Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 30 października 2017 r., sygn. akt II OZ 1288/17

Uzasadnienie

Postanowieniem z 28 sierpnia 2017 r., sygn. akt II SA/Sz 805/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił skargę E. L. na decyzję Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2017 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych.

W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 24 lipca 2017 r., pismem z dnia 28 lipca 2017 r. pełnomocnik skarżącej została wezwana do usunięcia braków skargi, w postaci: złożenia pełnomocnictwa lub jego uwierzytelnionego odpisu do działania w imieniu strony skarżącej przed sądem administracyjnym lub sądami administracyjnymi oraz nadesłania odpisu podpisanej skargi z dnia 10 lipca 2017 r. lub jej uwierzytelnionej kopii celem doręczenia uczestnikowi postępowania, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie do usunięcia braków skargi zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej w dniu 1 sierpnia 2017 r. Mimo upływu zakreślonego terminu pełnomocnik skarżącej nie uzupełniła braków formalnych skargi w sposób wskazany w wezwaniu. Pismem z dnia 7 sierpnia 2017 r. pełnomocnik skarżącej złożyła w Biurze podawczym WSA w Szczecinie pismo "wykonanie zobowiązania", w którym to piśmie wskazano, że "w wykonaniu zobowiązania Sądu (...) niniejszym przedkładam uwierzytelniony odpis pełnomocnictwa udzielonego mi przez E. L. do działania w jej imieniu przed sądami wszystkich instancji" oraz "w załączeniu składam również odpis podpisanej skargi z dnia 10 lipca 2017 r."

Sąd stwierdził, że dołączona do pisma kopia skargi wymogów zakreślonych wezwaniem Sądu nie spełnia. Nie sposób bowiem za odpis skargi bądź też jej uwierzytelnioną kopię uznać kserokopię skargi nie poświadczonej przez występującego w sprawie profesjonalnego pełnomocnika za zgodność z oryginałem. Także dołączone do pisma pełnomocnika skarżącej z dnia 7 sierpnia 2017 r. pełnomocnictwo wymogów zakreślonych wezwaniem Sądu nie spełnia. Sąd bowiem precyzyjnie zobowiązał pełnomocnika do złożenia pełnomocnictwa lub jego uwierzytelnionego odpisu do działania w imieniu strony skarżącej "przed sądem administracyjnym lub sądami administracyjnymi". Tymczasem pełnomocnictwo przedstawione przez pełnomocnika zawiera umocowanie do działania w imieniu skarżącej "przed sądami wszystkich instancji".

Mając na uwadze powyższe, Sąd skargę odrzucił na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. - dalej p.p.s.a.).

Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła E. L., zarzucając mu naruszenie:

1. a) art. 36 pkt 2 w zw. z art. 39 pkt 1 p.p.s.a. poprzez dokonanie niewłaściwej wykładni treści pełnomocnictwa przedłożonego do akt przez skarżącą i przyjęcie, że nie obejmuje ono występowania przed sądami administracyjnymi, pomimo że prawidłowa wykładnia oświadczenia woli skarżącej substancjonowanego w przedmiotowym pełnomocnictwie prowadzi do jednoznacznego wniosku, że obejmuje ono odpowiednie umocowanie,
2. b) art. 47 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że kserokopia skargi przedłożona do akt sprawy przez skarżącą wraz z pismem przewodnim z 7 sierpnia 2017 r. nie stanowi odpisu skargi, w sytuacji, gdy w orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że odpisy pisma procesowego (w tym skargi) nie muszą być podpisane ani poświadczone za zgodność,
3. c) art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie i odrzucenie skargi pomimo braku podstaw faktycznych i prawnych do tego.

