Uzasadnienie
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Gliwicach decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2003 r. wydaną na podstawie art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jedn. Dz.U. z 1998 r. Nr 90, poz. 575 ze zm.), rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U. Nr 132, poz. 1115) nie stwierdził u A. B. choroby zawodowej w postaci obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego spowodowanego hałasem.
W uzasadnieniu organ inspekcji sanitarnej wskazał, iż zarówno Poradnia Chorób Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Sosnowcu, jak i Przychodnia Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w Sosnowcu w orzeczeniach z dnia 10 marca 2003 r. i 30 lipca 2003 r. nie znalazły podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Organ ustalił też, że A. B. pracował w latach 1962-1995 w Przedsiębiorstwie R. w G., a w latach 1995-1997 w H. S.A. w G. jako spawacz i mechanik remontowy. W miejscu pracy był narażony na działanie ponadnormatywnego hałasu, jednak wobec braku rozpoznania choroby przez lekarzy orzeczników organ I instancji nie znalazł podstaw do jej stwierdzenia.
W odwołaniu od tej decyzji A. B. podkreślił, iż w trakcie badań ujawniono u niego ubytek słuchu na poziomie 32 dB w uchu prawym i 30 dB w uchu lewym. Jedyną przyczyną pogorszenia się jego słuchu były warunki w jakich pracował. Dlatego w jego ocenie organ inspekcji sanitarnej powinien był stwierdzić u niego chorobę zawodową.
Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Katowicach zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2003 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji podniesiono, że dla stwierdzenia choroby zawodowej niezbędnym jest ustalenie przez kompetentną placówkę diagnostyczną choroby ujętej w wykazie chorób zawodowych oraz wykazanie związku przyczynowego między środowiskiem pracy, a chorobą, tj. wykazanie, że narażenie na czynnik szkodliwy, który wywołał schorzenie miało miejsce w czasie i miejscu pracy.
W sprawie B. dochodzenie epidemiologiczne wykazało, że pracując w latach 1962-1995 w H. i w latach 1995-1997 w H. S.A. G. jako spawacz i mechanik remontowy był narażony w środowisku pracy na działanie hałasu stanowiące istotne zagrożenie dla narządu słuchu. Dlatego uznał, iż pracował on w warunkach stwarzających ryzyko powstania przewlekłego urazu akustycznego.
Następnie ustalił, iż pracownik był badany w Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Sosnowcu i w Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w Sosnowcu, gdzie lekarze specjaliści nie rozpoznali u niego choroby zawodowej narządu słuchu. W orzeczeniach wyjaśnili, iż podwyższenie progu słuchu poniżej 45 dB dla ucha lepiej słyszącego nie spełnia kryteriów określonych w pozycji 21 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia i rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach.
Organ odwoławczy wskazał także, iż w sprawie zachowano tryb rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych.
W skardze skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego A. B. zarzucił decyzji naruszenie prawa materialnego. Domagał się uchylenia decyzji I instancji. W jego ocenie badania lekarskie potwierdziły występowanie u niego obustronnego niedosłuchu. Bezspornym było, że pracował przez wiele lat w narażeniu na hałas. Zatem należało stwierdzić u niego chorobę zawodową. Za niedopuszczalne uznał wprowadzenie kryterium stopnia ubytku słuchu. Powołał się przy tym na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 czerwca 1998 r. sygn. akt III RN 36/98.
W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Katowicach wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów skargi podtrzymał w całości argumenty przytoczone już w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Nie znalazł podstaw do zmiany stanowiska.
Rozpoznający tę skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, wyrokiem z dnia 10 maja 2005 r. (sygn. akt 3/II SA/Ka 3070/03) skargę oddalił. Sąd ustalił, iż stwierdzenie choroby zawodowej wymaga wcześniejszego ustalenia na podstawie orzeczenia uprawnionej placówki diagnostycznej, że wnioskodawca zachorował na chorobę wymienioną w urzędowym wykazie tych chorób, że pracował w warunkach narażających go na powstanie tej choroby i że zachodzi związek przyczynowy pomiędzy tymi warunkami a faktem zachorowania. W stosunku do skarżącego istniało podejrzenie zachorowania na chorobę wymienioną w poz. 21 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawie zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzenia chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U.
