowiązuje skarżących do wykonania obowiązku, który z opisanych powyżej względów jest niewykonalny". Ponadto w wyroku NSA z dnia 29 sierpnia 2003 r. stwierdzono, że projekt budowlany jako niewykonalny powinien zostać zmieniony w drodze zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę.
Jednocześnie w powyżej omówionym zażaleniu, zobowiązani wnieśli zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 16.01.2004 r., wskazując na niezgodność określenia egzekwowanego obowiązku w tytule wykonawczym z treścią obowiązku oraz niewykonalność egzekwowanego obowiązku.
Powyższe zarzuty zostały uzasadnione podobnie, jak zażalenie na postanowienie Nr [...] z dnia [...] stycznia 2004 r. o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia.
Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu zażalenia, postanowieniem Nr [...] z dnia [...] marca 2004 r. utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. W uzasadnieniu postanowienia organ między innymi wskazał, iż wydane decyzje przez organy nadzoru budowlanego oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 sierpnia 2003 r. wykazały, że studzienki chłonne stanowiące urządzenie do odprowadzania wód opadowych z budynku zostały wykonane w warunkach samowoli budowlanej. Fakt, że istniejąca kanalizacja deszczowa jest niedrożna, nie uprawniał inwestora do wykonania odwodnienia według niezatwierdzonej dokumentacji, stanowi to bowiem odstępstwo od pozwolenia na budowę i dokumentacji stanowiącej jego integralną część. Zgodnie z art. 36a ust. 1 Prawa budowlanego istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Wniosek o zmianę decyzji o pozwoleniu na budowę powinien być złożony przed wykonaniem robót budowlanych, a nie po, jak w tym przypadku.
W związku z powyższym, wobec niewykonania obowiązku wynikającego z decyzji z dnia [...] kwietnia 2001 r., nałożenie grzywny w celu przymuszenia jest prawidłowe.
E., M. i M. B. pismem z dnia 27.04.2004 r. wnieśli skargę do sądu administracyjnego na powyższe postanowienie, uzasadniając ją podobnie, jak wcześniej zażalenie na postanowienie z dnia [...] stycznia 2004 r. i wniesione zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, oddalając skargę wyrokiem z dnia 23 maja 2005 r., w uzasadnieniu wyroku między innymi stwierdził. Zgodnie z art. 29 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 ze zm.), dalej powołanej jako ustawa o postępowaniu egzekucyjnym, organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. W postępowaniu egzekucyjnym mogą być badane wyłącznie kwestie dotyczące przebiegu tego postępowania. Tytuł wykonawczy z dnia 16.01.2004 r. spełniał wymagania określone w art. 27 ustawy o postępowaniu egzekucyjny. Przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego doręczono zobowiązanym upomnienie wzywające do wykonania obowiązku i informujące o grożących środkach egzekucyjnych. Ponieważ skarżący nie wykonali w dalszym ciągu ciążącego na nich obowiązku, grzywna w celu przymuszenia, nałożona na nich zaskarżonym postanowieniem, była zgodna z prawem.
Niewykonalność obowiązku, jako jedna z podstaw zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej (art. 33 pkt 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym), nie może być podnoszona w postępowaniu o nałożenie grzywny w celu przymuszenia.
M. B., reprezentowany przez adw. J. Z., wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku z dnia 23 maja 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 709/04, zarzucając temu wyrokowi naruszenie art. 145 § 1 ust. 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), powołanej dalej jako p.p.s.a., w związku z art. 119 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym, jednocześnie wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji.
Pełnomocnik wnoszącego skargę kasacyjną uzasadnia ją tym, "iż art. 119 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym przewiduje nałożenie grzywny m.in. w celu przymuszenia do dokonania czynności. Tak więc art. 119 § 1 musi mieć umocowanie w prawomocnej decyzji nakazującej dokonanie czynności. W sprawie niniejszej toczy się postępowanie w sprawie zawieszenia lub umorzenia postępowania egzekucyjnego. Zapadł w tym przedmiocie wyrok WSA z dnia 23.05.2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 713/04, ale jest to wyrok nieprawomocny. Tak więc postępowanie dotyczące podstawy nałożenia grzywny nie zostało prawomocnie zakończone. W tej sytuacji nie zachodzą przesłanki z art. 119 § 1, gdyż nie zostało prawomocnie ustalone, czy postępowanie egzekucyjne nie podlega umorzeniu lub zawieszeniu".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, bowiem wnoszący ją nie wziął pod uwagę przepisu art. 35 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym, który to przepis jasno i jednoznacznie mówi, że wniesienie zarzutu w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego nie wstrzymuje tego postępowania, a więc i nie wstrzymuje czynności egzekucyjnych (art. 1a pkt 5 ww. ustawy).
Podstawą wszczęcia postępowania egzekucyjnego w administracji jest wystawienie przez organ egzekucyjny tytułu wykonawczego, dla którego podstawą, jak w tym przypadku, jest prawomocna decyzja administracyjna (z dnia 30.04.2001 r.), nakładająca na zobowiązanego określony obowiązek. Faktu istnienia takiej decyzji ani jej prawomocności skarżący nie może podważyć, nie może tego również spowodować podnoszenie przesłanek z art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w zażaleniu na postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia.
Sąd kontrolując postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia, podobnie jak i organ egzekucyjny, nie może kontrolować merytorycznych podstaw wydania decyzji nakładającej obowiązek na zobowiązanego (art. 29 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym), gdyż to nie należy do tego postępowania.
Skoro w obrocie prawnym znajduje się prawomocna decyzja administracyjna, nakładająca na zobowiązanych określony obowiązek (decyzja z dnia 30.04.2001 r.), w oparciu o którą został wystawiony tytuł wykonawczy, Sąd pierwszej instancji nie miał żadnych podstaw do kwestionowania postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia, jeżeli to postanowienie pod względem formalnym nie naruszało przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym.
Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.