Wskazując na powyższe, wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie albowiem rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji, mimo częściowo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

Zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a., do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych. Odpisami w rozumieniu § 1 mogą być także uwierzytelnione fotokopie bądź uwierzytelnione wydruki poczty elektronicznej (§ 2). Odpisem pisma, o którym mowa w powołanym przepisie, jest każdy dalszy jego egzemplarz, odwzorowany w dowolnej technice, zgodny z oryginałem co do treści. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie budzi wątpliwości, że elementem obligatoryjnym odpisu pisma procesowego jest jego poświadczenie za zgodność z oryginałem. Przez to poświadczenie osoba poświadczająca przyjmuje odpowiedzialność za zgodność pisma z oryginałem. Uwierzytelnić pismo może strona, która jest jego autorem lub jej pełnomocnik (por. post. NSA z 30 czerwca 2009 r., II OSK 927/09, z 18 stycznia 2011 r., II OZ 1348/10, z 28 lutego 2011 r., II FZ 677/10).

W sytuacji zastępowania strony przez profesjonalnego pełnomocnika uwierzytelnienie pisma procesowego jest obowiązkiem pełnomocnika, stanowiącym wyraz wywiązywania się z powierzonych mu zadań reprezentowania mocodawcy zgodnie z wzorcem należytej staranności wymaganego od profesjonalisty. Nadesłanie przez zawodowego pełnomocnika na wezwanie Sądu do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez złożenie odpisu skargi poświadczonego za zgodność z oryginałem kopii skargi niepoświadczonej za zgodność z oryginałem uważa się w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego za niewykonanie tego wezwania (por. np. post. NSA z 11 października 2017 r., sygn. akt II OZ 1208/17).

Należy wskazać, że w niniejszej sprawie pismem z 28 lipca 2017 r. wezwano pełnomocnika skarżącej m.in. do nadesłania odpisu podpisanej skargi lub jej uwierzytelnionej kopii, celem doręczenia jej uczestnikowi postępowania. W wezwaniu zatem Sąd precyzyjnie zastrzegł obligatoryjny element odpisu skargi jakim jest jej podpisanie przez skarżącego bądź uwierzytelnienie przez jego pełnomocnika. Mimo tego, pełnomocnik nadesłał jedynie kserokopię skargi z pominięciem wymogu jej uwierzytelnienia. Uchybienie powyższemu obowiązkowi skutkowało niewykonaniem wezwania i pociągało za sobą konieczność odrzucenia skargi. Na marginesie niniejszych rozważań Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje na świadomość pełnomocnika konieczności uwierzytelnienia pism kierowanych do sądu, o czym świadczy poświadczenie nadesłanego pełnomocnictwa za zgodność z oryginałem.

Odnosząc się natomiast do treści nadesłanego na wezwanie Sądu I instancji pełnomocnictwa zauważyć należy, że zawiera ono wyraźne wskazanie, iż pełnomocnik jest uprawniony do reprezentowania skarżącej przed sądami wszystkich instancji, w tym Sądem Najwyższym i Naczelnym Sądem Administracyjnym. Z tak określonego zakresu pełnomocnictwa jednoznacznie wynika, że pełnomocnik posiada umocowanie do występowania w imieniu skarżącej również przed sądami administracyjnymi. Nie ulega bowiem wątpliwości, że sądów tych nie można wyłączyć z pojęcia "sądów wszystkich instancji", tym bardziej, że mocodawca określił zakres umocowania również do reprezentowania go przed NSA, który jest sądem drugiej instancji od rozstrzygnięć sądów administracyjnych.

Konkludując, o ile nie ma racji Sąd pierwszej instancji co do nienależytego umocowania pełnomocnika do działania przed sądami administracyjnymi, to nie można mu odmówić słuszności, że pełnomocnik skarżącej nie wykonał zarządzenia zobowiązującego do złożenia odpisów skargi lub jej uwierzytelnionych kopii, co skutkowało koniecznością odrzucenia skargi.

W tej sytuacji mimo częściowo błędnego uzasadnienia rozstrzygnięcie odpowiada prawu.

Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.