Nr 132, poz. 1115), to jest obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego spowodowanego hałasem, wyrażonym podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości audiometrycznych 1, 2 i 3 KHz. Jednocześnie udokumentowane objawy choroby muszą wystąpić w ciągu 2 lat od ustania narażenia na działanie hałasu. Skoro jednak u skarżącego dwie uprawnione jednostki nie stwierdziły wystąpienia tak zdefiniowanej choroby, to nie było też podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, która jest pojęciem prawnym.
Od wymienionego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A. B. reprezentowany przez pełnomocnika w osobie adwokata wniósł skargę kasacyjną. Powołując się na przepis art. 173 i 174 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi autor skargi kasacyjnej zarzucił zaskarżonemu wyrokowi błąd w ustaleniach faktycznych stanowiących podstawę rozstrzygnięcia poprzez przyjęcie, że skarżący zaprzestał pracy w warunkach szkodliwych w 1997 r., podczas gdy z dokumentacji pracowniczej wynika, że pracę tę wykonywał do lipca 2002 r., a nadto przyjęcie, że niedosłuch skarżącego nie przekracza norm przewidzianych dla uznania go za chorobę zawodową. We wniosku zawartym w skardze kasacyjnej skarżący zażądał uchylenia lub zmiany zaskarżonego wyroku poprzez uwzględnienie jego skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji do ponownego rozpoznania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z przepisem art. 174 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę kasacyjną można oprzeć co najmniej na jednej z podstaw wymienionych tym przepisem to jest:
- 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;
- 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Powołanie się na jedną z tych podstaw jest warunkiem zachowania wymaganej przez prawo formy skargi kasacyjnej. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym zostało wyjaśnione (por. postanowienie SN z 11 III 1997 r. III CKN 13/97, OSNC 1997, nr 8, poz. 114; wyrok NSA z 22 VII 2004 r. sygn. akt GSK 356/04, ONSAiWSA 2004, nr 3, poz. 72 i inne), że dla zachowania wymogów formy skargi kasacyjnej konieczne jest wskazanie konkretnego przepisu naruszonego przez Sąd I instancji oraz uzasadnienie zarzutu jego naruszenia. Warunek przytoczenia podstaw zaskarżenia i ich uzasadnienia nie może być uznany za spełniony, wówczas gdy skarga kasacyjna zawiera wywody zmuszające sąd kasacyjny do domyślenia się, który przepis prawa skarżący miał na uwadze podnosząc zarzut naruszenia prawa.
Należy przy tym mieć na względzie, że zgodnie z art. 183 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi NSA w postępowaniu wywołanym wniesieniem skargi kasacyjne w zasadzie rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej, będąc związany podstawami tej skargi. Oznacza to, że Sąd może wyłącznie badać, czy doszło rzeczywiście do naruszenia przepisów wskazanych w podstawach tej skargi i nie jest uprawniony do badania, czy w postępowaniu pierwszoinstancyjnym nie zostały naruszone inne przepisy niewskazane przez skarżącego. Sądowi nie wolno też samodzielnie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, ani ich uściślać, ani w inny sposób korygować (por. wyrok NSA z 30 III 2004 r. GSK 10/04, Mon.Prawn. 2004, nr 9, poz. 392).
Wychodząc z powyższych założeń należy stwierdzić, iż skarga kasacyjna A. B. nie spełnia ustawowych, formalnych wymogów z art. 176 w zw. z art. 174 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to jest nie przedstawia ustawowych podstaw kasacyjnych. Nie wskazuje ona konkretnych przepisów naruszonych przez Sąd I instancji i nie uzasadnia zarzutu ich naruszenia. Jest to brak skargi kasacyjnej, który nie podlega sanacji i skutkuje odrzucenie tej skargi (por. postanowienie NSA z 16 III 2004 r. FSK 209/04, ONSAiWSA 2004, nr 1, poz. 13). Dlatego na podstawie art. 180 w zw. z art. 178 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skarga kasacyjna podlegała odrzuceniu.